حدوداً یک سال پیش بود که لپ‌تاپم نیاز به‌یه تعمیر جدی پیدا کرد. ضربه شدیدی به دستگاه وارد شده بود که به‌خاطرش مجبور شدم کل قاب دستگاه رو عوض کنم. با این قیمت‌های سرسام‌آور تعمیر لپ‌تاپ تقریباً حسابم خالی شد و با خودم فکر کردم به‌جای این‌که بخوام از کسی پول قرض کنم، با کارفرما سر بالا بردن حقوقم‌یه گفتگویی داشته باشم. همون‌طور که حدس می‌زنید، جوابی که داد منفی بود و این گفتگو اصلاً به نفعم پیش نرفت. این شد که تصمیم گرفتم بگردم تا تجربیات کسانی رو که قبل از من برای بالابردن حقوق خودشون تلاش کردن جمع‌آوری کنم. ببینم بهترین راه پیش‌بردن چنین گفتگو‌هایی چیه. بعد از کلی تحقیقات و خوندن چند تا کتاب، تصمیم گرفتم همه‌اش رو خلاصه توی‌یه مطلب اینجا براتون جمع‌آوری کنم.
پس اگه شما هم به دنبال‌یه راه خوب برای صحبت کردن با کارفرما در مورد افزایش حقوقتون هستید، با من همراه باشید.
وقتی که هنوز وارد بازار کار نشدید با خودتون فکر می‌کنید که با توانایی‌ها و قابلیت‌هاتون به راحتی می‌تونید با حقوق بالا کارتون رو توی شرکت مورد نظر شروع کنید. ولی بعد از چند تا مصاحبه ناموفق معلوم میشه که این کار آن‌قدر راحت نیست. گفتگو کردن با کارفرما در مورد حقوق می‌تونه موضوع مهمی باشه اما برای کسانی که شغل اولشون هست، چندان کار راحتی نیست. شما به اندازه کافی تجربه و سابقه ندارید تا شرایط رو برای کارفرما تعیین کنید؛ برعکس این کارفرماست که برای شما شرایط حقوقی و مالی رو با توجه به وضعیت شرکت تعیین می‌کنه.
• چه راه‌هایی برای پیدا کردن شغل هست
به‌طورکلی راه‌های پیدا کردن کار سه شکل هست. یا این‌که شما آگهی‌یه شرکتی رو از طریق سایت‌های مختلف پیدا و اقدام به ارسال رزومه می‌کنید. مسئول امور منابع انسانی رزومه شما رو می‌بینه و اگر از قابلیت‌های شما خوشش اومد، باهاتون تماس می‌گیره. این بدترین حالتی هست که ممکنه کار پیدا کنید چون در صورت شما هیچ اعتباری برای تعیین کردن شرایط حقوقی برای کارفرما ندارید.
راه دوم اینه که یکی از دوستاتون که داخل شرکت کار می‌کنه، شما رو برای شغل مورد نظر پیشنهاد بده. در این صورت وضعتون بهتر خواهد بود چون که شما اعتماد و توصیهٔ یکی از اعضای شرکت رو پشت سر خودتون دارید و در این صورت با اعتباری که کسب کردید جا داره که برای مذاکره اقدام کنید.
راه سوم و بهترین راه برای پیدا کردن‌یه شغل جدید اینه که خود شرکت شما رو پیدا و کار رو بهتون پیشنهاد کنه. در این صورت دست بالا از آن شماست و می‌تونید با توجه به این‌که چقدر به نیرو و توانایی‌های شما نیاز دارن، شرایط حقوقی رو براشون تعیین کنید.
• در مذاکره پیش‌قدم نباشید
موضوع دیگه‌ای که اهمیت داره اینه‌که توی مذاکره کردن سر حقوق هیچ‌وقت پیش‌قدم نشید. معنیش اینه‌که نباید خودتون اول پیشنهاد حقوقی که می‌خواید رو اعلام کنید. فرض کنید که شما برای شغلی اقدام کردید که تصور می‌کنید حقوقش بین ۳ تا ۴ تومن هست. وقتی که برای مصاحبه کاری وارد میشید حقوق مورد نظر خودتون رو در همین محدوده اعلام می‌کنید و مسئول منابع انسانی هم به سرعت شما رو استخدام می‌کنه. اما چیزی که ممکنه متوجهش نبوده باشید اینه که شرکت از قبل تا ۵ تومن برای استخدام شخص جدید رو در نظر گرفته و اگر شما از اول حقوق پایین‌تر رو نگفته بودید این مبلغ رو بهتون پیشنهاد می‌کردن.
حتی اگر ازتون خواستن که خودتون مبلغ رو اعلام کنید، باید پاسختون منفی باشه. ممکنه با خودتون فکر کنید که‌یه عدد بزرگ رو بهشون می‌گم تا مطمئن باشم حقوق پایینی ازشون نخواستم. اما این اشتباه خواهد بود چون ممکنه با درخواست و انتظار بالایی که اعلام کردید به طور کلی پیشنهاد از بین بره. برای همین سعی کنید تا با صحبت کردن، محدوده حقوقی مورد نظرشون رو پیدا کنید.
• شجاع باشید و مبلغ خودتون رو بگید
وقتی که بهتون پیشنهادی شد، وقت اینه‌که خیلی سریع پیشنهاد خودتون رو بدید. اما لازمه که اینجا شجاعانه برخورد کنید و حقوق مورد نظرتون رو بالا اعلام کنید. ممکنه این ترس براتون پیش بیاد که اگر حقوقم رو خیلی بالا اعلام کنم کلاً پیشنهاد شغل رو از دست می‌دم یا اگر حقوقم رو نزدیک به اون چیزی که بهم گفته شده اعلام کنم، احتمال این‌که به دستش بیارم بیشتر میشه. اما در واقع این‌طور نیست. مسئول استخدام کلی زمان برای مصاحبه کردن با شما گذاشته و نمی‌خواد کل این مراحل رو بعد از پیدا کردن آدم درست برای کار، از اول تکرار کنه بنابراین جای مذاکره با کارفرما همین جاست. ولی اگر می‌خواید حقوق بالاتری پیشنهاد کنید حتماً باید مد نظرتون باشه که این کار رو با ظرافت انجام بدید. مثلاً می‌تونید بگید:
«من خیلی دوست دارم اینجا کار کنم و شغلی که توصیف می‌کنید حقیقتاً برای من جذابه و فکر می‌کنم بتونم به خوبی از پسش بر بیام. اما هنوز فکر می‌کنم که سر مبلغ پرداختی رضایت کامل ندارم. اگر بتونیم روی فلان مبلغ به توافق برسیم عالی میشه. »
در این صورت به احتمال زیاد پاسخ مثبت می‌گیرد و در بدترین حالت کارفرما بهتون می‌گه که بیشتر از مبلغی که پیشنهاد کردن نمی‌تونن به شما بدن. بعد از این نقطه دیگه بحث کردن رو ادامه ندید چون اینجا آخرین مرحلهٔ مذاکراته و اگر بخواید اصرار کنید به احتمال زیاد پیشنهاد شغلی رو به طور کلی از دست می‌دید.
شرایط وقتی که مشغول به کار هستید یکمی فرق می‌کنه. شما توی شرکت کار و فعالیت می‌کنید و اعتبار لازم و کافی رو به دست آوردید. مسئولین شرکت شما و ارزش کارتون رو می‌شناسن بنابراین داستان اینجا فرق خواهد کرد. قبل از این که برای بالا بردن حقوق درخواست داشته باشید باید چند نکته رو حتماً در نظر بگیرید.
اولین نکته و شاید مهم‌ترین نکته اینه که زمان مناسبی رو برای درخواستتون انتخاب کنید. در واقع فقط ۱۹% افراد از حقوقی که می‌گیرن راضین بنابراین عجیب نیست اگر که بخواید حقوقتون رو بیشتر کنید با این وجود قبل از این که برای بالا بردن حقوق درخواست کنید این سؤالات رو از خودتون بپرسید:
• اوضاع اقتصادی شرکت در چه حاله؟
اگر وضع اقتصادی شرکت خوب باشه، زمان خوبی برای درخواست بالا بردن حقوق هست. برای این‌که این موضوع رو بفهمید باید ببینید که آیا توی این مدت کسی رو اخراج کردن یا نه؟ حقوق کسی رو کم کردن یا نه؟ گزارش‌های مالی شرکت رو بخونید تا از وضعیت با خبر بشید.
• اوضاع کارفرما چطوره؟
وقتی می‌خواید برید سراغ کسی و ازش تقاضای پول کنید (چه دوستتون، چه کارفرماتون) باید حال و روزش رو در نظر بگیرید. اگر می‌بینید که این روز‌ها شرایط کارفرما خوب نیست و سرش خیلی شلوغه، صبر کنید تا اوضاع بهتر بشه و بعدش تقاضای اضافه حقوق کنید.
• اوضاع کاری خودتون چطوره؟
یکی از سؤالات مهمی که باید از خودتون بپرسید اینه که لیاقت حقوق بیشتر رو دارید؟ اگر مسئولیت‌هایی که توی شرکت بهتون واگذار شده و پروژه‌هایی که دستتون هست رو به خوبی انجام ندادید، احتمال این‌که درخواست اضافه حقوق برای شما پذیرفته بشه کم هست. پس حتماً از خودتون بپرسید که اوضاع کاری خودتون چطور بوده؟
نکته دومی که باید در نظر بگیرید اینه‌که معمول حقوقی که برای کار شما به افراد می‌دن چقدر هست. می‌تونید با‌یه جستجوی ساده بگردید و ببینید برای شغلی که الان در شرکت دارید، معمولاً چه مبلغی در نظر گرفته شده. نکاتی که باید در این مرحله در نظر بگیرید این‌هاست:
مرحله سوم برگزاری یه جلسه است. سر ناهار از کارفرما برای اضافه حقوق درخواست نکنید بلکه تقاضای‌یه جلسه رسمی برای این کار داشته باشید. یک سری نکات مهم هست که توی این مرحله باید در نظر بگیرید:
• چی می‌خواید بگید؟
قبل از این که جلسه برگزار بشه باید حرف‌هایی که می‌خواید بزنید رو تمرین کنید. این‌که بدونید چه‌طور می‌خواید حرف بزنید و چطور می‌خواید تقاضاتون رو مطرح کنید خیلی اهمیت داره.
• حرفتون سروته داشته باشه
این‌که حرفتون آغاز و پایان داشته باشه اهمیت داره. وقتی می‌خواید صحبت کنید شروع حرفتون رو با تشکر از تمام زحمات کارفرما و علاقه‌ای که به کار در شرکت دارید بیان کنید. به دستاورد‌ها و توانایی‌هاتون اشاره کنید و توضیح بدید که چرا حضورتون در شرکت ارزش داشته. بعدش می‌تونید تقاضای گفتگو در مورد حقوق رو مطرح کنید.
• منتظر سؤالات باشید
به احتمال زیاد کارفرمای شما با اضافه حقوق مخالفت خواهد کرد. بالاخره شرکت سر گنج ننشسته و اون‌ها سعی می‌کنن تا جای ممکن هزینه‌ها رو کم کنن. با این حال ممکنه ازتون سؤالاتی بپرسن مثل این‌که: «آیا با اضافه حقوق قصد دارید فعالیت بیشتری توی شرکت داشته باشید؟ » این سؤالات برای اینه‌که کارفرما بدونه آیا ارزش داره تقاضای شما رو بپذیره یا نه. در نهایت ممکنه بهتون بگن که اضافه حقوق در این زمان ممکن نیست. وقتی این رو شنیدید لازم نیست تشکر کنید و تسلیم بشید. می‌تونید بپرسید: «ممکنه بدونم چرا؟ » و اون‌ها احتمالاً توضیحی بهتون خواهند داد و شما در جواب می‌تونید بگید: «پس با توجه به حرفاتون احساس می‌کنم شما با کلیت درخواست من موافقید فقط الان زمان مناسبی نیست. آیا می‌تونم کمکی به شرکت بکنم تا سریع‌تر به زمان مناسب برسه؟ »
• از کارفرما تشکر کنید
حتی اگر با درخواستتون موافقت نشد لازمه که ادب و احترام رو رعایت کنید. حتماً از کارفرما به‌خاطر وقتی که براتون گذاشته تشکر کنید و با احترام جلسه رو ترک کنید. وقتی که با درخواست حقوق شما موافقت نشد و دلایلش رو در مرحله قبل پرسیدید، سعی کنید روی همون مسائل کار کنید و در زمان بهتر برای اضافه حقوق دوباره اقدام کنید. یادتون نره که این کار ممکنه زمان بر باشه و نباید با یک بار جواب رد شنیدن ناامید بشید.
واقعیت اینه‌که برای کارفرما نیاز‌های شما چندان اهمیتی نداره بلکه این ارزشتونه که باعث میشه بتونید در مورد حقوقتون مذاکره کنید؛ بنابراین تا جایی که ممکنه تحقیقات انجام بدید تا ببینید کسی با توانایی‌های شما در شغلش چقدر ارزش داره و تا چه اندازه می‌تونه حقوقش رو بالا ببره. تا جایی که می‌تونید از شرکت‌های مختلف پیشنهاد بگیرید و مقایسه‌شون کنید. یادتون نره که پاسخ‌های رد شنیدن بخشی از این فراینده پس ناامید نشید و اعتماد به نفس خودتون رو حفظ کنید. اعتماد به نفس شما کلیدیه که می‌تونه شما رو به موفقیت شغلی نزدیک کنه.
اولین گام برای کار پیدا کردن، رزومه نویسیه. در این مطلب در بلاگ پلازیکا به طور کامل مرحله به مرحله نوشتن یک رزومه درست و اصولی رو توضیح دادیم:
راستی اگه نمیدونی پلازیکا کسب و چیه
... پلازیکا یک پلتفرم آموزش برنامه نویسی با ویدئوهای تعاملیه که باعث میشه راحت تر، عمیق تر و ارزون تر برنامه نویسی رو یاد بگیری.
