داستان کودکانه «مأموریتِ نجاتِ قطرهی روغن»
نویسنده: رزیتا دغلاوی نژاد
شخصیتها: رامین (پسربچهای که عاشق آزمایشهای آشپزخانه است) و خواهر بزرگترش (سارا).
رامین با تعجب به ظرف کوچکِ روغن نگاه میکرد. او داشت با سارا آزمایش میکرد که آیا آب و روغن با هم دوست هستند یا نه. رامین یک قطره روغن را در لیوان آب ریخت، اما روغن مثل یک مسافرِ کنجکاو، درست روی سطح آب نشست و اصلاً پایین نرفت.
رامین با ناراحتی گفت: «سارا، چرا این روغنها مثل همتیمیهای ما، با هم قاطی نمیشوند؟ انگار بین آنها یک دیوارِ نامرئی وجود دارد!»
سارا که داشت کتاب آشپزی را میخواند، لبخندی زد و گفت: «رامین، آنها با هم دوست نیستند، چون "شخصیتهای شیمیایی" متفاوتی دارند. آب، یک قطبِ مثبت و منفی دارد که دوست دارد با دیگر آبها چسبیده باشد. اما روغن، ساختاری متفاوت دارد که نمیتواند با آب جفت شود.»
رامین پرسید: «یعنی روغنها از آب فراری هستند؟»
سارا گفت: «نه، فقط آنها از هم خوششان نمیآید! آبها با هم دست همدیگر را میگیرند (کشش بین مولکولی)، اما روغنها فقط میخواهند روی سطح بمانند و به دنبال هم بگردند. آنها مثل دو گروه از دانشآموزان هستند که در حیاط مدرسه، هر کدام در یک سمت ایستادهاند و با هم حرف نمیزنند.»
رامین با دقت به لایهی روغن روی آب نگاه کرد و فهمید که حتی در مایعات هم، میتوان "جدایی" و "نیروی دافعه" را دید.
نکتهی علمی برای کودک:
آب و روغن با هم مخلوط نمیشوند چون ساختار مولکولی آنها متفاوت است. آب یک مولکول "قطبی" است، یعنی مثل یک آهنربا بخشهایی دارد که به هم جذب میشوند، اما روغن "غیرقطبی" است و نمیتواند با کششِ آب، در میان آن قرار بگیرد.