ویرگول
ورودثبت نام
رضا حاجی کریم
رضا حاجی کریم
رضا حاجی کریم
رضا حاجی کریم
خواندن ۵ دقیقه·۷ سال پیش

کرونا و شهروندان مسئول

این روزها برای همه ایرانی ها یا در نگاه کلان برای ساکنان کره خاکی روزهای خاص وصد البته روزهای ناخوشایندی به شمار می آید. ویروسی مرگبار همه آحاد بشر را هدف قرار گرفته و بر اساس اعلام صاحبنظران تا کشف راهکارهای مبارزه قطعی با آن راه درازی در پیش داریم. اما در این میان وظیفه ما به عنوان یک شهروند مسئول چیست؟ سئوال مشخص تر این است به جز سلسله مراقبتهای فردی و در خانه ماندن و قطع کردن زنجیره انتقال، چه رسالتی به عنوان وظیفه اجتماعی بر عهده داریم ؟

در روزهای اخیر مواردی همچون بخشیدن اجاره به مستاجران، فشار وارد نکردن برای وصول مطالبات و ... را در شبکه های اجتماعی دیده و شنیده ایم اما این موارد عمدتا به موجران، صاحبان مشاغل آزاد و به طور کلی گروههای خاص اجتماعی بر میگردد و شاید در نگاه کلی شامل همه طبقات جامعه نشود. بحرانی که امروز با آن مواجه هستیم، بحرانی است که از پیر و جوان ، روستایی و شهری ، ثروتمند و مستضعف را مورد تهدید قرار داده پس مواجهه با آن نیز نیاز به یک اقدام ملی دارد.

اقدام ملی یعنی واگذاری مسئولیت به تک تک افراد جامعه. یعنی یک مشارکت همگانی برای همه مردم. متفکرین مختلف در قرنهای گوناگون از ارسطو گرفته تا هایدگر و هابرماس و مک‌اینتایر، انسان را ابتدا به ساکن اجتماعی میدانند و متعقد به جامعه محور بودن انسان هستند و انسان جامعه محور یعنی شهروندی مسئول در برابر همه رخدادهای اطرافش.

7000 سال پیش وقتی اقوام آریایی پای در این سرزمین که امروز ایران نام دارد نهادند، در تجمعات کوچک تمدنی را پایه ریزی کردند که امروز ما میراث دار آن تمدن شده ایم. شاید بتوان یکی از مهمترین دستاوردهای این میراث یا اصولا هر اجتماع بشری را "سرمایه اجتماعی" نام نهاد. سرمایه ای از جنس تعاملات و مراودات بین انسانهای یک جامعه. سرمایه ای ارزشمند در حیات اجتماعی یک ملت و ابزاری کارآمد برای روزگار سخت. سرمایه اجتماعی یعنی سرمایه حاصل از ارتباطات افراد یک اجتماع. سرمایه ای بر سه محور "انسجام، اعتماد و مشارکت".

یکی از بهترین الگوهای مشارکت همگانی برای مقابله با اهریمن کرونا، میتواند تلاش برای محافظت از پیش قراولان مبارزه با این ویروس مهلک باشد. پیش قراولان سپیدپوشی که پنجه در پنجه دیو کرونا انداخته اند و همچون بسیاری از اسلاف خود جان بر کف گرفته و برای دفاع از شهروندان سینه سپر کرده اند. طبعا وقتی صحبت از ارسال کمک به پرسنل کادر درمان میشود، صحبت از رسالت و وظیفه بنیادین دولت به عنوان نهاد حاکمیت در این خصوص میشود. "اگر قرار است ما به کمک تجهیز کادر درمان بشتابیم، نقش دولت چه میشود؟" پاسخ اینجاست که ابعاد بحران بسیار بالاتر از توان دولت است. این که دولت توانمند است یا ناتوان، اینکه مستطیع است یا فاقد استطاعت و.... وقتش امروز نیست. در شرایطی که تعداد مبتلایان کرونا بر پایه مطالعات اخیر میتواند در هر 16 روز، 10 برابر افزایش یابد، وقت محاکمه دولت و حاکمیت نیست. امروز وقت آن است که از همه بضاعتمان و همه توانمان بهره گیریم تا بر بستر سرمایه اجتماعی یک بسیج همگانی برای حمایت از خط مقدم مبارزه با کرونا شکل دهیم. به یاد داشته باشیم وضعیت بغرنج و سردرگمی نسبی دولت در مواجهه با کرونا صرفا معطوف به دولت ما نیست و نمونه های این رویداد را میتوان در کشورهای مختلف اروپایی و احتمالا در آمریکا نیز مشاهده نمود.

