صحرا

داستانک ۷۲. پاریس. سال ۲۰۲۶

« شما دو نفر هستید. سرنوشت کدام‌یک از شما را بگویم... فقط یک خط سرنوشت دارید. »

گفتم: « بسه. لازم نیست. » و راه افتادم. پشت سرم صدای قهقهه‌اش برخاست و گفت: « بله... خودتان خواهید فهمید... اما سفری هم در پیش هست... »

« چرا نگذاشتی بگوید. » زیر لب غریدم « یک کولی شیاد بود. » همانطور زیر لبی گفت: « ولی ما را دید. برگردیم بپرسم من چه شکلی بودم. »

نفسم را بیرون دادم: « شکل یک افعی ترسو. » ساکت شد. گفتم: « ما چرا چهارشنبه ظهر آمدیم بازار لو مارشه بورس؟ برای شکم من؟! نه! چون تو دوست داشتی. پس یک غذایی را انتخاب کن. بخوریم و برویم سراغ باقی برنامه. »

کمی چرخیدیم. در نهایت او انتخاب کرد. نمی‌دانم بین این همه غذا چرا شاورما؟! زمزمه کردم: « همین درست هست. در پاریس شاورما بگیر. در کلکته تاگو. انتخابت مثل همیشه عالیست همزاد. » پوزخند زد.

در صف بودیم و داشتیم ساندویچ را از دست فروشنده می‌گرفتیم که یک مشتری خواست روی ساندویچش سس بریزد. ظرف سس را طوری فشار داد که با صدای قرررت شلیک کرد روی دست و آستین من.

نفسم را بیرون دادم. یک دستمال برداشتم و سس را پاک کردم. سس مانند آب روی شیشه از لباسم سر خورد و تمیز شد.

مشتری داشت با فرانسوی و انگلیسی دست و پا شکسته یک چیزهایی می‌گفت. وقتی دید به چه راحتی لباس تمیز شده، ناگهان کشدار و با لهجه گفت: « اووووه... عجب لباسی یره!! » خونسرد به فارسی گفتم: « پس مشهدی هستی. »

بیشتر وا رفت، بعد به چشمانم نگریست و خندید. بوی گَندِ گل می‌داد. خب... حداقل کانابیس می‌تواند این بی‌خیالی و سرخوشی‌اش را توجیه کند. اما... خیلی زود فهمیدم اشتباه کردم. وقتی که بی‌پروا دست کشید روی آستینم. همانطور کشدار و شیرین گفت: « درست پارچه هست... پس چرا کثیف نشد؟! » دستم را کشیدم. کمی عقب‌تر رفتم و گفتم: « چون آب‌گریز هست. یک لایه‌ی نانو دارد... و بله اینترنتی در همان ایران خریدم. » به هر حال که می‌پرسید.

لبخند زد. گفت: « بیا با ما بنشین. اینجا که یک میز هم بیشتر ندارد. » فرصت نداد جواب بدهم. دستم را گرفت، کشید، برد و چپاند کنار دو نفر دیگر. خودش هم ولو شد بغل دستم.

زیر لبی گفتم: « کار تو هست همزاد؟! باز تو داری با این کاری می‌کنی؟! » زیر لبی جواب داد : « نه. » در همهمه‌ی بازار صدای نازک گفتگوی ما گم شد.

فشرده شده بودیم توی میز کوچک این دکه.

نام این پسر مجید بود. ذوق می‌کرد و حرف می‌زد. از روستایی در تبت گفت که مردمش هیچ محرمانگی نداشتند. آنچنان که برای اجابت مزاج، در فضای باز ردیفی روی شکافی چند متری می‌نشستند. بعد سرخ شد و بلند قهقهه زد. منگوله‌های کلاه نپالی‌اش با آهنگ خنده می‌رقصیدند.

ساناز هم خیلی بانمک بود. روبرویم نشسته بود. خاطره‌ای گفت از اینکه حسن را هل داده بود توی دریاچه‌ی سبز رنگی در هانگژو. گونه‌های حسن گل انداخته بود. کنار دست ساناز بی‌صدا و لبخندان مچاله شده بود. گفتم: « چقدر خوشبخت هستید که همدیگر را دارید. همین‌طور کوله به پشت با هم می‌گردید. »

مجید گفت: « خب داداش تو هم با ما بیا. فردا می‌رویم موریتانی. می‌آیی؟! »

به خودم که آمدم، بازارچه و خیابان‌های پاریس دود شده بود. دست‌به‌گردن با مجید و حسن نشسته بودیم روی صندلی‌های فرودگاه شارل دوگل. یادم نبود من چطور آمده بودم اینجا. ناگاه ساناز قهوه به دست آمد و گفت: « نوبت پرواز ماست. برویم. » نمی‌دانم پاسپورتم کجا بود؟ باز چیزی یادم نیست تا دفعه‌ی بعد که با تکانِ شدیدِ هواپیما روی باندِ فرودگاه نکشوت بیدار شدم. شش ساعت گذشته بود. یادم نبود همزاد اصلا چطور بلیط خریده بود، چمدان را کی بسته بود.

در بیرون فرودگاه مجید خیلی هیجان داشت. بی‌وقفه حرف می‌زد. من اما... مثل یک خوابگرد دنبال گروه می‌رفتم. ساناز گفت: « یک راهنمای محلی هماهنگ کرده‌ام. ما را با ماشینش تا زویرات می‌برد. » باورکردنی نبود. ولی جدی جدی قرار بود روی قطار آهن سوار شویم و از صحرا بگذریم. درست همانند مسافران قاچاق بدبخت.

دوباره چیزی یادم نیست تا وقتی که دیدم بالای یک واگن سر باز معدنی ایستاده‌ام و تا مچ پایم در گرد سیاهی فرو رفته. چند نفر دیگر هم اضافه شده بودند. برخی می‌خندیدند. برخی می‌رقصیدند. قطار یکنواخت حرکت می‌کرد و از شهر دور می‌شد. یکی از غریبه‌ها با صدای بلند و لهجه‌ی آلمانی به بقیه می‌گفت: « که اگر از واگن‌های در حال حرکت بیفتید، می‌میرید. در تردد بین واگن‌ها دقت کنید. روی لبه‌ی واگن هم ننشینید. »

ساناز زد به شانه‌ام و گفت: « باز که رفتی توی خودت. چرا گاهی اینجوری می‌شوی؟ هرچند... خیلی ناز می‌شوی. آدم دوست دارد بگیرد محکم بچلاندت... » مکث کوتاهی کرد و با نگاهی شوخ ادامه داد: « نکند دلتنگ دوست دخترت می‌شوی؟! » و لبخند طنازانه‌ای زد. با دهانی نیمه‌باز در چشم ساناز نگریستم. گفت: « بی‌خیالش باش. رفت که رفت. ولش کن. اما شب در راه است. خیلی سرد می‌شود. بیا کمک کن آن گوشه‌ی واگن زیرانداز بیاندازیم و بساط را پهن کنیم. ماسک و عینک اسکی‌ات را هم بزن. »

شب سرد به گرمی گذشت. کنار آدم‌های خوش سفر با چاشنی خنده، گفتگو، خاطره و دود. چپیده بودیم بغل همدیگر. زیر پتوی سفری. باز هم خیلی سرد بود. کمی هم خوابیدم. خورشید که برآمد از شادی پایان آن شب یخی، می‌خواستم برخیزم و برقصم. یک ساعت بعد... آرزو می‌کردم کاش هرگز روز نشده بود.

بین این همه روش برای خودکشی ما کباب شدن را انتخاب کرده بودیم. روی این تابه‌ی چدنی دوازده متری با روکشی از گرد آهن سیاه. چشمان و گلویم می‌سوخت. حتی با پوشیدن این ماسک و عینک. گرد مثل شبحی سیاه می‌خزید توی بینی و گوش و زیر ناخن‌هایم، شاید هم حتی... زیر پوستم. دهنم مزه‌ی فلز می‌داد. هرچند لباس‌هایم سیاه بود، اما الان پوستم نیز همرنگ لباسم شده بود.

با سر و رویی سیاه، کنج واگن ایستاده بودم. شلوار پایین تا زانو، نیم‌خیز، مشغول خالی کردن خودم. روبرویم نمایی ابدی از کویر زرد یکدست گسترده بود. بی‌هیچ سایه‌ای یا هیچ پناهی. تنها سیاهی، همین خط صاف ریل تا افق و سایه‌ی اندک این هیولای قرمز آهنی سه کیلومتری بود. قطار با صدای یکنواخت تلق‌تلق پیش می‌رفت. به همزاد نالیدم: « در کَهْ، از کهربا اگر جزوی نباشد، هرگز سوی کهربا نرود. نمی‌دانم جزو مشترک تو با این دیوانگان چه بود. که به این روز افتادیم. » هیچ نگفت. کارم را تمام کردم و برگشتم پیش گروه.

باد داغی می‌آمد و گرد را مثل سوهان روی پوستم می‌کشید. فلز واگن از آفتاب داغ شده بود. حتی از زیر پتوی نقره‌ای که سایبان کرده بودیم و بالای زیرانداز هم حرارت می‌زد. انگار نشسته بودیم روی سینی فر. عرق می‌کردم و همان عرق با گرد آهن قاطی می‌شد و لایه‌ی سیاه چسبناکی روی پوستم می‌ساخت.

نگاهی به بقیه انداختم. بعضی‌ها هنوز می‌خندیدند. یکی داشت چای درست می‌کرد روی یه گاز پیک‌نیکی کوچک. ساناز ماسک کشیده بود روی صورتش و چشم‌هایش از پشت عینک به افق خیره شده بود. حسن کنارش لم داده بود و انگار خوابش می‌برد. مجید هم مثل همیشه حرف می‌زد، اما صدایش توی باد گم می‌شد.

به لطف همزاد من حتی نفهمیدم چطور از کافه‌ای در پاریس، البته با ته مایه‌ای از بوی گاز اشک‌آور، رسیدم روی تپه‌ای از سنگ آهن، وسط صحرای موریتانی. تف کردم. روی تپه‌ی سیاه گم شد. نمی‌دانم... شاید حتی آب دهانم نیز سیاه بود. گرد آهن لای دندان‌هایم بود. گلویم را خراش می‌داد.

بی‌حال صحرا را می‌نگریستم. چرت می‌زدم. به امید اینکه بالاخره سه ساعت دیگر غروب می‌شود.

نزدیک غروب، سایه‌ی بلند قطار روی ماسه‌های سرخ‌رنگِ بیابان می‌خزید. به افقِ لایتناهیِ صحرا چشم دوختم. هنوز هوای داغ مانند بخار از ریل بلند می‌شد. صحرا جایی بود که انگار روح را در سکوت و سکون یکنواختش می‌مکید. گرچه نه سیر می‌شد و نه تمام. اما این سفر بالاخره تمام می‌شود. وقتی به بندر نوادیبو برسیم. شاید یک ساعت دیگر. زیر لب به همزاد نالیدم: « زنده ماندیم همزاد. زنده... » اول ساکت ماند. مثل همیشه. سپس گفت: « ما همزاد نیستیم. تو کوچکتری. من تو را ساختم. پشت تو پنهان شدم. دیگر... خیلی خسته‌ام. می‌خواهم بخوابم. » این بار من ساکت شدم. یخ زدم. توی همین تابه‌ی گُر گرفته سردم شد. صدای تلق تلق قطار در گوشم می‌پیچید. تکیه زدم به دیواره، گفتم: « می‌خواهم تو خوشحال باشی... باشه. بخواب. سنگینی‌ات را بگذار روی دوش من. » گفت: « نترس... من در تو زنده خواهم بود. » با عجله گفتم: « ولی مهارت‌هایت را هنوز یادم نداده‌ای!! » ولی خیلی سردم شده بود. داشتم می‌لرزیدم. هنوز غروب نشده. این سرما از هوا نیست. چشمانم نیز عجیب سنگین شده. انگار کسی دارد چراغ‌های خانه را یکی‌یکی از تهِ راهرو خاموش می‌کند. زانوانم سست شد. مچاله شدم روی تپه‌ی سیاه، درست همان‌جا کنار بدنه‌ی واگن. دیگر لولیدن در این گرد سیاه اذیتم نمی‌کند. صدای تلق‌تلقِ آهنینِ قطار در دشت گم شد و آرام‌آرام، همه‌چیز در سیاهیِ مطلق فرو رفت. خوابیدم.

[Le Marché Bourse]