
داشتن موهای پرپشت و سالم، یکی از معدود چیزهایی است که هم در خانمها و هم در آقایان طرفداران زیادی دارد. موی سر، صورت انسان را قاب میکند و روی ساخت و شکلدهی تیپ و شخصیت، و جذابیت او اثرگذار است.
اولین راه تقویت مو و کمک به رویش مجدد و پرپشتی موها، حفظ سلامت پوست سر و مو، و جلوگیری از ریزش موهاست. هر چه تارهای کمتری از دست بدهید، موهایتان پرپشتتر به نظر میرسد. در این مطلب به توضیح روشهای مختلفی که برای تقویت، رویش دوباره و پرپشتی موها وجود دارد پرداختهایم.
ریزش مو به شکلهای مختلفی اتفاق میافتد؛ ممکن است ریزش، کمکم و در طی سالها اتفاق بیفتد، یا یکباره مقدار زیادی از موهایتان را از دست بدهید. ریزش میتواند در موی سر و یا سایر قسمتهای دیگر بدن باشد.
ریز موهای سر در مردان شایعتر از ریزش مو در زنان است. بیشترین ریزش مو، مربوط به کم شدن موی جلوی سر، در مردان است که اغلب به دلیل بالا رفتن سن اتفاق میافتد و خیلی وقتها جنبه ارثی دارد. در زنان کم شدن مو بر اثر سن، معمولا به شکل عقب رفتن رستنگاه مو و نازک شدن تارهای مو است.
از دست دادن مو در وسط سر و یا حتی ابرو، الگوی دیگری از ریزش مو است که معمولا همراه با خارش است.
ریزش ناگهانی مو اغلب بر اثر یک شوک فیزیکی یا روانی اتفاق میافتد. معمولا این مدل ریزشها موقتاند و بعد از مدتی موهای جدید جایگزین میشوند.
نوع دیگری از ریزش، ریزش تمام موهای بدن است که میتواند نتیجه شیمیدرمانی باشد. این مدل ریزش مو هم بسیاری مواقع موقت است و پس از مدتی موهای جدید جایگزین میشوند.
الگوی بعدی ریزش مو، الگوی ریزش سکهای است که در سر و بدن میتواند رخ دهد. این الگو که به آن «آلوپسی آرهاتا» (Alopecia Areata) گفته میشود میتواند همراه با قرمزی، تورم و گاهی ترشح باشد و گاه هیچ عارضه خاصی به همراه نداشته باشد.
علت این مدل ریزش مو که معمولا به یکباره رخ میدهد و عوارض دیگری مثل آسیب به پوست یا نقصی در ارگانهای بدن ندارد، به طور کامل روشن نیست؛ ولی این عارضه در بیمارانی که سابقه ریزش موی سکهای در خانوادهشان مشاهده شده و یا یکی از اعضای خانواده سابقه بیماری خودایمنی داشته، بیشتر دیده شده است.
عفونتهای ویروسی و استرس شدید نیز میتواند از عوامل بروز این بیماری باشد که در اغلب افراد، بعد از مدتی درمان میشود.
انسان به طور معمول روزانه ۵۰ تا ۱۰۰ تار مو از دست میدهد. این مقدار ریزش مو خیلی مهم نیست، چون همزمان موهای جدید در حال رُشدند. ولی زمانی که رویش موی جدید اتفاق نیفتد، ریزش روزانهی مو موجب از دست رفتن موهای بیشتر و کممویی یا طاسی میشود.

ریزش مو معمولا به یک یا چند عامل، از عوامل زیر برمیگردد:
۱. عوامل ژنتیکی
بیشترین علت ریزش مو، عوامل ژنتیکی است که با افزایش سن اتفاق میافتد. این ریزش معمولا تدریجی اتفاق میافتد و طی آن، مردان از جلوی سر یا وسط سر دچار کم مویی میشوند و در زنان اغلب اوقات به شکل نازک شدن تارهای موی سر اتفاق میافتد.
۲. تغییرات هورمونی و شرایط پزشکی
شرایط مختلفی مثل بارداری، زایمان، یائسگی یا مشکلات تیروئيد، میتواند موجب ریزش موی دائم یا موقت شود. شرایط پزشکی خاص میتوان به یکی از این اختلالات مربوط باشد:
آلوپسی آرهآتا که یک بیماری خودایمنی است و در آن مولکولهای سفید، به فولیکول مو حمله میکند. روغن براهمی و پیاز عنصل و بادام تلخ برای درمان ریزش سکهای مفیدند.
کرم حلقهای که یک عفونت قارچی است.
اختلال موکنی یا تریکوتیلومانیا که در آن فرد بر اثر عادت که اغلب ناشی از استرس زیاد است موهای خود را میکند.
از دیدگاه طب سنتی نیز در گرمی و خشکی مزاج، ریزش مو تشدید میشود. سردی و رطوبت شدید، به خصوص در افراد بلغمی نیز باعث سست شدن ریشه مو میشود. روغن کندش و بادام تلخ در درمان ریزش مویی که براثر سردی اتفاق میافتد، مؤثر است.
روغن بنفشه برای درمان ریزش مو بر اثر گرمی مزاج که معمولا از شقیقهها شروع میشود، مفید است.
۳. کمخونی شدید
کمبود آهن تعداد هموگلوبینهای خون را کاهش میدهد و کاهش هموگلوبین باعث میشود اکسیژن کمتری حمل شود؛ در نتیجه فولیکولهای مو، از میزان اکسیژن کمتری تغذیه میکنند و همین باعث سستی و ضعف آنها و ریزش موها میشود.
۴. داروها و مکملها
ریزش مو میتواند از عوارض بعضی داروها باشد؛ مثل داروهایی که برای درمان سرطان، آرتروز، افسردگی، مشکلات قلبی، نقرس و فشار خون استفاده میشود.
۵. پرتودرمانی سر
بعد از پرتودرمانی سر، ممکن است موها مثل قبل رشد نکنند.
۶. استرس شدید
افراد زیادی هستند که بعد از یک شوک بزرگ، ریزش سر و نازک شدن موی سر را تجربه میکنند؛ ولی همانطور که گفتیم این مدل ریزش، اغلب موقتی است.
۷. مدل مو
مدلی که موهایتان را میبندید، میتواند در ریزش مو مؤثر باشد. افراط در رسیدگی به مو و آرایش مو میتواند ریشههای مو را ضعیف کند. اگر عادت دارید که همیشه موهایتان را محکم بکشید و دماسبی یا خرگوشی ببندید به مرور دچار نوعی ریزش مو به نام آلوپسی کششی میشوید.
یکی از تقویتکنندههای طبیعی بسیار مفید برای موها، روغنهای گیاهی هستند که از قدیم بسیار مورد توجه بودهاند. چرب کردن موی سر در بعضی از کشورها و فرهنگها مثل هند و پاکستان همچنان رواج دارد؛ طوری که وقتی از کنار مردم این سرزمین عبور میکنید، بوی نارگیل را استشمام خواهید کرد.
روغن کندش:
روغن کندش که از ریشه یک گیاه هندی گرفته میشود، باعث خونرسانی به فولیکولهای مو میشود و با تقویت ریشه مو، سبب تحریک رویش و پرپشت شدن موها میشود. علاوه بر این، روغن کندش از سفید شدن مو جلوگیری میکند و در رفع شپش، موخوره و شوره سر هم مفید است.
روغن کندش برای درمان ریزش مویی که در اثر سردی طبع اتفاق میافتد و از کل سر شروع میشود و تارهای مو بسیار نازک میشود، مفید است.
در هفته یک یا دو شب، موهای خود را به مقداری روغن کندش آغشته کنید، ده دقیقه ماساژ بدهد و صبح آن را بشویید.
برای تقویت موهای سبیل و ریش هم میتوانید مقدار کمی از روغن را به ریشه موها برسانید و بعد از یک ساعت بشویید.
روغن براهمی:
روغن براهمی یک روغن هندی است که از ترکیب روغن دو گیاه باکوپا مونیری و گوتوکولا ساخته میشود. روغن براهمی سبب تقویت رشد موی سر، رفع شوره، نرم و براق شدن موی سر میشود و به همین دلیل در جهان بسیار شناخته شده است. این روغن برای درمان ریزش موی سراسری در بدن کارساز است.
روغن براهمی را روی سری که تمیز است بمالید و به مدت ده تا ۱۵ دقیقه ماساژ دهید، سپس صبح آن را بشویید. ترکیب روغن براهمی با روغن نارگیل و سیاهدانه به شما نتیجه بهتری میدهد.
اگر میخواهید از این روغن برای پرپشتی موی سبیل و ریش استفاده کنید، پنج قطره از روغن براهمی را با پنج قطره روغن سیاهدانه و پنج قطره روغن کندش مخلوط کنید و هر روز ریش و سبیلتان را با این ترکیب چرب کنید.

روغن رزماری:
روغن رزماری هم یکی از روشهای درمانی شایع برای تقویت رشد مو و پرپشت شدن مو و ابروهاست. روغن رزماری برای درمان ریزش موی سراسری در بدن و ریزش ابرو، هم در مردان و هم در زنان بسیار مفید است.
ده قطره از این روغن را به ریشهی مو برسانید و دو تا سه دقیقه به آرامی ماساژ بدهید، سپس بشویید. میتوانید برای درمان ریزش مو و شوره سر، چند قطره روغن رزماری در شامپوی خود بریزید و استفاده کنید.
اگر هر شب به مدت ۶۰ روز، ریشهی موها را با پنج تا ده قطره روغن رزماری که با پنج قطره روغن کندش ترکیب شده است به ریشه موها بزنید، برای درمان موخوره مفید است. در طول مصرف، نوک موها را کوتاه کنید.
روزی سه قطره روغن رزماری به ابروها بمالید تا پرپشت شود.
برای پرپشت کردن سبیل و ریش، به مدت ۴۰ روز، روزی پنج قطره روغن رزماری را با پنج قطره روغن سیاهدانه و پنج قطره روغن کندش ترکیب کنید و به ریشه موها برسانید.