اگر به راحتی تحت تأثیر قرار میگیرید، احساسات دیگران را به شدت درک میکنید و در دنیای پر سر و صدا و پرشتاب امروزی احساس خستگی مفرط میکنید، ممکن است جزو افراد حساس باشید. کتاب حساسها نوشتهی جن گرانمن و آندره سولو به کاوش دربارهی پیامدهای ذهنی، جسمی و احساسیِ حساس بودن در چنین دنیایی میپردازد.

در نگاه عموم، حساسیت اغلب با احساساتی بودن بیش از حد تعریف میشود. اما نویسندگان این کتاب فراتر میروند و کل اثرگذاریِ تمایل به حساسیت را بررسی میکنند. آنها با اشاره به اینکه تقریبا یک نفر از هر سه نفر، فردی حساس است، هدف خود را شبیه به کتاب «خجالتیهای موفق» اثر سوزان کین قرار دادهاند؛ یعنی عادیسازیِ حساس بودن و یافتن جنبههای مثبتِ این ویژگی که گاهی در مباحث نادیده گرفته میشود.
بر اساس این کتاب، افراد حساس دارای پنج ویژگی کلیدی هستند: همدلی، هوش حسی، عمق پردازش، عمق احساسات و خلاقیت. نویسندگان بر این باورند که با شناسایی این ویژگی در فرد حساس و پرورش آن توسط اطرافیان، میتوان توانایی عمیق فکر کردن و احساس کردن را به یک دارایی ارزشمند تبدیل کرد.
افراد حساس به راحتی تحت تاثیر حجم بالای محرکهای محیطی قرار میگیرند. بنابراین، شناخت محدودیتهای شخصی و پایبندی به مرزها برای سلامت روان و جسمی آنها ضروری است. از طرف دیگر، این افراد تحت تأثیر تشویق و قدردانی نیز به راحتی پیشرفت میکنند؛ به گونهای که با دریافت قدردانی اندکی میتوانند در برقراری روابط یا پیشرفت شغلی از دیگران پیشی بگیرند.
این کتاب حاصل تجربیات گردانندگان یک انجمن آنلاین به نام «پناهگاه حساسها» است. گرچه به کار بردن نقل قولها و تجربیات زیستهی اعضای این انجمن میتواند جذاب باشد، اما در برخی موارد به نظر میرسد نویسندگان صرفا برای معرفی انجمن خود از این موارد استفاده کردهاند.
همچنین، نویسندگان زمان نسبتا زیادی را صرف تحلیل جنبههای احساسی بروس اسپرینگستین کردهاند که شاید برای همهی خوانندگان جالب نباشد.
یکی دیگر از ایرادات وارده به کتاب، تفکیک ناکافی بین افراد حساس و افراد با ویژگی «امپات» (توانایی درک عمیق احساسات دیگران) است. با توجه به تمایل همگانی به دستهبندی خود در گروه «امپاتها»، این کتاب فرصت ایجاد تمایز روشن بین این دو ویژگی را از دست داده است.
در نهایت، منتقد این کتاب معتقد است خواننده پس از مطالعهی آن، احساس توانمند شدن نمیکند و نمیتواند به طور واضح تشخیص دهد که آیا جنبههایی از حساسیت خود را باید مهار کند یا تقویت. به نظر میرسد کتاب صرفا بر این نکته تأکید دارد که افراد حساس همواره احساساتیتر و متفکرتر از دیگران هستند و خواننده را در ابهام باقی میگذارد که آیا این ویژگی او را در کدام دسته قرار میدهد.
با وجود نقدهای وارده، کتاب «حساسها» حاوی اطلاعات جالبی است؛ به شرطی که خواننده حوصلهی یافتن نکات کلیدی در میان حجم مطالب را داشته باشد. اگر به دنبال کتابی هستید که شبیه به «خجالتیهای موفق» اثر سوزان کین، به شما دربارهی در آغوش گرفتنِ ویژگیهای درونیتان کمک کند، شاید این کتاب بهترین انتخاب نباشد.