ویرگول
ورودثبت نام
پیمان پرهیزکاری
پیمان پرهیزکاریاسیر در افق رویداد
پیمان پرهیزکاری
پیمان پرهیزکاری
خواندن ۲ دقیقه·۷ سال پیش

خیانت موروثی

رنه ماگریت به سال ۱۹۲۹ از تابلوی خود رونمایی می‌کند. یک پیپ با دقیق‌ترین جزییات تصویر شده و درون قاب به حال شناور و بدون اتصال به جایی جا گرفته است، کمی پایین‌تر از تصویر پیپ این جمله به چشم می‌خورد:

Ceci n'est pas une pipe
این یک پیپ نیست.
This is not a pipe
The Treachery Of Images (1929) - René Magritte
The Treachery Of Images (1929) - René Magritte

جمله‌ای متناقض که ما را به تصویر پیپ باز می‌گرداند. بله درست است این یک پیپ نیست، بلکه تصویر یک پیپ با جزییات فراوان است، ما در حال حاضر به تصویر یک پیپ که در جهان خارج از تابلو نیز وجود دارد خیره شده‌ایم. تابلو با نام «خیانت تصاویر» یا «این یک پیپ نیست» شناخته می‌شود، و به این موضوع اشاره دارد که تصویر تا چه اندازه می‌تواند واقعیت دنیای بیرون را به ما نشان دهد و آیا این واقعیت، حقیقت است یا نه.

ماگریت در مورد تابلوی خود می‌گوید:

پیپ معروف، چگونه مردم مرا برای آن سرزنش می‌کنند! و هنوز، آیا شما می‌توانید پیپ [تابلو] مرا پر کنید؟ نه، این فقط یک نمایش [بازنمایی] است. این‌طور نیست؟ بنابراین اگر من روی تصویر [تابلو] نوشته بودم «این یک پیپ است»، دروغگو بودم.

پیتر گرین‌وی در فیلم «کودک ماکن» به سراغ کم واسطه‌ترین شکل دراماتیک می‌رود تا داستان خود را روایت کند. تمام فیلم مربوط می‌شود به یک اجرای تئاتر در حدود قرن ۱۷ میلادی، که بازیگران داستان تولد کودکی از زن باکره‌ای را روایت می‌کنند.

فاصله‌ی اندک مخاطب با محل اتفاق در تئاتر باعث می‌شود تا امر حقیقی با امر واقعی فاصله‌ی کمی با هم داشته باشند. اتفاقی که روی صحنه می‌افتد بدون کمترین توقف و دستکاری به اعصاب تماشاگران می‌رسد. چیزی که رو‌به‌روی چشمان تماشاچی در حال اتفاق است هیچ‌گاه نمی‌تواند دروغ باشد، اما این شاید تعبیر سهل‌انگارنه‌ای باشد. اتفاق روی صحنه چند واقعیت محتمل را شامل می‌شود و هر واقعیت محتمل نیز چند حقیقت را، در این نقطه است که به رنه ماگریت باز می‌گردیم و این سوال مهم را از خود می‌پرسیم:

آیا این یک اجرای تئاتر است؟

انگار گرین‌وی در تمام طول فیلم این سوال را به این صورت زیر تک تک صحنه‌ها نوشته است:

این یک اجرای تئاتر نیست.

The Baby Of Màcon (1993) - Peter Greenaway
The Baby Of Màcon (1993) - Peter Greenaway

همین جمله باعث می‌شود تا صحنه مرگ پسر اسقف اعظم چندین بار در ذهن مخاطب تکرار شود، و انبوه سوالاتی که ذهن را درگیر می‌کند:

آیا مرگ او بر اثر معجزه‌ی کودک است؟

آیا دختر او را به قتل می‌رساند؟

آیا کودک معجزه می‌کند؟

آیا گاو به اراده‌ی خود به او حمله می‌کند؟

و چندین و چند سوال که حقیقت‌های محتمل را بررسی می‌کند.

با یک جناس تصویری ساده جایگاه امر قطعی [قدسی] متزلزل می‌شود، و نمی‌توان واقعیت و خیال را به راحتی از هم تفکیک کرد. همین تدبیر به نظر ساده فیلم را از یک درام تاریخی معمولی به یک درام تاریخی که هم تاریخ و هم ذهنیت تاریخی را به چالش می‌کشد، بدل می‌کند.

سینمانقاشی
۱۴
۰
پیمان پرهیزکاری
پیمان پرهیزکاری
اسیر در افق رویداد
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید