
مهاجرت، وابستگی به خانواده، عذاب وجدان
وابستگی عاطفی به خانواده و والدین، موضوع جدید یا عجیبی نیست، همه ما در مقطع زمانی کوتاه یا طولانی این وابستگی را تجربه میکنیم، و البته هستند افرادی که این وابستگی را مهر و محبت تلقی کرده و تا همیشه به آن پایبند میمانند.
انتخاب زندگی مستقل، ازدواج، قبولی در دانشگاهی در شهر دیگر از عوامل قطع این وابستگی هستند. ولی شاید سختترین جدایی، در زمان مهاجرت اتفاق میافتد.
مهاجرت و وابستگی عاطفی دو نوک متضاد یک پیکان هستند. چرا که این بار علاوه بر تنهایی، دلتنگی و ضربههای روحی، عامل عذاب وجدان نیز به میدان میآید. عذاب وجدان ناشی از تنها ماندن والدین سالمند، و نگرانی مداوم نسبت به مشکلات و بیماریها و تنهاییهای پیش آمده و نیامده والدین. مخصوصا در خانواده هایی که کمجمعیت هستند. این مشکل برای کسانی که تکفرزند، یا فرزند آخر خانواده هستند، بیشتر از دیگران مشکلساز است.
دوستی دارم که تک فرزند یک پدر و مادر مسن هست، به دلیل اینکه مادر مبتلا به سرطان و در حال گذراندن دوره درمان هست، نمیتوتنست مهاجرت کند، ولی بعد از ازدواج و سکونت همسر در خارج از کشور مجبور به مهاجرت شد، و اکنون این عذاب وجدان دوری از مادر بیمار را با خودش حمل میکند.
یکی از دوستان نزدیکم ساکن ترکیه هست، و خواهر دیگرش ساکن انگلیس. خواهر سوم که همراه همسر و فرزندش ساکن ایران، اخیرا مبتلا به بیماری شده، بیماری ناشی از اضطراب و افسردگی. افسردگی ناشی از دوری عزیزانش. اکنون خواهران مهاجر با عذاب وجدان بیماری خواهر روبرو هستند.
مردی که میشناسم که ۱۱ سال پیش مهاجرت کرده و همیشه با نگرانی نسبت به والدینش روبرو بود. تا اینکه سال گذشته پدر و مادرش رو به اصرار پیش خودش آورد تا یکی دو ماه مهمانش باشند، به قول خودش که میگفت اگه شرایط خوب زندگیام را ببینند، خیالشان راحتتر میشود. دو هفته نشده بود که پدر با ایست قلبی ناگهانی، در غربت فوت کرد.
اینها مثالهای خیلی کوچکی هستند که وقتی قصد مهاجرت داریم، باید با آنها روبرو شویم. آگاهی از این مسائل، انتخاب و تصمیمگیری را سختتر میکند.
طبق گفته روانشناسان، این نگرانی و عذاب وجدان، همان وابستگی عاطفیست که این بار به این شکل نمایان میشود.چرا که تمام اتفاقاتی که فرد بابت آنها نگران است، در صورت عدم مهاجرت نیز امکان وقوع دارند و وقایع زندگی خود و خانوادهمان هرگز در کنترل ما نیستند.
هر چند نوشتن نسخه واحد برای همه افراد، با زندگیها و گذشته متفاوت، امکانپذیر نیست، اما در نهایت، باید در نظر داشته باشیم که تصمیمات و برنامهریزیهای ما باید رو به آینده و اهداف باشد، در غیر اینصورت بعدها، با عذاب وجدان نرسیدن به هدفها نیز روبرو خواهیم شد.