سوگیری تاخر (Recency Bias) یکی از مهمترین خطاهای شناختی در اقتصاد رفتاری است که باعث میشود معاملهگران و سرمایهگذاران بیشتر به **اطلاعات اخیر** (اخبار جدید، روندهای کوتاهمدت یا اتفاقات اخیر بازار) توجه کنند و به دادههای قدیمیتر، روندهای بلندمدت یا آمار کلی کمتر اهمیت دهند.
در بازارهای مالی این سوگیری بسیار خطرناک است چون:
- در زمان **ریزش شدید** (مثل سقوط ۲۰۲۰ یا ۲۰۰۸) باعث میشود همه چیز را سیاه ببینیم و به سرعت سهام را بفروشیم، در حالی که بازار معمولاً پس از ریزشی عمیق سریع بازیابی میشود.
- در زمان **حباب قیمت** (مثل بیتکوین ۲۰۲۱ یا سهام پرشورت در ۲۰۲۰) باعث میشود هیجان بخریم چون «آخرین روند خوب است»، بدون اینکه به ارزش واقعی یا بنیادیها فکر کنیم.
نتیجه: تصمیمگیریهای احساسی، فروش در کف یا خرید در اوج، و از دست دادن فرصتهای بلندمدت.
مثال: اگر چند روز اخیر بازار نزولی بوده، معاملهگر فکر میکند «دوباره ریزش میآید» و بفروشد؛ اما تاریخ نشان میدهد بازارهای نزولی اغلب با کفگیری قوی روبهرو میشوند.
**راه جلوگیری:** همیشه به دادههای بلندمدت (۵–۱۰ ساله) نگاه کنید، استراتژی ثابت داشته باشید و اخبار را به صورت کامل (نه فقط آخرین) بررسی کنید. این سوگیری سرمایهگذاری را خراب میکند، اما کسانی که از آن آگاه هستند، مزیت رقابتی واقعی دارند.
@mr24ir