
سی یکزبان برنامهنویسی رویهای است که این زبان ابتدا توسط دنیس ریچی بین سالهای ۱۹۶۹ و ۱۹۷۳ توسعه یابد. این زبان بیشتر بهعنوان یکزبان برنامهنویسی سیستمی برای نوشتن سیستمعامل سی توسعه یافت.
ویژگیهای اصلی زبان شامل دسترسی سطح پایین به حافظه، مجموعهی ساده، کلمات کلیدی و سبک تمیز است، این ویژگی زبان سی را برای برنامهنویسی سیستم، مانند زبان توسعهی عامل یا کامپایلر مناسب میکند.
سی مزایای زیادی دارد. اما در یادگیری برنامهنویسی، مهمترین چیزی که به آن کمک میکند درک ساختار اساسی نحوه کار اشیاء است. موقعیتی را در نظر بگیرید که در آن شخص رانندگی ماشین را یاد میگیرد. در این عصر مدرن با پیشرفت تکنولوژی گزینههای زیادی برای خرید خودرو داریم ماشینهایی با حالت رانندگی خودکار، ویژگیهای تعویض دندهی خودکار و... وجود دارند، که هزینههای دستی را کاهش میدهد و رانندگی ماشین را آسانتر میکند. فرض کنید شخص یاد میگیرد که با ماشینی که قابلیت تعویض دندهی خودکار دارد رانندگی کند. پس از یادگیری رانندگی، فرد برای دریافت گواهینامهی رانندگی که برای آن نیاز به قبولی در آزمون رانندگی دارد اقدام میکند. آزمون رانندگی اکنون روی یک خودروی دستی بدون قابلیت تعویض دنده خودکار است. این شخص حتی قادر به پاسخگویی به برخی از سوالات اساسی مربوط به چرخدندهها هم نیست، زیرا حتی از آن آگاه نبودهاست و در نهایت رد صلاحیت میشود. اگر شخص یادگیری رانندگی با ماشین دستی را یاد گرفته بود به راحتی میتوانست ماشین اتوماتیک را هم رانندگی کند. بهطور مشابه اگر شخصی ابتدا سی را یاد بگیرد به او کمک میکند تا هر زبان برنامهنویسی مدرن را نیز یاد بگیرد. همانطور که یادگیری معماری زیربنائی سیستمعامل مثل اشارهگر ها و کار با مکانهای حافظه به ما درک بسیار بالاتری میدهد .
سی یکزبان پایه برای بسیاری از زبانهای برنامهنویسی است. بنابراین سی بهعنوان زبان اصلی نقش مهمی در یادگیری هنگام مطالعهی سایر زبانهای برنامهنویسی خواهد داشت؛ مفاهیم مشابهی مثل انواع دادهها، عملگرها، دستورات کنترل و بسیاری موارد دیگر. سی یکزبان برنامهنویسی ساخت یافتهاست که در آن برنامه به ماژول های مختلف تقسیم میشود. هر ماژول را میتوان بهطور جداگانه نوشت و با هم یک برنامه واحد را تشکیل میشود. این ساختار فرآیندهای تست، نگهداری و اشکال زدایی را آسان میکند. زبان برنامهنویسی سی شامل ۳۲ کلمهی کلیدی، انواع دادههای مختلف و مجموعهای از توابع داخلی قدرتمند است که برنامهنویسی را بسیار کارآمد میکند. یکی دیگر از ویژگیهای برنامهنویسی سی این است که میتواند خود را گسترش دهد. یک برنامه شامل توابع مختلفی است که بخشی از یک کتابخانهی سی هستند.
ما میتوانیم ویژگیها و عملکردهای خود را به کتابخانه اضافه کنیم و هر زمان که بخواهیم در برنامهی خود به این توابع دسترسی داشتهباشیم و از آنها استفاده کنیم این ویژگی در حین کار با برنامهنویسی پیچیده، کار را آسان میکند.
زبان برنامهنویسی سی یکزبان کامپایل شدهاست. کامپایلر ابزار ویژهای است که برنامه را کامپایل میکند و آن را به فایل شیء، که قابل خواندن برای ماشین است تبدیل میکند.پس از فرایند کامپایل، لینک دهنده فایلهای شیء مختلف را ترکیب میکند و یک فایل اجرایی واحد برای اجرای برنامه ایجاد میکند.
برخی از کامپایلرهای محبوب عبارتاند از: clang،mingw، توربوسی
کامپایلرهای مختلفی در بازار موجود است که میتوان از آنها برای اجرای برنامههای نوشتهشده به این زبان استفاده کرد. سی یکزبان بسیار قابلحمل است؛به این معنی که برنامهای نوشتهشده به زبان سی میتواند روی ماشینهای دیگر اجرا شوند اگر بخواهیم از این کد در رایانهی دیگری استفاده کنیم یا آن را اجرا کنیم داشتن این ویژگی ضروری است.
نگاهی به برخی از مزایای مهم یادگیری برنامهنویسی سی:
برنامههای نوشتهشده و کامپایل شده به زبان سی بسیار سریعتر از هر زبان برنامهنویسی دیگری اجرا میشوند. زبان برنامهنویسی سی از نظر اجرا بسیار سریع است زیرا هیچ سر بار پردازشی اضافی مانند جمعآوری زباله یا جلوگیری از نشت حافظه ندارد. برنامهنویس باید بهتنهایی از این موارد مراقبت کند.
برنامهنویسی جاسازیشده: برنامهنویسی سی بهطور گسترده در برنامهنویسی جاسازیشده استفاده میشود. برنامهنویسی جاسازیشده به برنامهریزی میکرو کنترلر نیز گفته میشود. میکرو کنترلرها و برنامهنویسی تعبیهشده بهطور گسترده در موتورهای خودکار، روباتیک سختافزار و... استفاده میشود.