هر کس که کتاب میخواند حداقل یکبار این سؤال را شنیده...
معمولاً جواب من به این افراد، جملهی کوتاه و موجزِ «چون دوست دارم» است!
اما میتوانم با خودم فکر کنم که این دوست داشتن یعنی چه و چرا کتاب خواندن چیزی فراتر از ادا و ژستهای روشنفکریست؟
اگر قبلاً به آن فکر میکردم، میگفتم در کتابها به دنبال جوابِ سوالاتِ تمامنشدنیام میگردم. حالا میدانم قرار نیست جواب خیلی از سؤالهایم را هیچ وقت در کتابها یا جای دیگری پیدا کنم.
من کتاب میخوانم چون کنجکاوم بدانم چه کسی به آن موضوعاتی که درگیرش هستم اشاره کرده، رویارویی او چگونه بوده و از همه مهمتر چطور توانسته بهتر و زیباتر و هنرمندانهتر دردها را بیان کند.
بدانم فقط من نبودم که با این موضوع همنشین بودهام. بدانم که غیر از دغدغههای من، جهانبینیهای دیگری هم میتواند وجود داشته باشد و ما انسانها علیرغم تفاوتهای بیشمارمان، چقدر شبیه هم هستیم.
بفهمم که انسانها ممکن است حرفهای زیبایی بزنند اما خودشان هم نتوانند صددرصد به آن عمل کنند و این یعنی ما همه ضعیفیم. نه اینکه ضعیف بودن خوب باشد؛ بلکه بدانیم قویترین آدمها هم گاهی اشتباه میکنند. بدانم که دیگران هم دقیقاً جواب سؤالاتم را نمیدانند و هر کس از دید خودش پاسخی میدهد و حتی شاید بعد از چند سال نظرش تغییر کند.
گاهی در کتابها ممکن است موضوعی برایم بدیهی باشد اما هیچگاه از آن «زاویهی خاص» نگاه نکرده بودم. مثلاً وقتی یک استاد نقاشی به یکی از دغدغههای ما نگاه کند چه افکاری دارد و این نوع نگاه چه تفاوتی با دیدگاه یک آشپز دارد؟
این کنجکاویها هر کس را به یک یا چند جهت جذب میکند؛ یکی داستان میخواند یا در فیلمها دنبال خودش میگردد و دیگری پادکست گوش میدهد. یکی هم شاید دوست دارد با آدمها از نزدیک معاشرت کند. اینها هیچکدام بد نیستند. همهی ما به دنبال پیدا کردن تکههای خودمان در گوشههای این دنیا هستیم.
به نظرم آنها که این کنجکاوی را ندارند راحتتر زندگی میکنند، اما شاید کمتر با کشف شهود و دیدگاههای جدید هیجانزده شوند. که آن هم طبیعیست! لذت و هیجان برای هر کس یکجور تعریف میشود.
و آن جملهی «چون دوست دارم»، از نوعی بیحوصلگی میآید که شرح دادنش برای آن پرسشگر بیفایده است. حالا میدانم چه میشود که تا سر حد مرگ دوست دارم کتابی را -که به نظرم مناسب است- بخوانم و فکر کنم اگر این کار را نکنم همین حالا میمیرم...
