بازارهای پیشبینی شانس دموکراتها را در مجلس نمایندگان ۹۴ و در سنا ۷۱ درصد میدانند؛ اما اکثریت دو سومی دور از دسترس است
دموکراتها به احتمال زیاد دستکم یکی از دو مجلس کنگره را میگیرند، اما برای گذشتن از وتوی رئیسجمهور و توقف جنگ به دو سوم کرسیها نیاز دارند که از دسترسشان دور است.
انتخابات میاندورهای آمریکا سهشنبه ۱۲ آبان (۳ نوامبر) برگزار میشود و همهی ۴۳۵ کرسی مجلس نمایندگان و ۳۵ کرسی سنا به رأی گذاشته میشود. بر پایهی بازارهای پیشبینی، شانس دموکراتها برای گرفتن مجلس نمایندگان حدود ۹۴ درصد و برای گرفتن سنا حدود ۷۱ درصد است. اما گرفتن اکثریت با توقف جنگ یکی نیست. کنگرهی تازه ۱۳ دی (۳ ژانویه) کارش را شروع میکند و هر تصمیمش باز هم به میز رئیسجمهور میرسد. باید دید دموکراتها با این اکثریت چه کاری از دستشان برمیآید و چه کاری نه.
راه قانونی توقف جنگ، قطعنامهی اختیارات جنگی است. تصویبش فقط اکثریت ساده میخواهد: ۲۱۸ رأی در مجلس نمایندگان و ۵۱ رأی در سنا (قاعدهی ویژهی سنا برای طولانی کردن بحث، اینجا به کار نمیرود). گره کار بعد از تصویب است. رئیسجمهور میتواند قطعنامه را وتو کند و شکستن وتو در هر دو مجلس دو سوم رأی لازم دارد: ۲۹۰ نماینده و ۶۷ سناتور. اگر همان متن دوباره با اکثریت ساده تصویب شود، دوباره وتو میشود.
همین کنگره چند بار این مسیر را رفته است. نخستین رأیگیری سنا در مارس با ۴۷ رأی موافق در برابر ۵۳ رد شد و یک رأیگیری مجلس نمایندگان هم با تساوی ۲۱۲ به ۲۱۲ شکست خورد. به گزارش انپیآر، مجلس نمایندگان در خرداد قطعنامهای را با ۲۱۵ رأی در برابر ۲۰۸ تصویب کرد و سنا در تیر با ۵۰ رأی در برابر ۴۸ با آن موافقت کرد. در سنا رند پال، سوزان کالینز، لیزا مورکوفسکی و بیل کسیدی از جمهوریخواهان موافق بودند، اما جان فترمن دموکرات رأی مخالف داد. البته آن قطعنامه از نوعی بود که به امضای رئیسجمهور نمیرسد و کاخ سفید آن را بیاهمیت خواند. دیوان عالی آمریکا در سال ۱۹۸۳ رأی داده که چنین مصوبهای بدون امضا یا وتوی رئیسجمهور اثر قانونی ندارد؛ پس دموکراتها این بار باید قطعنامهی مشترک بفرستند که وتوپذیر است. تا کنون هیچ قطعنامهی اختیارات جنگی از وتو نگذشته است.

محتملترین نتیجه، با شانس ۹۴ درصد، این است که دموکراتها دستکم مجلس نمایندگان را بگیرند. در این حالت ریاست همهی کمیسیونهای مجلس، از جمله کمیسیون بودجه و کمیسیون نیروهای مسلح، به آنها میرسد. میتوانند وزیران و فرماندهان را برای پاسخ دربارهی جنگ احضار کنند و قطعنامهی توقف جنگ را به رأی بگذارند. مهمتر از همه، هیچ بودجهای بدون رأی مجلس نمایندگان قانون نمیشود؛ پس مجلس میتواند هزینهی جنگ را از لایحهی بودجه بیرون بگذارد.
اگر سنا هم دموکرات شود (شانس ۷۱ درصد)، قطعنامهی مشترک توقف جنگ به احتمال زیاد از هر دو مجلس میگذرد؛ نسخهی غیرالزامی آن در کنگرهی فعلی با اکثریت جمهوریخواه هم تصویب شد. اما محتملترین واکنش رئیسجمهور وتو است. بازارها دموکراتها را در ۱۹ رقابت سنا جلو میدانند که به حدود ۵۳ کرسی میرسد، نه ۶۷ کرسی لازم برای شکستن وتو. پس پاسخ پرسش تیتر «نه» است. پیروزی دموکراتها جنگ را با یک رأیگیری متوقف نمیکند، اما کنترل بودجهاش را به دست آنها میدهد. پرسش اصلی این است: آیا رهبران دموکرات حاضرند برای توقف جنگ، بودجهی دولت را معطل بگذارند؟
منابع: انپیآر؛ پولیتیفکت؛ واشنگتن تایمز؛ دفتر مطبوعات مجلس نمایندگان آمریکا؛ دادهی اماسدیتا از پالیمارکت و کالشی
منبع دادهها: ام اس دیتا (msdata.ir)