در روزهای گذشته حرکتهایی در این خصوص انجام شده اما این مهم هنوز به یک عزم ملی و گفتمان غالب تبدیل نشده است. از جمع آوری کمک نقدی برای خرید ملزومات پرستاران گرفته تا در اشل بزرگتر ساخت استراحتگاه موقت برای این پرستاران، از توزیع شیرینی و اسنک گرفته تا ارسال میان وعده های پذیرایی، همه از راههایی بوده که در روزهای گذشته شروع شده و میتوان با راه حلهای مشابه به رزمندگان خط مقدم مبارزه با این بیماری یاری رساند.

ویروس بدهیبت کرونا، سلامت همه ما را نشانه گرفته است. پس همه باید دوشادوش هم به پاخیزیم. دستگیری از فتاده ای که این روزها به واسطه کرونا از اسب افتاده یا جمع کردن کمک برای پرستاران و کادر درمانی که دختران و خواهران و پسران و برادران ما هستند، لذتی کمتر از لذت نوروز ندارد. پس امسال که بنا بر جبر زمانه دید و بازدیدمان محدود است و تهیه سور و سات نوروزمان تحدید شده، میشود مراودات را هدفمند و برای حفظ سلامت جسمی و روحی شهروندان خصوصا گروههای در معرض خطر ادامه داد. اگر در سالهای پیش جامه نو به تن میکردیم، اینبار به جای آن، جامه ایمن به پرستاری میرسانیم تا با صحت و سلامت به کار خویش ادامه دهد، اگر در استقبال از نوروز با خرید عید دل خانواده را گرم میکردیم، امسال این دلگرمی را با گروههای آسیب دیده از کرونا تقسیم میکنیم و در یک کلام به شعر زیبای شیخ اجل برمیگردیم و ثابت میکنیم که اعضای یک پیکره واحد هستیم.امروز وقت انگشت اتهام به سمت دولت و حاکمیت و ... گرفتن نیست . برای اینکار بعد از شکست دیو کرونا فرصت داریم. اینکه دولت چه باید میکرد و چه نباید، وقتش امروز و در کشاکش هماورد نیست.امروز وقت حفظ جان و سلامت یک ملت است.

ما به عنوان شهروندان مسئول، مجدانه و مسئولانه هرآنچه ار دستمان برآید در این خصوص انجام خواهیم داد، از هزینه کردن برای سلامت کادر درمان، دستگیری از آسیب دیدگان و ... تا نشان دهیم امید در این جامعه زنده است. تا مانند پیرمرد نقاش داستان سیدنی پورتر، آخرین برگ را حتی با نقاشی روی درخت نگه داریم تا "امید" زنده بماند.

آتش کرونا هر روز افزونتر از روز قبل در حال زبانه کشیدن است اما تاریخ کهن این مرز و بوم نشان داده ققنوس تمدن ایرانی بارها و بارها از دل خاکستر سر برآورده است و اینبار نیز با مشارکت همه ایرانیان باز هم سربرخواهد آورد.

چو خواهی بمانم بمان ای وطن

که ایران بسی امتحان داده است

بس افتاده است و بس استاده است

اگر گفتگو ها ز افتادگیست

همین خود سراغاز ایستادگی ست

کروناایرانمسئولیت اجتماعیسرمایه اجتماعیویروس
۳
۰
رضا حاجی کریم
رضا حاجی کریم
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید