1- ریسکهای مخصوص استارتآپها:
استارتآپهایی که منابع خارجی نداشته و همچنین کسبوکارهای نوپایی که دارای,سرمایهگذاری خطرپذیر هستند، هر دو زمانی محدود برای پیدا نمودن مشتریان یا تأمین مالی برای تداوم فعالیتهای خود میباشند. این عامل زمانی، برای هر نوع همکاری مشکلآفرین است. از سوی دیگر، تمرکز بر یک مسیر کسبوکار سفارشی (برای یک شرکت بزرگ بهعنوان مشتری)، میتواند استارتآپ را از تولید یک محصول و راهبرد قابل توسعه در مقیاس جهانی، غافل نموده و در نتیجه، چشمانداز رشد کسبوکار را محدود سازد.
علاوه بر این، قراردادهای حقوقی مفصل و همهجانبه با شرکتهای بزرگ، اغلب منجر به تأخیر در آغاز همکاری و ادامه آن شده که کنترل شرایط، بهویژه از منظر مالی را برای یک استارتآپ دشوار میسازد.
ریسک دیگری که میتواند استارتآپ را تحت تأثیر خود قرار دهد، سیاست شرکت فناور بزرگ و قصد وی از آغاز همکاری است. شرکتها ممکن است یک همکاری قوی را دنبال نکرده و در عوض، استارتآپها را منبعی برای مشاوره رایگان بدانند. این کار، میتواند منابع محدود استارتآپ را صرف فعالیتهایی بیهوده و بدون دستیابی به مزایای همکاری فناورانه نماید.
توسعه کسبوکار و افزایش مقیاس پیش از موعد، از دیگر ریسکهای همکاری با شرکتهای بزرگ است. ممکن است پس از اثبات موفقیتآمیز مفهوم یا امضای اولین قرارداد، یک افزایش مقیاس بسیار سریع برای استارتآپ رخ دهد. این فروش موفق یا به عبارتی «مشتریان اولیه»، لزوماً به معنای آمادگی و پذیرش بازار برای توسعه فعالیتها و «Scale Up» نیست.
در مواردی که همکاری فناورانه بیش از حد نزدیک و وابسته به تصمیمگیری شرکت بزرگ باشد، ریسک بالای از دست دادن روحیه کارآفرینی و نوآورانه نیز، برای استارتآپ وجود خواهد داشت.
2- ریسکهای مرتبط با شرکتهای بزرگ:
شاید مهمترین ریسک همکاری با استارتآپها، به خطر افتادن اعتبار و شهرت شرکت باشد. وقتی دادهها و منابع یک شرکت یا مشتری در فرآیند توسعه و تولید محصول درگیر شود، شکست نهایی ممکن است به برند و شهرت شرکت فناور آسیب بزند.
ریسک بعدی، عدم همخوانی و تجانس بین فرهنگ شرکتهای بزرگ با فضای استارتآپها و در نتیجه، سردرگم شدن کارکنان است. کارمندان شرکتهای بزرگ، طوری آموزش دیدهاند که از فرآیندهای مشخص پیروی نموده و عملاً هر کار پیشبینی نشده و غیر برنامهریزی شده را در خطر شکست میبینند. آنها ممکن است با فرهنگ ناآشنا و نوظهور استارتآپی، خود را در تهدید دیده و بیش از حد مراقب وضعیت کنونی خود باشند.
پیامدهای مبهم و غیرقطعی، از دیگر ریسکهای همکاری با استارتآپها است. وقتی پروژهها شامل محصولات نهایی نشده یا همکاری با گروههای بیتجربه و کارآفرینان استارتآپی باشد، نتایج به سختی قابل پیشبینی خواهند بود. علاوه بر این، حتی در صورت موفقیت در توسعه و تجاریسازی فناوری جدید، یک مدل کسبوکار جدید عرضه شده که شاید هنوز آمادگی بهکارگیری یا تجربه آن، در شرکت وجود نداشته باشد.
چالشهای همکاری فناورانه؛ برای یک همکاری موفق، به چه سؤالاتی باید پاسخ داده شود؟
علاوه بر درک ریسکهای همکاری، چالشهای سازمانی نیز بایستی در نظر گرفته شوند. این چالشها، هم برای استارتآپها و هم شرکتهای بزرگ، وجود داشته و میبایست به خوبی آنها را شناسایی نموده و با آنها مقابله کرد.
1- چالشها برای استارتآپها:
چرخههای فروش شرکتهای بزرگ، با نیاز کوتاهمدت استارتآپها برای سودآوری در تعارض است. از آنجایی که استارتآپها دارای منابع محدود هستند (بهویژه منابع مالی)، هر تغییر شرایط و یا اعمال شرطی جدید بر روی یک قرارداد، در صورتی که قرارداد در نهایت از بین رفته یا چرخه فروش بیش از حد به طول بیانجامد، ریسک به پایان رسیدن نقدینگی را به همراه خواهد داشت. این چالش باید با یک رویکرد فروش مناسب رفع گردد.
چالش دوم، به موانع ارتباطی با واحدهای کسبوکار باز میگردد. مدیران واحدهای کسبوکار شرکتهای بزرگ، اغلب از صحبت با استارتآپها امتناع میکنند. استارتآپها باید بتوانند فرآیند پیچیده تعاملات سازمانی در این شرکتها را طی نموده و واحد کسبوکار یا فرد مناسب برای تعاملات خود و گرفتن اطلاعات را بیابند. این یک شرط کلیدی برای موفقیت همکاری خواهد بود. لازم به ذکر است که شرکتهای بزرگ، ساختار داخلی مخصوص به خود دارند. بنابراین استارتآپها هرگز به معنای دقیق کلمه با شرکت صحبت نمیکنند، بلکه همیشه با یکی از اجزای آن صحبت نموده و موفقیت، به انتخاب یک جزء مناسب برای تعامل بستگی دارد. این امر را در کنار تضاد فرهنگی شرکتهای بزرگ و استارتآپها و روحیه محافظهکارانه مدیران میانی در شرکتهای بزرگ قرار دهید، تا اهمیت چالش تعامل و ارتباط را بهتر درک کنید.
استارتآپها معمولاً فاقد منابع برای کنترل فرآیندهای ضروری هستند. به عنوان مثال، در هنگام مذاکره و آغاز یک همکاری فناورانه، شرکت بزرگ به بخش حقوقی خود دسترسی دارد، در حالی که استارتآپ مجبور است به یک وکیل نسبتاً گران تکیه نموده یا حتی این کار را خودش انجام دهد.
یک چالش دیگر، شکاف بین اثبات مفهومی و پروژههای واقعی است؛ شکافی بزرگ که میتواند همکاری با شرکت بزرگ فناور را شدیداً تحت تأثیر خود قرار دهد. همین مسئله، موجب میشود تا شرکتهای بزرگ برای ورود به یک همکاری جدید با یک استارتآپ، در پی شواهدی از موفقیتهای قبلی باشند. این یک مسئله مرغ و تخممرغی است: «در صورتیکه استارتآپها نتوانند مرجعی از مشتریان شرکتی قبلی ارائه نمایند، ممکن است بخشهای کلیدی و تصمیمگیر شرکت بزرگ، نخواهند با آنها و محصولات ثابت نشده تولیدیشان، مشارکت داشته باشند.»
اغلب گفته میشود که پنج مشتری اول، باید بهصورت رایگان و یا حداقل نسبتاً رایگان، خدمترسانی شده تا مشتری ششم به دست آمده و برای محصول، پول پرداخت نماید. شرکتهای بزرگ پیش از خرید یا ورود به یک همکاری، نیاز به شنیدن داستانهای موفقیت زیادی دارند؛ از این رو، تأمین مالی استارتآپ در شروع کار، بسیار چالشبرانگیز خواهد بود.
2- چالشها برای شرکتهای بزرگ:
چالشهای همکاری، تنها برای استارتآپها مسئلهساز نیست؛ یک شرکت فناور برگ نیز، با چالشهایی مخصوص به خود مواجه بوده که میبایست نسبت به رفع آنها اقدام نماید. به عنوان مثال، برای یک شرکت بزرگ فناور مانند سامسونگ، بهکارگیری داخلی اختراعی که با همکاری یک استارتآپ توسعه یافته است، دشوار خواهد بود. همچنین چالشهایی در خصوص رقابت بین بخشهای نوآوری شرکت وجود داشته که میتواند همکاری فناورانه را تحتالشعاع خود قرار دهد.
اولین و مهمترین چالش شرکتهای بزرگ، انتظارات سهامداران است. شرکتها نیاز دارند تا انتظارات سهامداران خود را مبنی بر سودآوری شرکت با سرمایهگذاری بلندمدت و مخاطرهآمیز بر روی یک ایده فناورانه، مدیریت نمایند. به عبارت دیگر، تعادل بین سود کوتاهمدت و مزایای طولانیمدت یک راهکار فناورانه، چیزی است که برای شرکتهای بزرگ بسیار حائز اهمیت است.
در این مسیر، پشتیبانی کامل تیم ارشد مدیریت ضروری است. نمونههای بسیاری وجود دارد که همکاریهای فناورانه شرکتهای بزرگ با استارتآپها، تنها به دلیل عدم حمایت مدیر ارشد، با شکست مواجه شده است. از این رو، برای تضمین یک موفقیت طولانیمدت، اتخاذ یک تصمیم راهبردی برای تقویت نوآوری و تبدیل آن به یک استراتژی منسجم در کسبوکار، یک جزء کلیدی است. مدیریت ارشد، باید درک نماید که این فناوریهای جدید، چگونه بر حوزه کسبوکار شرکت تأثیر میگذارند. درک مطلوب این مسئله، موجب میشود تا وی راهحلهای مرتبط را شناسایی نموده و برای توسعه آنها اقدام نماید. در کنار این موضوع، مدیریت ارشد باید برای سازگاری و کنار انداختن روشهای تفکر سنتی و آزمایش شده، شجاعت کافی داشته باشد. به عبارت دیگر، مدیر شرکت فناور، باید «کنجکاو» و «روشنفکر» باشد.
چالش دیگری که شرکتهای بزرگ با آن مواجه هستند، عدم همترازی بین واحدهای کسبوکار و پیامدهای ناشی از همکاری فناورانه است. این پدیده که اصطلاحاً «رویکرد جزیرهای» نامیده میشود، نیازمندیهای متعارض و تأخیر در همکاری را پدید میآورد.
فرهنگ شرکتهای بزرگ، به نحوی است که حتی یک شکست ظاهری، میتواند هزینه زیادی برای افراد درگیر داشته باشد. از این رو، برخلاف آنچه در استارتآپها رخ میدهد، شکستها از زمان بروز آنها وارد یک فاز پنهانکاری سازمانی شده و حتی وقتی اتفاق میافتند، آشکارا اظهار نمیشوند. یک چالش کلیدی برای مدیران ارشد، این است که سازمان خود را طوری سازماندهی و حساس به وقایع نمایند که رویکردهای همکاری را جدی گرفته و تمامی بخشها، پشتیبانی و حمایت لازم از پروژههای همکاری را به عمل آورند.
منبع: