خرد کردن مواد معمولا بخشی جدایی ناپذیر هر فرایند صنعتی است، حالا چه در اندازهی کوچک و خانگی مورد استفاده باشد چه در اندازه کلان صنعتی. برای همین اگر میخواهید صنعتی را راه اندازی کنید، باید بدانید که احتمالا پرهزینهترین و سختترین بخش راه اندازی کارخانهی شما خرید دستگاه آسیاب است. بیشتر انواع آسیاب ساده برای خرد کردن محصولات کشاورزی طراحی شدهاند و برای خرد کردن مواد معدنی مناسب نیستند.
انواع مواد:
هنگام انتخاب یک آسیاب مناسب باید مشخصات موادی که میخواهید آسیاب کنید را در نظر بگیرید. این ویژگیها شامل این موارد میشوند: سختی، شکنندگی، قابلیت سایش، چسبندگی، دماهای نرم شدن و ذوب، ساختار، جاذبه مخصوص، میزان رطوبت آزاد موجود در مورد، ثبات شیمیایی، یکسانی و خلوص.
سختی مواد احتمالا مهمترین عاملی است که هنگام انتخاب آسیاب مناسب باید مد نظر داشته باشید. اگر مواد شما زیادی سخت باشد باید متحمل خسارتهای نگینی به مواد و آسیاب شوید. عموما هر چه مواد مورد نظر سختتر باشد به آسیاب پیشرفتهتر و گرانقیمتتری نیاز خواهید داشت.
یکی دیگر از ویژگیهای مهم مواد خاصیت شکنندگی آن است. بیشتر مواد معدنی شکنندگی بالایی دارند، در حالی که فلزات منعطف هستند. شکنندگی ربط زیادی به سختی مواد ندارد، به عبارت دیگر مواد سخت ممکن است شکننده باشند، ممکن هم هست نباشند.
انواع آسیاب
۱. آسیابهای غلطکی
آسیابهای غلطکی انواعی از آسیابهای طبلی هستند که از سیلندرهای افقی چرخان با قطر خیلی زیاد و طول کم با میلههای بلند کننده تشکیل شدهاند. مواد مورد نظر برای آسیابشدن از یک طرف سیلندر وارد شده و محصول نهایی از طرف دیگر خارج میشود. در آسیاب مواد بلند شده و از فاصلهای نسبتا زیاد به پایین برخورد میکنند. این فرایند باعث میشود مواد مورد نظر شما خرد شوند. در این نوع آسیاب فرایند خرد کردن به چند روش انجام میشود: ۱. ضربه حاصل از برخورد مواد به دیوارههای سیلندر، ۲. ضربه حاصل از برخورد ذرات کوچکتر به ذرات بزرگتر، و ۳. خرد شدن به خاطر اصطکاک ذرات با یکدیگر. برای همین فرایند خرد شدن توسط این آسیابها را فرایند نیمه خودکار مینامند.
آسیاب غلطکی بیشتر برای موادی استفاده میشود که نسبتا زبر هستند و وقتی شکستند به راحتی به قطعات کوچکتر خرد میشوند. محصول نهایی که از این آسیابها به دست میآورید کمتر از ۱/۰ میلیمتر است. یکی از فواید استفاده از این آسیابها این است که به جای چند آسیاب مختلف میتوانید نتیجه مورد نظر را از همین یک دستگاه بگیرید. به علاوه از آنجایی که خود مواد بیشتر کار آسیاب کردن را انجام میدهند دستگاه دچار استهلاک کمتری میشود. آسیابهای غلطکی معمولا برای آسیابکردن بیش از یک تن مواد در ساعت به کار میرود و میزان برق مصرفی آنها بین ۴۰ کیلووات تا صدها کیلووات متغیر است.
۲. آسیابهای میلهای
این نوع آسیاب برای موادی مناسب است که نسبتا زبر هستند، و وقتی که شکسته میشوند به راحتی به قطعات کوچکتر خرد میشوند. معمولا اندازه محصول خروجی این آسیاب کمتر از ۱/۰ میلیمتر است. آسیاب میلهای آسیابی است که اکثرا از میلههای فولادی تشکیل میشود. این میلهها به صورت محوری نصب شدهاند و میتوانند به راحتی در داخل آسیاب حرکت کنند. بخش داخلی طبله این آسیاب چندین بالابر دارد که میلهها را بالا برده و در جای معین به پایین میاندازند.
موادی که وارد این دستگاه میشود حداکثر باید ۲۵ میلیمتر اندازه داشته باشد. میلههای فولادی این مواد را له کرده تا اندازه ۲ میلیمتر تا ۱/۰ میلیمتر خرد میکنند. مواد استفاده شده در این آسیاب هم میتوانند خشک باشند هم تر، اما در اکثر موارد این مواد تر هستند. حداکثر طول میلهها بین ۶ تا ۷ متر است، اگر این اندازه بیشتر باشد ممکن است میلهها خم شوند.
آسیابهای میلهای برای خرد کردن مواد سخت به کار میروند. این نوع آسیاب معمولا به عنوان مرحله اول خرد کردن استفاده میشود. بعد از آن محصول را میتوان در آسیابهای دیگر ریخت تا اندازه آن کوچکتر شود.
۳. آسیابهای توپی
آسیابهای توپی هم مشابه با آسیابهای میلهای هستند. با این تفاوت که در این نوع آسیاب به جای میله از توپ استفاده میشود. توپها سطح خرد کننده بیشتری دارند و برای همین بیشتر برای پودر کردن استفاده میشوند. به علاوه توپها انرژی کمتری برای حرکت نیاز دارند که همین میزان انرژی مصرفی آسیاب را کاهش میدهند. موادی که در ساخت طبله استفاده میشوند اهمیت زیادی دارد چون به خاطر حرکت توپها استهلاک این آسیاب بسیار زیاد است.
محصولی که از آسیابهای توپی به دست میآید میتواند اندازهای تقریبا تا ۰۰۵/۰ میلیمتر داشته باشد، البته اندازه محصول نهایی به زمان آسیاب کردن بستگی دارد. برخی از انواع این آسیاب از بخشهای مختلفی تشکیل شدهاند که در هر بخش چندین توپ وجود دارد. مواد در حال آسیاب شدن از یک بخش به بخش دیگر حرکت میکند ولی توپها در بخش خود باقی میمانند. این فرایند کمک میکند که مواد کوچکتر هم فرصت خرد شدن پیدا کنند.

آسیابهای دیگری هم هستند که برای کاملا پودر کردن مواد به کار میرود. از جمله این آسیابها میتوان به این موارد اشاره کرد: آسیابهای چکشی، آسیابهای هوایی توربو، آسیابهای ویبرهای، آسیابهای همزنی، آسیابهای انرژی مایعی، آسیابهای جاذبهای و و بالاخره آسیابهای پرفشار له کننده. همهی این آسیابها در مراحل بعد فراوری مواد به کار میروند و بعد از آسیاب اولیه مواد را به پودر خیلی ریزی تبدیل میکنند.