
یکی از ناراحتی های رایج در کل دنیا معده درد هست که حتی میتونه شما رو از کار روزانه عقب بندازه. برای همین باید حواستون حسابی به رژیم غذایی که استفاده می کنید باشه! در زیر برخی از غذاها و مایعات آورده شده که می تونن به رفع ناراحتی معده کمک کنن یا از عوارض بعدی جلوگیری می کنند.
1- مایعات
اگر ناراحتی معده شما منجر به اسهال یا استفراغ شده است، باید بدانید بدنتان مایعات زیادی به دلیل اسهال و استفراغ از دست می دهد؛ بنابراین برای جلوگیری از کمبود آب بدن باید مایعات و الکترولیت های بیشتری مصرف کنید. پزشکان گاهی اوقات رژیم های مایعات شفاف و کوتاه مدت را برای کمک به رفع ناراحتی معده توصیه می کنند.
در زیر برخی مایعات آورده شده است که می توانند بدون ایجاد ناراحتی بیشتر در معده به جبران آب و الکترولیت ها کمک کنند:
نوشیدن مایعات کافی برای کسی که یبوست دارد نیز ضروری است. مایعات به نرم شدن مدفوع کمک می کند و به آن ها اجازه می دهد تا راحت تر از روده عبور کنند. این کار به منظم نگه داشتن حرکات روده کمک می کند.
2- آبگوشت ها
اگر شخصی قادر به خوردن یا پایین دادن غذا نباشد، ممکن است بتواند یک آبگوشت ساده از سبزیجات یا استخوان را تحمل کند.
آبگوشت استخوان حاوی اسید آمینه گلوتامین است. یک مطالعه در سال 2017 نشان داد که گلوتامین در حفظ سد روده (IB) نقش دارد. IB به محافظت از بدن در برابر عوامل بیماری زا و سموم مضر کمک می کند. همچنین به بدن فرد کمک می کند آب و مواد مغذی غذا را را جذب کند.
طبق یک بررسی قدیمی از سال 2009، اختلال عملکرد IB یک عامل مهم در بیماری های التهابی زیر است:
3- خوردن سیب
سیب حاوی آنتی اکسیدان هایی به نام پلی فنول است. طبق یک بررسی در سال 2015، پلی فنول ها می توانند به کاهش التهاب مرتبط با IBD کمک کنند. در واقع پلی فنول های غذایی می توانند به موارد زیر نیز کمک کنند:
توجه داشته باشید که هضم سیب در خورش یا بصورت پوره راحت تر از میوه کامل آن است.
4-موز
موز می تواند به بازیابی پتاسیم و سایر الکترولیت هایی که ممکن است فرد در نتیجه استفراغ یا اسهال از دست بدهد، کمک کند.
موز بخشی از رژیم "BRAT" را تشکیل می دهد که برخی از افراد برای ناراحتی معده و به دلیل ابتلا به اسهال مصرف می کنند. "BRAT" مخفف موز، برنج، پوره سیب و نان تست است. این غذاهای نرم برای معده ملایم هستند، بنابراین می توانند به جلوگیری از ناراحتی بیشتر معده کمک کنند.
5- زنجبیل
زنجبیل یکی از غذاهای مفید برای معده درد است و می تواند به کاهش احساس حالت تهوع کمک کند. برای این کار می توانید با برش دادن یا رنده کردن زنجبیل تازه و افزودن آن به آب داغ، چای زنجبیل درست کنید. نوشیدن این مخلوط می تواند به رفع ناراحتی معده کمک نماید.
زنجبیل همچنین دارای خواص ضد التهابی است که می تواند باعث کاهش IBD شود. یک مطالعه در سال 2019 اثرات مکمل های زنجبیل روزانه را بر روی شرکت کنندگان با کولیت اولسراتیو که نوعی از IBD است، بررسی کرد. بیش از 12 هفته، شرکت کنندگان با کولیت اولسراتیو خفیف تا متوسط 2 گرم از مکمل زنجبیل در روز دریافت کردند.
شرکت کنندگانی که مکمل های زنجبیل مصرف کرده بودند، در مقایسه با افرادی که دارو مصرف کردند، بهبودی بیشتری داشتند.
6- دانه كتان برای یبوست
افرادی که یبوست دارند می توانند در حالی که میزان مایعات دریافتی خود را افزایش می دهند، روغن دانه کتان را نیز امتحان کنند. این ترکیب به ایجاد مدفوع نرم و بزرگ و رفع یبوست کمک می کند. شما می توانید روی غلات صبحانه خود دانه کتان بپاشید یا دانه ها را به یک اسموتی اضافه کنید.
سعی کنید هنگام مصرف بذر کتان آب زیادی بنوشید، در غیر این صورت ممکن است مدفوع حجیم و سفت شود و یبوست را بد تر کند.
7- غذاهای غنی از پروبیوتیک
پروبیوتیک ها نوعی باکتری خوب در دستگاه گوارش هستند که برای سلامت دستگاه گوارش و سیستم ایمنی بدن مفید می باشند. افراد می توانند از مکمل های پروبیوتیک استفاده کنند یا غذاهایی بخورند که به طور طبیعی سرشار از پروبیوتیک هستند.
اگر فردی یک دوره آنتی بیوتیک را به پایان رسانده باشد، یا دچار مشکلات مزمن گوارشی باشد می تواند از غذاهای دارای پروبیوتیک استفاده کند.
توجه داشته باشید که غذاهای غنی از پروبیوتیک ممکن است برای افرادی که دچار ناراحتی معده همراه با استفراغ و اسهال هستند مناسب نباشد. با این حال، فرد پس از بهبودی از این مسائل می تواند پروبیوتیک مصرف کند تا باکتری های مفید روده خود را دوباره تقویت کند. غذاهای غنی از پروبیوتیک عبارتند از:
در زیر برخی از غذاهایی آورده شده است که باید هنگام ناراحتی معده از خوردن آن ها خودداری کنید:
فیبر نامحلول
فیبرها به دو نوع محلول و نامحلول تقسیم می شوند. فیبرهای محلول آب را جذب کرده و در حالت خیس لزج یا ژل مانند می شوند. فیبر نامحلول آب زیادی جذب نمی کند، بنابراین در حالت خیس قوام آن زیاد تغییر نخواهد کرد.
طبق نظر آکادمی تغذیه و رژیم غذایی، فیبرهای محلول می توانند از اسهال و یبوست جلوگیری کنند. این نوع فیبرها وقتی با آب فراوان مصرف شوند، به ایجاد مدفوع نرم و حجیم کمک می کنند.
با این حال، افزودن فیبر نامحلول می تواند اسهال را بدتر کند زیرا سرعت حرکت غذا را از طریق روده افزایش می دهد.
همچنین ممکن است علائم را در افرادی که مشکلات هضم مزمن دارند، بدتر کند. فردی که دارای مشکلات هضم مزمن است قبل از افزایش مقدار فیبر نامحلول در رژیم غذایی باید با پزشک یا متخصص تغذیه خود صحبت کند.
برخی از منابع غذایی فیبر محلول شامل موارد زیر می باشد:
برخی از منابع غذایی فیبر نامحلول عبارتند از:
غذاهای دارای FODMAP بالا
FODMAP مخفف الیگوساکاریدهای قابل تخمیر، دی ساکاریدها، مونوساکاریدها و پلیول ها است. FODMAP ها کربوهیدرات هایی با زنجیره کوتاه هستند که روده نمی تواند به درستی آن ها را جذب کند. غذاهایی که سرشار از FODMAP هستند می توانند علائم زیر را ایجاد کنند:
برخی از نمونه های غذاهای FODMAP که در هنگام ناراحتی معده باید از آن ها اجتناب کنید، به شکل زیر می باشند. سبزیجات حاوی FODMAP ها:
میوه های حاوی FODMAP ها:
گوشت های حاوی FODMAP ها:
سایر غذاهای حاوی FODMAP ها:
لبنیات حاوی لاکتوز یعنی قند موجود در شیر است. به طور طبیعی سیستم گوارشی بعضی افراد نمی تواند لاکتوز را تحمل یا هضم کند. در صورت حساسیت و عدم تحمل لاکتوز و خوردن لبنیات ممکن است موارد زیر را تجربه کنید:
افرادی که دچار عدم تحمل لاکتوز هستند باید از مصرف لبنیات خودداری کنند، از جمله:
البته امروزه محصولات لبنی بدون لاکتوز نیز در بیشتر سوپرمارکت ها موجود است و برای افرادی که مبتلا به عدم تحمل لاکتوز هستند مناسب می باشد.
افرادی که استفراغ یا اسهال دارند باید از خوردن غذاهای چرب و سرخ شده خودداری کنند. در این شرایط هضم این غذاها دشوار است و می تواند ناراحتی معده را بدتر کند. برخی از غذاهایی که نباید هنگام اسهال و استفراغ مصرف کنید عبارتند از:
مصرف غذاهای پر قند می تواند منجر به نوعی بیماری به نام سندرم دامپینگ یا تخلیه سریع معده شود. در این شرایط معده به سرعت محتوای خود را در قسمت فوقانی روده کوچک تخلیه می کند.
فردی که سندرم دامپینگ دارد ممکن است زیاد دچار اسهال آبکی شود. همچنین ممکن است در طی 30 دقیقه تا 2 ساعت پس از خوردن غذاهای پر قند، دچار افت شدید قند خون شود.
نمونه هایی از غذاها و نوشیدنی های شیرین که این افراد نباید استفاده کنند عبارتند از: