یکی از مهمترین چالشها پس از خرید و نصب سیستمهای نظارتی، انتخاب هارد دوربین مداربسته با ظرفیت مناسب است. بسیاری از خریداران هنگام تجهیز سامانه امنیتی خود با این دو راهی روبهرو میشوند: یا هاردی با ظرفیت بسیار پایین انتخاب میکنند که تنها تصاویر چند روز گذشته را نگه میدارد و اطلاعات مهم از دست میرود، یا هزینهی زیادی برای ظرفیتهای بسیار بالا پرداخت میکنند که عملاً نیازی به آن ندارند.
تعداد روزهایی که دستگاه ضبطکننده (DVR یا NVR) میتواند تصاویر را ذخیره کند، یک راز پیچیده نیست؛ بلکه به یک فرمول ریاضی ساده وابسته است. در این مقاله بهصورت کاملاً کاربردی بررسی میکنیم که چطور ظرفیت مورد نیاز خود را به دقیقترین شکل ممکن محاسبه کنید.
هارد دیسک قلب تپندهی سیستم ضبط تصویر است. برخلاف کامپیوترهای شخصی که هارد آنها در طول روز استراحت یا فعالیتهای سبک دارد، هارد دوربین مداربسته به صورت ۲۴ ساعته و ۷ روز هفته در حال نوشتن (Write) دادههای سنگین و ویدیوهاست.
اگر ظرفیت هارد کم باشد، دستگاه مجبور است پس از چند روز، تصاویر جدید را روی ویدیوهای قدیمی بازنویسی (Overwrite) کند. اگر در یک بازه زمانی تعطیلی یا مسافرت متوجه حادثهای شوید، نبود آرشیو کافی میتواند تمام سیستم امنیتی شما را عملاً بیفایده کند.
قبل از اینکه سراغ محاسبه برویم، باید بدانید چه پارامترهایی فضای هارد شما را مصرف میکنند:
تعداد دوربینها: کاملاً واضح است؛ هرچه تعداد لنزها و زاویههای دید در محیط بیشتر باشد، حجم دادههای ارسالی به دستگاه ضبط بیشتر خواهد بود.
رزولوشن و کیفیت تصویر: یک دوربین ۲ مگاپیکسلی (Full HD) فضای بسیار کمتری نسبت به دوربینهای ۴ مگاپیکسل، ۸ مگاپیکسل (4K) اشغال میکند.
تکنولوژی فشردهسازی (Codec): فرمتهای نسل جدید مثل H.265 و +H.265 به شدت حجم فایلهای تصویری را بدون افت کیفیتِ محسوس کاهش میدهند (گاهی تا ۷۰٪ صرفهجویی در فضا).
حالت ضبط (مداوم یا حرکتی): اگر دستگاه روی حالت ضبط ۲۴ ساعته تنظیم شده باشد فضای بیشتری میبرد، اما در حالت تشخیص حرکت (Motion Detection) تنها در زمان تردد افراد ضبط انجام میشود.
برای اینکه بدون پیچیدگیهای ریاضی تخمین درستی داشته باشید، این جدول تقریبی بر اساس ضبط ۲۴ ساعته با فشردهسازی استاندارد H.265 تنظیم شده است:
دوربین ۲ مگاپیکسل: برای نگهداری حدود ۱۰ الی ۱۴ روز آرشیو، یک هارد ۱ ترابایت کاملاً پاسخگوست.
دوربین ۴ مگاپیکسل: برای همین بازه زمانی ذخیرهسازی، به هارد ۲ ترابایت نیاز خواهید داشت.
دوربین ۲ مگاپیکسل: جهت دسترسی به آرشیو دو هفتهای، هارد ۲ ترابایت و برای یک ماه آرشیو، هارد ۴ ترابایت پیشنهاد میشود.
دوربین ۴ مگاپیکسل: برای نگهداری تصاویر دو هفتهای، حتماً از هارد ۴ ترابایت استفاده کنید.
در سیستمهای حجیم، به دلیل بالا بودن تعداد فریمها و پهنای باند، استفاده از هاردهای ۶، ۸ یا ۱۰ ترابایت (و حتی سیستمهای چند هاردی) برای داشتن حداقل ۲۰ روز آرشیو ضروری است.
نکته فنی بسیار مهم: به هیچ وجه از هاردهای معمولی کامپیوتر (Desktop HDDs) روی دستگاههای ضبط استفاده نکنید. هارد مخصوص دوربین (مانند سریهای بنفش یا سازگار با نظارت تصویری) برای پایداری در برابر لرزش و کارکرد مداوم طراحی شدهاند.
اگر هارد فعلی شما ظرفیت محدودی دارد اما به روزهای بیشتری از تصاویر ضبطشده نیاز دارید، این ترفندها را روی تنظیمات دستگاه اعمال کنید:
فعالسازی سیستم تشخیص حرکت (Motion Detection): دستگاه را طوری تنظیم کنید که در ساعات پایانی شب یا زمانهایی که تردد وجود ندارد، تنها در صورت تغییرات در تصویر ضبط را انجام دهد.
بهروزرسانی کدک فشردهسازی: مطمئن شوید در بخش تنظیمات Encoding دستگاه، فرمت روی +H.265 یا AI Coding قرار دارد.
مدیریت فریمریت (FPS): برای محیطهایی که حساسیت امنیتی فوقالعاده بالایی ندارند، کاهش فریمریت از ۳۰ به ۱۵ فریم بر ثانیه حجم مصرفی هارد را به نصف کاهش میدهد.
انتخاب درست ظرفیت هارد، تضمینکنندهی آرامش خاطر شماست تا در صورت بروز هرگونه رویداد ناخواسته، به فایلهای ویدیویی گذشته دسترسی کامل داشته باشید.
اگر برای پروژه، منزل یا کسبوکار خود نیاز به راهنمایی دارید و نمیدانید چه ترکیبی از دستگاه، دوربین و هارد برای شما مناسبتر است، تعداد دوربینها و کیفیت مدنظرتان را در بخش نظرات بنویسید تا با هم محاسبه کنیم.