گاهی حواسمان نیست... یافتهها و دانستههایمان آنقدر برای ما بدیهیست که فکر میکنیم برای دیگران هم. اگر کسی اشتباهی کند، چنان او را سرزنش میکنیم و با جملهای مثل «این را هم نمیدانی» پتکی به سرش میزنیم که انگار او هم باید همسواد با ما باشد.
حتی ممکن است اشتباه دیگران دربارهی مسائل تخصصی هم نباشد... موضوعی باشد که اطلاعات عمومیِ ما در آن بیشتر است و به دلیل علایق شخصی پیگیر اطلاعات آن حوزه باشیم.
شاید دیگری هم به این حوزه علاقه داشته باشد اما پیگیر نبوده یا شاید نمیتواند مفاهیم آن حوزه را بفهمد. پیچیدگیهای آن موضوعِ خاص برایش سخت است و باید جور دیگری برایش توضیح داد. اصلاً مگر ما معلم هستیم که فکر میکنیم میتوانیم همه چیز را توضیح دهیم؟
معلم واقعی کارش سادهسازی مفاهیم است نه پیچیدهتر کردن آن. به کار بردن اصطلاحات تخصصی فقط شنونده را گیجتر میکند و اتفاقاً هیچ چیزی به او اضافه نمیکند.
اگر بلد نیستیم توضیح دهیم، حداقل با زخمزبان زدن، عذاب وجدانِ ثانویه به دیگران ندهیم.
ما هر کدام در یک یا چند حوزه فقط بیشتر از دیگران دستوپا زدهایم و فاصله داریم تا دانشمند شدن. مسخره کردن یا خشمگین شدن با آن کس که بنا به هر دلیلی پا در اقیانوس جدیدی نگذاشته، او را از یادگیریِ احتمالیِ حوزهی جدید منصرف میکند.
