هیچ‌وقت زمستون برام این‌قدر جدی نبوده. همیشه فکر می‌کردم سردی فقط یه دماست، یه عدد که روی صفحه گوشی می‌افته و بعدشم یادم می‌ره. اما اون صبح، وقتی از خونه زدم بیرون و نفس اولم مثل بخار کتری از دهنم بیرون پرید، فهمیدم بعضی سرماها فقط تو هوا نیست؛ تو آدم‌ها هم می‌نشینه.
ایستگاه اتوبوس تقریباً خالی بود. سه چهار نفر بیشتر نبودیم، همه توی خودشون جمع شده، شونه‌ها بالا، دست‌ها داخل جیب. از لابه‌لای درز شال، بوی بخار نان سنگکِ مغازه سر کوچه می‌اومد. حتی اون هم نتونست منو گرم کنه.
اتوبوس که رسید، صدای غرش موتور و بخار سفیدی که از پشتش بلند شد انگار یک لحظه ما رو از خواب زمستونی بیدار کرد. همه تکون خوردن. مثل یک حرکت هماهنگِ بی‌برنامه. درها که باز شد، بوی بخاری و پارچه خیس زد تو صورتم. رفتم تو و اولین چیزی که دیدم مردم بود... چسبیده به هم، نشسته، ایستاده، خم‌شده، خواب‌آلود.
یک جایی وسط اتوبوس توانستم خودم را فرو کنم. پشت یک خانم میانسال که کیف‌های خریدش مثل دو تا کوه کوچیک آویزون بود. دستم را گرفتم به میله‌ی سرد و سعی کردم تکون اتوبوس را هضم کنم. راننده همیشه انگار عجله داشت، انگار مسابقه می‌داد، انگار خودش هم از سرمای صبح فرار می‌کرد.
صدای پیامک‌های ریز بعضی‌ها، آلارمِ تق‌تق اسکناس توی انگشت‌های مردی که پول خرد آماده می‌کرد، بوی قهوه‌ای که یک دختر محجوب توی لیوان دربسته گرفته بود… همه‌چیز آرام و معمولی بود، اما زیر این معمولی‌بودن یک چیزی جریان داشت. چیزی که نمی‌شد درست توضیحش داد.
بغل‌دستی‌ام — دختری هم‌سن‌وسال خودم با کوله‌ی بنفش — تکیه‌اش را به شیشه داده بود و با انگشت بخار را خط می‌کشید. یک بار چشم‌درچشم شدیم و بی‌صدا لبخند زدیم. آن لبخندِ کوچک، شبیه یک بخاری جیبی بود وسط اتوبوس یخ‌زده.
ایستگاه بعد، چند نفر پیاده شدند و یک صندلی خالی شد. نشستم. از شیشه‌ی مه‌آلود بیرون را نگاه کردم: درخت‌ها لخت، زمین نم‌نم یخ‌زده، مغازه‌ها نیمه‌خواب. انگار دنیا هنوز خودش را کامل روشن نکرده بود.
از جلو، صدای بحث دو نفر بلند شد. نه دعوا، نه دعوای جدی… بیشتر چیزی بین غرغر و نیمه‌بلند صحبت کردن. مردی درباره قیمت مرغ حرف می‌زد و دیگری جوابش را نیمه‌حوصله می‌داد. کسی گوش نمی‌کرد، اما همه انگار بخشی از آن بحث را در ذهنشان ادامه می‌دادند. زمستون که می‌آید، مردم راحت‌تر حرف‌های نگه‌داشته‌شده‌شان را ول می‌کنند؛ شاید چون سرما فرصتی نمی‌دهد برای محکم‌گرفتن دل‌پری‌ها.
شیشه کنارم کمی لرزید. پسر جوانی — شاید یک سال، دو سال بزرگ‌تر از من — روی صندلی روبه‌رویی نشست. دست‌هایش را دمِ دهان گرفت و ها کرد. انگشت‌هایش سرخِ سرخ بود. یک لحظه نگاهمان تلاقی کرد و سریع رویم را برگرداندم. بی‌دلیل. شاید چون از آن نگاه‌هایی بود که اگر یک ثانیه بیشتر ادامه پیدا می‌کرد، باید یک حرفی هم بعدش می‌آمد. و من حرفی نداشتم.
اتوبوس که وارد خیابان اصلی شد، شلوغ‌تر شدیم. یک پیرزن با چادر قهوه‌ای آمد و کنارم ایستاد. مثل مادربزرگ‌ها سخن‌گو بود، بی‌پرسش شروع کرد:
«دخترم، این زمستون مثل زمستونای قدیم شده، نه؟»
سرم را تکان دادم.
«آره، خیلی سردتره.»
لبخند زد.
«سردی هوا که مهم نیست، سردی آدم‌ها بدتره.»
این را گفت و تقریبا نیم‌خیز شد که محکم‌تر میله را بگیرد. نمی‌دانم چرا آن جمله‌اش تا آخر مسیر توی گوشم پیچید.
ایستگاه بعد، همان پسر روبه‌رویی خواست بلند شود که حواسش نبود و کوله‌ام را گرفت. بخشی از بند گیر کرد. خواست عذرخواهی کند که اتوبوس یکهو تکان خورد و هر دو به صندلی چسبیدیم. چند نفر خندیدند. خودم هم خنده‌ام گرفت. پسر گفت:
«شرمنده… امروز همه‌چی از دستم در می‌ره.»
«مشکلی نیست.» گفتم، و این‌بار توانستم با خجالت کمتر نگاهش کنم.
پیرزن که کنارم بود پچ‌پچ‌کنان گفت: «زمستونا بهترین وقت آشناییه. چون آدم‌ها مجبور می‌شن نزدیک‌تر شن.»
من لبخند نصفه‌نیمه‌ای زدم، چون نه می‌خواستم چیزی را تأیید کنم، نه رد.
اتوبوس نزدیک دانشگاه که شد، پیاده‌ها بیشتر شدند. گرمای بخاری با رفتن آدم‌ها کمتر حس می‌شد. وقتی نوبت من شد که بلند شوم، پسر دوباره نگاهم کرد؛ فقط یک نگاه ساده، نه درخواست، نه کنجکاویِ اضافه. انگار فقط می‌خواست مطمئن شود بند کوله‌ام دوباره گیر نمی‌کند. همین.
پشت سر من پیرزن هم پیاده شد. قبل از اینکه از پله‌ها بروم پایین، زمزمه کرد:
«هیچ‌وقت نذار زمستون آدمت کنه.»
فهمیدم منظورش سرد شدن است. آن سردی که هیچ بخاری‌ای آبش نمی‌کند.
پا که روی زمین گذاشتم، هوای تازه مثل سیلی خورد توی صورتم. اما حس قشنگی داشت؛ مثل بیدارشدن. اتوبوس دور شد. بخارش در هوا پخش شد و محو شد.
آن صبح، هیچ اتفاق بزرگی نیفتاد. نه آشنایی عجیبی، نه گفت‌وگوی سرنوشت‌سازی. اما وقتی تا درِ دانشگاه قدم زدم، فهمیدم از دل همین لحظه‌های کوچک، همین گرمای‌های کوتاه بین آدم‌ها، همین لبخندهای بی‌صدا، چیزی ساخته می‌شود که حتی سردترین زمستان‌ها هم نمی‌توانند شکستش بدهند.
گاهی روزهایی که معمولی‌ترن، بیشتر می‌مانند. و من هنوز هروقت دوباره با خط هفت می‌رم دانشگاه، اولین چیزی که یادم میاد لبخند نصفه‌نیمه‌ی دختر کنار شیشه است… و جمله‌ی پیرزن:
«سردی هوا مهم نیست؛ سردی آدم‌ها بدتره.»
