ویرگول
ورودثبت نام
محمد رحیقی
محمد رحیقیمدیر پروژه و طراح تجربه کاربری
محمد رحیقی
محمد رحیقی
خواندن ۹ دقیقه·۳ سال پیش

مسیر تبدیل شدن به یک رهبر خدمتگذار

به عنوان یک رهبر باید بدانید که بخش زیادی از کاریزمای شخصی شما در گرو سرمایه‌ای است که برای تیم‌تان به طور روزانه خرج می‌کنید. این سرمایه می‌تواند کمک به آنها برای رسیدن به بقیه اعضای تیم، خوردن صبحانه در کنار آنها، کمک مالی در مواقع لزوم، گذاشتن زمان برای درک نیازها و خواسته‌های آنها و یا حتی رفتن به سینما یا پارک با آنها باشد. اگر در گوشه‌های کوچک زندگی خود بذل و بخششی به دیگران نمی‌کنید، آن رهبری که باید باشید نیستید. (روزی را که بدون چشمداشت کاری برای کسی انجام نداده‌اید، جزئی از عمر به حساب نیاورید)

زندگی انسان ثروتمند خردمند دو دوره دارد، دوره تحصیل ثروت و دوره توزیع آن. راه حفظ بزرگ منشی فقط این است که خود را به بذل و بخشش عادت دهید. به عنوان یک رهبر، از وقت، پول، توجه و منابع خود به دیگران ببخشید. (اگر دائما به دنبال درآوردن پول باشید، پول پرستید. اگر دنبال آن بروید اما به دست نیاورید، بازنده‌اید. اگر پولی فراوان به دست آورید و نگه دارید، بیچاره‌اید. اگر در بیاورید و خرج کنید، ولخرجید. اگر اصلا به فکر پول نباشید، بی‌خیالید. اگر پول هنگفتی درآورید و بعد از مرگ به جای بگذارید، احمقید. تنها راه برنده شدن با پول این است که در بند آن نباشید و با بزرگواری و گشاده دستی با پول خود کارهای باارزش انجام دهید. (پول، نوکری بسیار سر به زیر اما اربابی بسیار چموش است. اگر سوارتان شود، بنده آن خواهید شد.)

رهبران کارآمد و موثر، یعنی همان کسانی که مردم به پیروی از آنها رغبت نشان می‌دهند، کسانی هستند که همه چیز را فقط برای خود نمی‌خواهند، بلکه گرد می‌آورند که به دیگران بدهند. رهبران تاثیرگذار روشی ساده برای جذب انسان‌ها به سوی خود و نهایتا به سمت آمال و اهداف سازمان خود دارند. و این روش، همه چیز را صرفا برای خود نخواستن و برای همه است. (البته نه فقط در حرف بلکه در عمل)

با گشادگی خاطر با تجارب تازه روبه‌رو شوید و عادات روزمره را بشکنید. هر روز چند دقیقه‌ای را صرف مرور حوادث مثبت زندگی کنید. با افکار مثبت زندگی کنید. زیرا افکار، شخصیت و سرنوشت انسان را رقم می‌زند.

حسادت، از مقایسه‌ی وضعیت خود با دیگران، تمرکز بر نداشته‌ها (نیمه‌ی خالی ظرف زندگی را دیدن) و توجه به داشته‌های دیگران پدید می‌آید. فرد حسود، رضایتی از شرایط و موقعیت خویش و امیدی به بهبود اوضاع زندگی خود ندارد. میزان حسادت و غبطه‌ی تجربه شده، شاخص مهمی برای اندازه‌گیری قدرت جذب شخصی است. یعنی هر چه مقایسه‌گری با احساس منفی نسبت به موفقیت‌ها و شرایط زندگی دیگران بیشتر باشد از قدرت جذب به شکل قابل توجهی کاسته می‌گردد. می‌توانید با دیدن توفیقات دیگران، غصه بخورید و حالتان گرفته شود یا می‌توانید آن را دلیل محکمی بر نزدیک شدن برکت به زندگی خود ارزیابی کنید، انتخاب با شماست.

شما نمی‌توانید به آینده پررونق، فرصت‌های طلایی و توانگری خود ایمان داشته باشید و همزمان از بخشش و عطا و خیررسانی به دیگران پرهیز کنید. افرادی کمتر به مهرورزی، خیررسانی و مفید بودن می‌اندیشند که ترس‌ها و نگرانی‌های اساسی در مورد منابع و داشته‌های مادی خود دارند. آنها تصور می‌کنند هرگونه یاری و کمک به دیگران دارایی‌ها و منابع آنها را دچار نقصان و کاستی می‌گرداند. اگر می‌خواهید در روند جذب خواسته‌ها تسهیل ایجاد کنید، به دیگران بیندیشید و برای آنها قدمی بردارید. زیرا با در پیش گرفتن این رویکرد به هستی ثابت می‌کنید چقدر خود را متنعم و به چه میزان به آینده پربرکت خود ایمان دارید. هیچ چیزی به اندازه کمک به دیگران، به ما در جهت رسیدن به خواسته‌هایمان کمک نمی‌کند. در واقع، هیچ زمان به اندازه‌ی هنگامی‌که به فکر دیگرانیم، در راستای منافع شخصی خود قدم برنداشته‌ایم.

مدیران مالی معتقدند که هنگامی‌که بدهی‌هایتان را از دارایی‌های خود کم کنید، آنچه باقی می‌ماند "ثروت خالص" است. داشتن این‌گونه تراز مالی، این ذهنیت را در ما ایجاد می‌کند که دارایی‌های ماست که ما را ثروتمند می‌کند. اما موارد ضروری بسیاری نیز در کنار این تراز مالی سنتی وجود دارد. حقیقت این است که "دارایی‌های نامرئی" منبع همه ثروت‌هایی هستند که کسب می‌کنیم.  برای نمونه، عقاید خلاقانه برای کسب‌ و کار، شهامت لازم برای عمل کردن به آنها، تماس‌ها و ارتباط‌هایی که به پیشبرد آن کمک می‌کند، اراده، تعهد و آگاهی، هیچ‌یک در ترازنامه مالی سنتی درج نشده است، اما هیچ ترازنامه‌ای هم بدون آنها کامل نخواهد بود.

دارایی‌های درونی شما: خلاقیت، سخاوت، شهامت، صبر، پشتکار، روابط عمومی، مدیریت زمان و…

بدهی‌های درونی شما: خشم، کوته‌فکری، کمال‌گرایی، خود کوچک‌بینی، ترس‌ و اضطراب، تردید، تنبلی، حسادت و…

هیچ شرافتی در برتر بودن نسبت به دیگران وجود ندارد. شرافت واقعی این است که تو نسبت به خود قبلی‌ات برتر باشی. اگر می‌خواهید زندگیتان را بهبود بخشید و با تمام آنچه شایسته‌اش هستید زندگی کنید، باید با خودتان در رقابت باشید. هیچ وقت از انجام یک کار درست، خجالت نکشید. در مورد چیزی که درست است، تصمیم بگیرید و آن را دو دستی بچسبید. مهم نیست دیگران در مورد شما چه می‌گویند. تا زمانی که می‌دانید کارهایی که انجام می‌دهید، درست است، به قضاوت دیگران اهمیت ندهید. محض رضای خدا، هیچ وقت، عادت اشتباه مقایسه‌ ارزش‌های خود با ارزش‌های زندگی دیگران را تکرار نکنید. یادمان باشد هر ثانیه‌ای که برای فکر کردن به رویاهای یک شخص دیگر صرف می‌کنید، از رویاهای خودتان فاصله می‌گیرید.

مهم‌ترین هدف در زندگی انسان‌های بزرگ، خدمت به دیگران است. رهبری خدمتگزار یک سبک رهبری بسیار اجتماعی است. رهبری سنتی به تعلق، احتکار و به‌کارگیری قدرت (که اغلب به سوءاستفاده از قدرت منجر می‌شود) اشاره دارد و همه این‌ها در رأس هرم قرار دارند. اما رهبری خدمتگزار به تقسیم قدرت با تیم، شناسایی، اولویت‌بندی و کمک به دیگران برای توسعه و عملکرد هر چه بهتر می‌پردازد.

اگر زندگی خوشحال‌ترین، سالم‌ترین و قانع‌ترین انسان‌های جهان را مطالعه کنید، متوجه می‌شوید که هر یک از آنها انگیزه‌ای را برای زندگی خود برگزیده‌اند و بعد روزهایشان را برای رسیدن به آن سپری کرده‌اند. این انگیزه تقریبا همیشه یک چیز بوده است، خدمت به دیگران. انگیزه و هدف شما باید در راستای بهبود یا خدمت به زندگی دیگران باشد. به محض اینکه قدرت ذهنی و انرژی خود را روی این هدف متمرکز کنید، وفور نعمت در زندگی‌ شما اتفاق خواهد افتاد و از خدمت به دیگران انرژی مثبت جذب خواهید کرد. کسی که بیشتر خدمت می‌کند، از نظر احساسی، فیزیکی، ذهنی و روحی، چیزهای بیشتری بدست می‌آورد.

با نهادینه کردن یکسری از رفتارها در ذهن و روحمان می‌توانیم مسیر رسیدن و تبدیل شدن به یک "رهبر انسان محور" را تسریع کنیم:

  • علاقه واقعی به مردم داشته باشید.
  • باغبان باشید.
  • به مردم ایمان داشته باشید.
  • آرام و صادق باشید.
  • همدلی داشته باشید.
  • فرصت‌ها را ببینید.
  • یادگیرنده مادام العمر باشید.
  • ماهیگیری را آموزش دهید.
  • دوستدار بازخورد باشید.
  • دائما تشکر و قدردانی کنید.
  • به جای اجبار، الهام بخش باشید.

خدمت به دیگران را شروع کنیم. به ویژه اگر مدیر هستیم یا رهبر، خدمت به زیردستان آغاز راه تعالی خودمان است. شاید فردا، دیگر پشت آن میز نباشیم و حسرت خدمت و کمک به همکاران برای همیشه به دلمان بنشیند.

بعضى‌ها وقتی خدمت می‌کنند که مجبور شوند، بعضی دیگر در زمان بحران، کمر به خدمت می بندند، اما کسانی هم هستند که انگیزه خدمت به دیگران از دل و جانشان بر می‌آید. رهبران بزرگ نیاز را می‌بینند، فرصت را مغتنم می‌شمارند و بدون هیچ انتظاری خدمت می‌کنند. رهبر خدمتگزار در ابتدا مهم‌ترین نیازها و اولویت‌های افراد را برآورده می‌کند؛ در حالی که در رهبری مطلق چنین دیدگاهی وجود ندارد و حفظ و ثبات قدرت رهبری وابسته به‌دست آوردن دارایی‌های مادی است.

توجه و حمایت

مهم‌ترین وظیفه‌ای که یک رهبر باید انجام دهد این است که افرادی را که خطر کرده‌اند و وارد مسیرهای دشواری شده‌اند را حمایت کند. به عبارت دیگر محافظت کردن از نیروها در برابر خطر مهمترین کاری است که باید انجام دهید. از نگاه دیگر، رهبر یک سفیر در سازمان خود و حتی فراتر از آن است، و منافع و خواسته‌های کارمندان و مشتریان را نمایندگی می‌کند. وظیفه دفاع از کارمندان و مشتریان در برابر اشتباهات، در برابر سرزنش‌ها ناعادلانه و در برابر تعصبات و تردیدها بر عهده رهبر است. مردم از یک رهبر دفاع می‌کنند اگر دفاع او را از خود دیده باشند.

بدون شک لازمه یک زندگی اجتماعی ایده‌آل آن است که انسان‌ها با یکدیگر روابطی دوستانه و صمیمانه داشته باشند و هر یک به گونه‌ای جهت حفظ و استحکام این روابط کوشش کنند. کمکی بدون در نظر گرفتن جایگاه کارکنان، از مدیران ارشد تا کارمندان پایه، از نگهبان ساختمان تا نیروی خدماتی که هر روز لیوان چایی را مودبانه جلویتان قرار می‌دهد. تا زمانی که به عنوان یک رهبر و یا یک مدیر در کوران حوادث روزگار نتوانید خدمت به دیگران و دیده‌شدن آنها را به عنوان یک ماموریت شخصی برای خودتان حفظ کنید، قطعا باد کلاه موفقیت‌تان را خواهد برد. (موفقیت البته نه صرفا به معنای ثروت و یا حتی مقام، بلکه به معنای سعادت کامل در همه ابعاد) کد رفتاری این مسیر و ماندن در آن برای رسیدن به هدفی که برخی آن را "رهبری" در سازمان می‌نامند، قطعا توجه به دیگران در هر زمان و مکانی است. توجهی که حس دیده‌شدن را در شخص بیدار کند و به قدری دلنشین باشد که رفتار آنها را هم با دیگران تحت تاثیر قرار دهد. این را هم فراموش نکنیم که کمک به دیگران، فقط خوبی در حق آنها نیست. بلکه در ابتدا خوبی در حق خودمان است و صدها برابر آن برای زندگی خودمان رقم خواهد خورد.

ممکن است اطراف شما پر باشد از آدم‌هایی که نه تنها به شما خیری نرسانده‌اند، بلکه کمک‌کردن در ذات آنها تعریف نشده‌است، ولی شما بدانید یکی از اهداف بزرگ انسان‌های موفق، خدمت به دیگران بوده است. خدمتی، لذت‌بخش و زیباست که بدون چشمداشت برای جبران باشد. اگر امروز به کسی "سلام" کردید، فردا انتظار نداشته باشید او جبران کند. (بدترینِ مردم کسی است که به خیرش امیدی نیست و از شرش دیگران ایمن نباشند.)

یک رهبر خوب، نمی‌گوید به دَرَک، بلکه دیگران را دَرْک می‌کند. تحت هیچ شرایطی نمی‌توانید از زیر بار مسئولیت شناخت و درک کارکنانتان شانه‌ خالی‌کنید. خودتان را به نفهمیدن‌ زدن هم دردی که دوا نمی‌کند هیچ، بلکه کارکنان را از شما روز‌به‌روز دورتر می‌کند. حرف‌زدن با آنها به درک مشکلات و مواردی که روح آن‌ها را متلاطم کرده است، کمک می‌کند.

یاد بگیریم و تمرین کنیم که:

  • برای کمک‌به‌دیگران، آبروی آنها را قربانی نکنیم.
  • برای موفقیت خود، دیده‌شدنِ دیگران را قربانی نکنیم.
  • برای آرامش خود، افکار دیگران را قربانی نکنیم.
  • برای مدیر بودنِ خود، عزت‌ نفس دیگران را قربانی نکنیم.
  • برای دیده‌شدن توسط مدیر مافوق، تلاش‌های دیگران را قربانی نکنیم.
  • برای بالا رفتن خود، امید دیگران را قربانی نکنیم.
  • برای لذت خود، ایمان دیگران را قربانی نکنیم.
  • برای رهبر شدن، آرزوهای پیشرفت دیگران را قربانی نکنیم.
  • برای رسیدن به اهدافمان، اراده و تلاش دیگران را قربانی نکنیم.

همدلی یا Empathy به معنی، خود را به جای دیگران قرار دادن است. همدلی تا حد زیادی مشکلاتی را که عموما از عدم درک متقابل ناشی می‌شود، حل و فصل کند. هر چه این توانایی در شما افزایش پیدا کند، ارتباط‌های صمیمانه‌تری با دیگران خواهید داشت.

یک رهبر خوب از رشد افراد حمایت می‌کند و از ایده‌های مثبت تجلیل می‌کند. با پافشاری بر همین دو اصل، می‌توانید فرهنگ شرکت را در جاده‌ای قرار دهید که به سمت یک مقصد خوب و مثبت پیش می‌رود. به عنوان یک رهبر مواظب افراد، محصولات و منفعت باشید؛ البته به همین ترتیب و اولویت. (کارکنان باید در اولویت بالاتری نسبت به سود قرار بگیرند)

مطالعه و دانلود متن کامل راهنمای راه و رسم رهبری

رهبریمدیریتکسب و کارروانشناسیاستارتاپ
۴
۱
محمد رحیقی
محمد رحیقی
مدیر پروژه و طراح تجربه کاربری
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید