شیلنگ‌های پنوماتیک جزء اجزای بسیار مهم و حیاتی در قسمت سیستم‌های پنوماتیکی هستند. این شیلنگ‌ها باید طبق فاکتورهای مهمی همانند: فشار هوا و … به طرز دقیق و درستی در سیستم جایگذاری شوند.
بدون اختیار داشتن این تجهیزات مهم و اصلی، اجرا و راه اندازی یک سیستم پنوماتیکی (هوایی) تقریبا غیر قابل انجام خواهد بود.
از آنجایی که شیلنگ‌های پنوماتیک کاربرد وسیعی دارند، دانستن حداقل ویژگی‌های آن در این زمینه، کمک شایانی به ارتقا سطح اطلاعات عمومی شما در رابطه با شیلنگ‌های پنوماتیک و انواع آن می‌کند.
در این مقاله همراه ما باشید تا شیلنگ‌های پنوماتیک و انواع آن را به طور کامل برررسی کنیم.
شیلنگ پنوماتیک در واقع قطعه‌ای است که از راه انتقال هوای فشرده، انرژی مورد نیاز را به سیستم انتقال می‌دهد.
شیلنگ‌های پنوماتیک برای کاربران بازده و مزایا بسیاری را به همراه داردند. این مزایا شامل: بازدهی بالا، سادگی نصب و نگهداری و غیره هستند.
قابلیت‌های این شیلنگ‌ها باعث شده تا در صنایع مختلف کاربردهای فراوانی را به ارمغان بیاورند.
کارکرد شیلنگ‌های پنوماتیک اینگونه است که مسیرهایی را برای عبور هوا یا سایر مواد دیگر در یک سیستم تعبیه شده فراهم می‌کنند.
وظیفه اصلی شیلنگ پنوماتیک، انتقال هوای تحت فشار به محرک، شیر برقی پنوماتیک، ابزارها و دستگاه‌های دیگر می‌باشد.
در بازار انواع و اقسام بی‌شماری از اندازه‌های لوله و شیلنگ‌های پنوماتیک وجود دارد. بنابراین مهندسان ناظر باید هنگام خرید، ملاک‌های کاربردی و مورد نیاز را در نظر بگیرند تابراساس آن ، شیلنگ پنوماتیک مناسبی را برای یک کار مورد نظر خود، انتخاب کنند.
علاوه بر آن برای پی بردن به اطلاعاتی مانند سازگاری شیلنگ‌های پنوماتیک، توصیه می‌شود که از مهندسین مجرب مشاوره دقیق گرفته تا بتوان از هدر رفتن زمان و بودجه جلوگیری کرد.
بعضی از شیلنگ‌های پنوماتیک که کاربرد انتقال هوا دارند، برای داشتن مقاومت مضاعف با الیاف نساجی از داخل پوشیده می‌شوند.
جریان هوا یا ماده‌های مورد احتیاج در واقع، به تعیین اندازه و سایز شیلنگ یا لوله کمک بسیاری می‌کند.
انتخاب قطر داخلی بسیار کوچک در شیلنگ پنوماتیک، جریان انتقال را خفه می‌کند و در واقع منجر به کاهش فشار، ناکارآمدی و سرعت بیش از حد هوا می‌شود که در نهایت کاهش عمر مفید شیلنگ را به همراه دارد.
از طرفی دیگر وجود قطر بیش از حد زیاد شیلنگ پنوماتیک، با داشتن وزن و اندازه بیشتر از حد لازم، منجر به زیاد شدن هزینه آن خواهد شد.
پس با همه موارد ذکر شده در ، با توجه به کاربرد و سیستم مورد نظر باید شیلنگ پنوماتیک با قطر مناسب ( نه کم تر نه بیشتر ) انتخاب کنیم.
در هر کاربردی، باید اطمینان حاصل کرد که شیلنگ‌ها در فشاری کم‌تر از حداکثر فشار کاری اعلام شده کار کنند.
اغلب تولیدکنندگان شیلنگ پنوماتیک، آن را با اندازه گیری فشار ترکیدگی در حدود ۷۵ درجه فارنهایت درجه‌بندی کرده و حداکثر فشار کار را تعیین کنند.
اما این را نیز در در نظر بگیرید که اطلاعات و اعدادی که تحت عنوان فشار ترکیدگی ارائه می‌شوند، در شرایط آزمایشگاهی اندازه گیری شده وبه هیچ عنوان به این معنی نیست که یک شیلنگ پنوماتیک می‌تواند در آن فشار دوام بیاورد.
تولیدکنندگان باتوجه با کاربردهای مختلف، انواع و اقسام زیادی از فرمولاسیون‌های پلیمری را برای تولید شیلنگ‌های پنوماتیک ارائه داده اند.
به عنوان نمونه: در رابطه با سیستم‌های هوا، روغن حاصل شده از روان کننده‌های هوا و نیز دود یا سایر مواد خوراکی توسط کمپرسور، می‌تواند تاثیراتی بر لوله داخلی بگذارد.
پس در نهایت کار بایدحتما به مواد و جنس هوای عبوری از شیلنگ‌های پنوماتیک در حین انتخاب آن‌ها دقت کرد.
عامل حائز اهمیت دیگر، اثراتی است که با قرار گرفتن در معرض محیط خارجی در شیلنگ‌های پنوماتیک امکان دارد ایجاد شود.
محیط‌های خارجی می‌توانند شیلنگ پولینگ و لوله آن را در معرض عواملی تاثیرگذار در تخریب و فرسوده شدن زودرس قرار دهد. برخی از این عوامل عبارتند از:
در نتیجه، موقع خرید و انتخاب آن‌ها باید به عوامل محیطی توجه کرد و شیلنگی با مقاومت مناسب را انتخاب کرد.
عوامل مکانیکی خارجی نیز می‌توانند بر خرابی شیلنگ پنوماتیک و لوله‌ها تاثیر بسزایی بگذارند. برخی از این عوامل تاثیرگذار عبارتند از:
همواره باید از شیلنگ‌های پولینگ در مقابل سایش‌های ساینده، گرفته شدن یا خم شدن بیش از حداقل شعاع محافظت کرد.
همه موارد گفته شده می‌توانند منجر به خرابی زودرس شوند.
هر نوع لوله یا شیلنگ پنوماتیک بریده، فرسوده و یا آسیب دیده را باید در اولین فرصت موجود از سیستم خارج نمود و شیلنگ جدید و در عین حال سالمی را جایگزین آن کرد.
دو ویژگی مهم فیزیکی رایج که هنگام انتخاب لوله باید رعایت شود، انعطاف‌پذیری و مقاوم بودن در برابر پیچ خوردگی‌ها است.
لوله و شیلنگ‌ها بسته به نوع جنسی که دارند، دارای طیف گسترده‌ای از رنگ‌ها می‌باشند. در برخی جنس ها، رنگ‌های شفاف نیز موجود است.
تأثیرات عوامل دما و گرما بر روی مواد شیلنگ را نیز نباید فراموش کرد. تاثیراتی که این دو عامل یعنی گرما و دما بر شیلنگ پنوماتیک دارند، بر روی قسمت خارجی و داخلی شیلنگ است.
به دلیل حساس بودن و جلوگیری از آسیب‌های احتمالی، باید همیشه شیلنگ‌های پنوماتیک را در محدوده حداقل و حداکثر دما نصب کرد.
به ویژه باید توجه کرد که درجه حرارت بالا نیز بر فشار کار تاثیر می‌گذارد؛ به ویژه هنگامی که مواد داخل لوله شیلنگ به حداکثر درجه حرارت خود برسند.
اتصالات بسیاری برای ساخت اتصالات مجموعه لوله‌ها و انواع شیلنگ‌های پنوماتیک موجود است. برخی از این انواع اتصالات عبارتند از :
اتصالات اشاره شده در انواع جنس‌ها همانند پلاستیک، برنج، فولاد و فولاد ضد زنگ موجود می‌باشند. جزء مهم‌ترین نکاتی که در اتصالات شیلنگ پنوماتیک باید به آن توجه داشت، این است که اتصالات، لوله‌ها و شیلنگ باید با هم سازگاری داشته باشند.
دلیل آن هم این است که هر نوع اتصال برای هر نوعی از لوله یا شیلنگ پنوماتیک مناسب نیست. از دیگر ملاحظات و فاکتورهای مهم برای اتصالات می‌توان به گزینه‌های زیر اشاره داشت:
در نتیجه، مهندسان مربوطه باید ویژگی ها، مزایا و معایب هر یک از این مواد را مورد بررسی قرار دهند و
بنا به کاربرد مورد نظر، بهترین را انتخاب کرده مناسب‌ترین شیلنگ پنوماتیک مورد نظر را خریداری کنند.
شیلنگ‌های پولینگ را می‌توان به شکل سیم پیچ‌های فنری اجرا کرد. وجود این به ما این امکان اجازه را می‌دهد تا در صورت لزوم طول شیلنگ،سس پنوماتیک به طور قابل توجهی گسترش یابد.
اجزا شلنگ‌های پنوماتیک به این ترتیب هستند : لوله داخلی، یک یا چند لایه فیبر تقویت شده بافته شده یا مارپیچ و یک پوشش محافظ خارجی.
قطر سیم پیچ، قطر شیلنگ، ضخامت دیواره و نوع مواد بر قابلیت جمع شدن شیلنگ پولینگ تأثیر دارند.
در واقع سیم پیچ‌های کوچک‌تر و محکم‌تر قابلیت جمع شدگی بیشتری به نسبت به سیم پیچ‌های بزرگتر دارند.
شیلنگ‌های پنوماتیک برای برخی از کاربرد‌ها خاص ویژگی‌های خاصی را دارا می‌باشند که شیلنگ‌های سفارشی با آن ویژگی‌ها تولید می‌شوند.
برخی از این ویژگی‌های منحصر به فرد عبارتند از:
لوله‌ها و شیلنگ‌های پولینگ نیز باید مطابق با مقررات یا استانداردهایی مانند FDA، DoT، UL و ISO ساخته شوند.
جنس شیلنگ‌های پنوماتیکی از ترموپلاستیک‌ها می‌باشد. ترموپلاستیک‌ها در اصل به مواد پلیمری گفته می‌شود که با افزایش دما بدون تغییرات شیمیایی ذوب می‌شوند.
این شیلنگ‌ها امکان دارد یک لایه یا چند لایه باشند. در ادامه رایج‌ترین انواع شلنگ‌های پنوماتیک کاربردی در ساخت و ساز را معرفی خواهیم کرد:
جمع بندی و نتیجه گیری
کسانی که با کارهای ساخت و ساز سر و کار دارند، مسلما با شیلنگ‌های پنوماتیک آشناییت دارند و می‌دانند که این شلنگ‌ها، اجزای بسیار مهم و در برخی شرایط جزء اجزای اصلی در قسمت سیستم‌های پنوماتیکی هستند.
شیلنگ‌های پنوماتیک باید طبق فاکتورهای مهمی همانند: فشار هوا، دما، گرما و همه موارد که باعث ایجاد حساسیت در کارکرد آن می‌شوند، به طرز دقیق و درستی در سیستم جایگذاری شوند.
نحوه کارکرد این شیلنگ‌ها نیز اینگونه است که مسیر را برای عبور جریان در یک سیستم تعبیه شده فراهم می‌کنند.
برای آشنایی با انواع شلنگ پنوماتیک و قطعات دیگری مانند انواع پرشر سوئیچ، انواع سیلندر پنوماتیک و ... می‌توانید به وب‌سایت پنو وایقان دقیق مراجعه کنید.
