ویرگول
ورودثبت نام
naghmeh_pr
naghmeh_pr
naghmeh_pr
naghmeh_pr
خواندن ۶ دقیقه·۶ سال پیش

آدمها می روند و می آیند اما زمین گرد می ماند


کارهای تکراری و توقع نتیجه متفاوت داشتن یکی از عجیب ترین کارهای بشری است. سالها طول می کشد تا بشر ذره ذره تجربیاتش را جمع کند، در قالب بریزد و به نسل بعدش انتقال دهد. نسل بعد قالب را میگیرد اما تجربه را نه، و به همین دلیل در آن قالب جا نمی شود و قالب را به شکل خودش در نمی آورد. تا به جایی می رسد که قالب را می شکند، از شکستن قالب خوشحال می شود اما در واقع به نقطه اول برمیگردد، انگار که انسانی بدوی است. شامپانزه ها از ما موفق تر اند، آنها خیلی دیر یک تجربه را فرا میگیرند اما در نسل بعد فراموش نمی کنند، هر چند که یادگیری زمان بر و وقت گیر باشد. اما انسانها اینگونه نیستند، تنها تجربیاتی منتقل می شود که همچون حیات وحش، در یک قالب ژنتیکی ذخیره شود. اما تجربیات فرهنگی که داشته های منحصر به فرد انسانی هستند به طور غیرفعال منتقل نخواهند شد. به همین دلیل است که جملات فرهیختگانی که خودشان در غبار تاریخ گم شده اند هنوز تازه اند. همین است که گلستان سعدی را می خوانیم و شگفت زده می شویم که گویا سخن از زمان ما می گوید. واقعاً چه کسی می گوید که انسان باهوش است؟ آدم ها احمق اند.

آدم ها احمق اند، چون همان اشتباهات گذشته را تکرار می کنند. آنها رنج می برند و به دنبال راهی هستند که رنجشان را کم کند و به آنها خوشبختی هدیه دهد. خوشبختی در خودخواه نبودن، در پذیرفتن مسئولیت، در نخواستن رنج دیگران، در فرا رفتن از جدال بی پایان و بی ثمر آزار همنوع است که قبل از آن که به دیگران صدمه بزند شخص آزارگر را نابود و بیمار می کند. بیماری ای که درمان ندارد و بدتر از هر سرطان پیشرونده ای دنیای آزارگر را در خود محو می کند و هیچ جایی را بی نصیب نمی گذارد. مثالی بزنیم...

یک جمله معروف است که همه شنیده ایم: برای مردم خودشان که خوبند! جمله معصومانه جالبی است. یعنی میتوانید برای مردم خودتان خوب، عادل و بخشنده باشید و بعد از خون دیگر مردمان تغذیه کنید. این جمله دروغ بزرگی بیش نیست. انسان اگر بتواند به همنوع خودش ظلم کند، کشتار کند، قتل کند، ظالم و بی رحم باشد به یک نقطه خاص منحصر نخواهد شد. انسان هویتی ایستا ندارد، بودن انسان، بودنی پویا است. هر عمل انسان پیش درآمدی است بر عمل بعدی اش، بر حرکت آینده اش. یک انسان، یک جمع، یک تفکر به محل خودش محدود نمی شود. آنها! نمی توانند برای مردم خودشان خوب باشند و نسبت به دیگر مردمان جنایتکار. اگر بر دیگران جنایتی می رود این به مردم خودشان هم سرایت خواهد کرد.

بشر برای زنده ماندن نیازهای گسترده ای ندارد، گرچه برای زندگی کردنش نیازهای بی انتهایی دارد. بشر می تواند هر نیازی را برای خود تعریف کند، آن را حق خود بداند و در نبود آن احساس فقدان کند. سیر بودن برای برخی یک آرزوی شیرین است و برای برخی حقی انسانی که غیر از آن را نمی توانند تصور کنند. پس، اختلاف طبقاتی می تواند زندگی را در بعضی جوامع جهنم کند، کینه را به اندازه ای عمیق کند که چشم انسان را بپوشاند و حس بدبختی را در تمام ابعاد زندگی پخش کند. از طرف دیگر، طبقه مرفه، همان طبقه ای که برای مردم خودش خوب است، می تواند چنان حقایق را تحریف کند که حس بدبختی طبقه فقیر را شعله ور کند، چرا که آن طبقه را احمق هم تصور کرده است. این طبقه می تواند نوع جدیدی از مد بیافریند، اسم آن را مینیمالیسم بگذارد، نامی که یک دروغ بزرگ باشد. در قالب یک ساده زیستی ظاهری ده برابر هزینه کند و در هویتی که تنها در فخرفروشی زندگی می کند طبقه فقیر را تحقیر کند. در قالب های مختلف، طبقه فقیر جامعه خودش را بیازارد، به وی القا کند اگر بدبخت است تنها به دلیل آن است که تلاش نکرده است، اگر سالم نیست به دلیل آن است که نخواسته سالم زندگی کند، اگر موفق نشده به دلیل آن است که به اندازه کافی سختکوش نبوده است. این طبقه سعی می کند حتی حس ستم دیده بودن را از طبقه فقیر بگیرد.

برنامه هایی که برای کنترل مردم چیده می شوند، برنامه های روانی که خاص زمان ما هستند، برنامه هایی نیستند که فقط فرامرزی باشند. یک انسان که تنها تلاشش برای این است که موفق ترین باشد، که آن به معنی پیروزمند ترین است، که آن به معنی کنترل کننده ترین است برای مردم خودش هم خوب نیست، برای هیچ کس خوب نیست.

اما زمین گرد است و گرد هم باقی خواهد ماند. بشر از قوانین طبیعی تبعیت می کند. مهم نیست که به نظر خودش چقدر قدرتمند شده، چقدر چیزی که علم می نامد به وی توانایی داده، بشر همان احمقی است که بوده. ظلم، شر، پستی و دنائت قبل از آن که بر روی همنوعش اثر کند خود ظالم را نابود میکند و معادل ظلمی می کند که انجام داده است. اگر آن چه که مدیای این جهان خود اول نامیده نشان میدهد همان است که زندگی می کنند، در زیر ظاهر پر زرق و برق، کثافتی است که هر انسانی را بیمار میکند. مهم نیست که چگونه خودشان را نشان می دهند، این بیماری، فساد نسجی میدهد، این بیماری بوی گند می دهد، این بیماری تعفن می دهد.

و سر آخر:

هر چه کنی به خود کنی

گر همه نیک و بد کنی

روزنوشتاجتماعی
۷
۴
naghmeh_pr
naghmeh_pr
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید