ما تو ادبیات مون سخنان و داستان های اخلاقی زیاد و خیلی خوبی داریم اما اینکه ادعا کنیم هرچه بوده درست بوده و هر چه باید گفته میشده شده به نظرم من یکی از بزرگ ترین اشتباهات فرهنگی مون بوده و شاید هم هنور در بعضیا که ته ذهنشون به همچین عبارتی اعتقاد دارن هست.
انسان تا قبل از اختراع تلسکوپ و اثبات های ریاضی صورت گرفته برای 1500 سال فکر می کرد جهان مرکز جهانه. فقط تصورش رو بکنید! تصور کنید که همین الان تو شرایط مشابهی با اون بازه داره زندگی می کنید ببینید که چه قدر تصورات همین الان تون در مورد مسائل مهم و روزمره مثل اخلاق، عادات درست یا غلط، جهان بینی، فرهنگ میتونه غلط باشه (هر چند مطمئنم غرور و تعصب و راحت طلبی خیلی ها هنوز باز باعث میشه که بعضیامون بگردیم و فکر کنیم و سعی کنیم اثبات کنیم که "ما ایرانی جماعت" همون زمان هم فکر نمی کردیم زمین مرکز جهان نیست). حالا بازم فکر کنید که تمام افکار، فرهنگ و عاداتی که تا الان دارید درسته و بهتر از این نمیتونه بشه. معمولاً چه کسانی از نوآوری، تغییر اخلاقیات، عادات، تصورات، فرهنگ و جهان بینی های مردم وحشت دارن؟ یه جواب منطقی اینه: کسانی که قدرت و ثروت خودشون رو روی همین عادات مردم بنا کردن. (معمولاً روحانیون، معلمین سنّتی و شاهان و حاکمان) و همون ها دائم سعی می کنن، وقت میدارن و سرمایه گذاری می کنن که بگن همین بوده و جز این نخواهد بود.
حالا برگردیم به عنوان این نوشته: "هم به سخن توجه کن هم به گوینده سخن"
فرض کنید من صبح تا شب حرفای درست و اخلاقی بزنم. صبح تا شب درس اخلاق بدم (البته انتخابی و گلچین شده) اما در عمل نه شرایط مردمی که اعمال غیراخلاقی رو انجام میدن داشته باشم و نه اصلاً تو عمرم کار مفیدی انجام داده باشم. به خاطر این حرفای قشنگ هم از دولت و حکومت پول بگیرم. این طوری هم مثل یک معلم جلوه می کنم، هیچ کدوم از حرفام هم از لحاظ منطقی اشتباه به نظر نمیرسه. (هم از تور میخورم هم از توبره). اما بعد از یه مدت مردم متوجه میشن که من ظاهراً همیشه به یکسری مسائل اصلاً نمیپردازم یا اینکه در مواجه با برخی رویدادها تقریباً همیشه (و به صورت غیر عادی) اون رو از یک زاویه مشخص و ثابت تحلیل می کنم. فرض کنید که مسئولیت هم داشته باشم. مسئولیت های فراوان. مسئولیت باید پاسخگویی هم به همراه داشته باشه، اما من (و کسانی که از حضور من و جایگاه من نفع مادی و معنوی میبرن و خیلی راحت روزگار میگذرونن) ترجیح میدم (و میدهیم) که همیشه به شکل یک معلم(!) جلوه کنم (کنیم). اگر حرف و عملم یکی نباشه، اگر سیاست زدگی و غیر متعصبانه رفتار کردن من دیگه بعد از یه مدت برای همه مشهود باشه آیا حرف هام دیگه تاثیر گذار خواهد بود؟