" شهد شیرین "

به اطرافم سر می‌چرخاندم و به دنبال سوژه جدیدی برای عکس گرفتن بودم ، تا که بهانه‌ تازه‌ای واسه قرولندهای خسروی درست نکنم.

ناگهان میان آن همه ازدحام و هیاهوی بچه‌ها ، در آن‌طرف خیابانِ لادن ، داخلِ پارکِ ، واکنش جالب یک پسربچه با موهای فرفری ، من را به خنده وادار کرد. خنده‌ای که یک بخش از گذشته شیرین کودکی را به یادم آورد.

پسربچه به دور از چشم پدر و مادرش که بر روی نیکمت آبی در حال صحبت کردن بودند ، در پشت شمشادها با عجله دست کوچکش را داخل جعبه می‌کرد و شیرینی‌های نخودی را چندتا چندتا می‌بلعید.

فورا دوربین را به دست گرفتم و در محلی مناسب برای کادری بهتر ایستادم.

چقدر این صحنه جذاب از لنز دوربین برای من خنده‌دار و دردآور بود.

دردی که من را یاد کودکی از دست رفته‌ و خنده‌ای که یادآور آن خاطره شیرین پنج سالگی‌ام بود.

چندین عکس از زوایه‌های مختلف را ثبت کردم.

پسر مو فرفری ، متوجه شد نصف جعبه را خالی کرده است و آرام از پشت شمشادها به طرف نیمکت سرک کشید. با آستین پیراهن چهار‌خانه‌اش ، اطراف دهانش را پاک کرد و خیلی منظم گوشه جعبه را که دستش را به داخل برده بود را به حالت اول برگرداند تا آثار سرقتش معلوم نشود. قدم‌زنان به طرف نیمکت رفت و از دیدِ لنز دوربین و چشمانم کامل دور شد.

برگشتم و به روی نیمکت ایستگاه اتوبوس نشستم. دوربین را مقابل چشمانم آوردم و عکس‌ها را مرور کردم ، همه آنها به خوبی ، پسرک مو فرفریرا به تصویر کشیده بودند. کاش اسمش را می‌دانستم و عکس‌ها را با نام خودش در ماهنامه چاپ می‌کردم.

با لبخندی ملموس به نیمکت تیکه زدم و تقویم ذهنم را باز کردم و در یک چشم بهم زدن به تاریخ 4 فروردین 1374 برگشتم.

روزی که قرار بود به همراه خانواده‌ام برای عید دیدنی به خانهِ یکی از اقوام درجه دو بروم.

از زمانی که یادم می‌آید ، همه ساله منتظر این روز بودم تا که برای عید دیدنی به خانه زری خانم بروم تا که دلی از عزا در بیاورم.

عصر بود و به همراه اعضای خانواده لباس‌ پلوخوری‌‌ام را پوشیدم.

فاصله خانه زری خانم تا خانه‌مان ، به اندازه چند کوچه بود.

ولی این فاصله و زمانِ رسیدن برای من ، به اندازه رد شدن از اتوبان چند بانده سخت بود.

بیشترین شوق من برای رسیدن ، صرفا برای دیدن زری خانم نبود ، بلکه چشیدن و خوردن همه آن خوراکی‌های بود که دوست داشتم ببینم و امتحان کنم که تا به حال موفق نشدم همه آن‌ها را بخورم.

نکته جالب سفره عید زری خانم این بود که هر ساله شیرینی‌ها تنوع داشتند و به هیچ وجح شیرینی سولی که پارسال آن را دیدی و خوردی را امسال در ظرف شیرینی ، کنار شیرینی‌های جدید نمی‌دیدی. همین تنوع شیرینی‌ها همیشه من را مشتاق رفتن عید دیدنی به خانه زری خانم می‌کرد.

آن زمان همیشه ما بچه‌ها ، حسرت به دل می‌ماندیم تا که از آجیل ، شیرینی‌ و میوه‌های داخل سفره بیشتر بخوریم و به اصطلاح خودمان پروار شویم. ولی با چشم‌غره‌های پدر و نیشگون‌های زهرآلود مادر روبرو می‌شدیم و فقط حق داشتیم یک عدد شیرینی و کمی آجیل بخوریم و حق برداشتن موز که میوه جدید و عیانی بود را نداشتیم در نهایت می‌توانستیم یک عدد سیب یا پرتغال و اندازه یک مشت آجیل آن هم بدون پسته و دو عدد شیرینی با اصرار میزبان را برداریم.

وقتی پدرم پیش‌قدم شد که زنگ بلبلی درِ خانهِ زری خانم را بزند ، دل تو دل من نبود و اگر به اجازه من بود ، اول از همه خودم را می‌رساندم طبقه دوم.

در باز شد و آقا هوشنگ ، شوهر زری خانم با خوش‌رویی همیشگی و مهمان‌نوازی‌اش ما را به خانه‌اش دعوت کرد.

البته ناگفته نماند که آقا هوشنگ مرد بسیار مهربان ، دلسوز و مهمان‌نوازی بود و بعدها متوجه شدم که اهل رشت است.

همان‌طور که آقا هوشنگ کنار در ایستاده بود و با همه احوال پرسی و روبوسی می‌کرد ، عید را هم تبریک می‌گفت.

به خوبی این مرحله را پشت سر گذاشتم ولی می‌دانستم که این اولین و آخرین بار نیست.

وقتی به داخل خانه رسیدیم ، دوباره همان حرکات و صحبت‌ها با تک‌تک اعضای خانواده آقا هوشنگ تکرار شد.

بعد از تمام شدن تعارفات معمول ، دو خانواده سر جایشان آرام گرفتن و حالا نوبت پذیرایی بود.

من از همه بیشتر شوق داشتم تا سفره عید زری خانم را ببینم.

فاصله من با سفره که بر روی آن انواع خوراکی‌ها ، آیینه ، قرآن و تنگ ماهی چیده بود ، به اندازه دو فرش اتاق من بود ولی از دور دیده می‌شد.

دختر زری خانم ، عطیه ، مسول تشریفات شده بود.

بعد از چیدن پیش‌دستی ، چاقو و پیاله برای آجیل ، نگاه من دنبال ظرف چند طبقه‌ای بود که هرساله با شیرینی‌های جدید و رنگی تزئین می‌شد.

وقتی عطیه ، با ظرف شیرینی جلوی من ایستاد و تعارف زد ، من حیرت مانده‌ بودم که کدام را امسال باید امتحان کنم و حسرت بقیه شیرینی‌ها را تا آخر عمر به دل بکشم.

در عرض چند ثانیه که ساعت‌ها گذشت ، از بین هفت مدل شیرینی ، فقط توانستم دو مدل شیرینی ، که از هر کدام یکی را انتخاب کنم. لحظه‌ی که میخواستم از دو شیرینی تجاوز کنم ، با نیشگون مادر مواجه شدم. از طرفی خجالت می‌کشیدم که بردارم و از طرفی دیگر که نمی‌خواستند که بردارم.

بعد از آن توانستم یک عدد سیب بزرگ و با آن ملاقهِ کوچک ، اندازه دو مشتِ بچه‌گانه آجیل بدون پسته ، داخل پیاله بریزم.

همه در حال خوردن بودند و بزرگترها هم مشغول حرف زدن مسایل خانوادگی و کاری‌شان که من از آن سر در نمی‌آوردم و هیچوقت هم مشتاق نبودم.

چون تمام فکر و ذکر من سمت سفره عید بود و از همه بدتر حسرت شیرینی‌های نخورده.

زمان زیادی گذشت و کاملا همه گرم حرف زدن بودند ، مادر و پدرها با هم‌دیگر به طور جداگانه حرف می‌زدند و خواهر و برادرهایم با هم‌سن و سال‌های خودشان.

و من هم هنوز در فکر سفره آن‌طرف خانه بودم. چیز جدیدی بالای سفره بر روی دیوار نظر من را جلب کرد که از این فاصله واضح نبود. کمی خودم را عقب و جلو کردم و یک آکواریوم نسبتا کوچک به روی اُپن اشپزخانه را دیدم. و حالا بهانه‌ای داشتم که خودم را به سفره نزدیک کنم

به یک‌باره دلم را به دریا زدم و آرام به ان سمت رفتم.

کسی متوجه رفتن من نشد. وقتی رسیدم ، برای اینکه طبیعی جلوه بدهم. ایستاده به آکواریوم خیره شده بودم.

بعد از چند دقیقه ، سر برگردوندم و باز هم کسی من را نگاه نمی‌کرد.

آرام نشستم کنار سفره و دیگر کسی من را نمی‌دید ، چون میان من و خانواده یک ستون وسط خانه و یک گلدان بزرگ مصنوعی کنار آن بود.

دیگر وقتش رسیده بود که تمام آن پنج مدل شیرینی دیگر را امتحان کنم.

از هر کدام یک عدد را برداشتم و جلوی پایم روی سفره گذاشتم. مثل گرسنه‌های سومالی ، چشمانم را بستم و تندتند می‌خوردم ، بعد از تمام شدنشان دوباره همان حرکت را تکرار می‌کردم. می‌توانستم اطراف صورتم که کاملا خیس و پودر شیرینی چسبیده بود را حس کنم.‌

نمی‌دانم چند دقیقه گذشت و من همچنان بی‌توجه به چیدمان ظرف‌ شیرینی در حال حمله به سفره قشنگ عید زری خانم بودم.

ناگهان سرم را بالا گرفتم تا که نگاهی هم به ماهی‌ها بندازم و بگویم که من شیرینی می‌خورم. ولی کسی را بالای سرم درون آشپزخانه دیدم که خشکم زد و باید خودم را برای تنبیه شب در خانه آماده می‌کردم.

زری خانم بود که با لبخندی مهربان در حال ریختن چایی درون استکان‌ها بود. و برعکس عکس العملی که انتظارش را داشتم ، با نگاهش از من خواست به داخل آشپرخانه بی‌آیم.

هنوز می‌ترسیدم ، حس کردم این لبخند ، همان آرامش قبل از طوفان است و خودم را برای تاباندن گوشم توسط زری خانم آماده کردم و اینکه هر چی خوردم از بینی‌ام درمی‌آورد.

آرام قدم برمی‌داشتم و پشت سرم را سرک می‌کشیدم.

- : " نترس عزیزم ، چرا میترسی !؟ خوب کاری کردی ، نوش جونت. بیا این پشت بشین "

کمی آرام شدم و بهش اعتماد کردم.

دست به سر من کشید و پیشانی‌ام را بوس کرد.

من را نشاند و گفت صبر کن.

یک پیش‌دستی بزرگتر را از کابینت برداشت و سراغ جعبه شیرینی‌ها رفت و از هر کدام برای چند عدد گذاشت.

- : " بیا اینجا بشین پسرم ، اینا همش برای تویه. شیرینی زیادش خوب نیست. وقتی خوردی بیا پیش مامانت بشین. "

- : " به مامانم نمی‌گید !؟ "

- : " نه ، نترس. ولی دیگه این کار رو خونه هیچکس نکن پسرم زشته. "

کمی خجالت کشیدم و چشم گفتم.

زری خانم با سینی چایی رفت.

چند لحظه‌ای گذشت که صدای مامانم آمد و دنبالم می‌گشت : " الیاس کجا رفت !؟ "

زری خانم سریع گفت: " همینجاست. پیش ماهی‌ها . نگران نباش. بذار بازی کنه و راحت باشه" در ادامه چایی تعارف کرد و صدایش از بالای سر من آمد که به آرامی گفت راحت باش.

و متوجه شدم که دوباره ظرف شیرینی و میوه را یک بار دیگر برای تعارف کردن به سمت خانواده برد.

من در این‌طرف دیوار کوتاه آشپزخانه با چه شوقی تعداد بیشتری از شیرینی‌ها را می‌خوردم.

وقتی تمام شد آرام بلند شدم و از پشت آکواریوم جمعیت را نگاه کردم.

صورتم را با آستین پیراهنم پاک کردم.

آرام و بی سر و صدا به داخل اتاق پذیرایی برگشتم و کنار مادرم نشستم.

مادرم پرسید کجا بودی !؟

- : " پیش ماهی‌ها بودم"

بعد به چهره زری خانم نگاه کردم و آن هم با لبخندی به من گفت که این راز پیش خودمان می‌ماند.

نویسنده : مصطفی ارشد