ویرگول
ورودثبت نام
محسن خاوری
محسن خاوریدانشجوی دکترای پزشکی
محسن خاوری
محسن خاوری
خواندن ۳ دقیقه·۳ سال پیش

بیمارانی که از ترسیدن پزشکان خوشحال می‌شوند

یک بار محمدرضا شعبانعلی در یکی از گفت گو هایش (شاید هم نوشته هایش) نقل قولی جالب کرد:

«زندگی، مانند این است که در یک سالن چند صدنفری به تو یک ویولن بدهند و بخواهند که شروع کنی به نواختن، بدون اینکه تا حالا یک بار این کار را کرده باشی.»

ترس و احساس ترسیدن از انجام دادن یک کار جدید یا حتی یک کار روتین، امکان دارد برای هر کدام از ما پیش بیاید. اما در بیمارستان و بین دانشجویان پزشکی، تجربه روزانه این احساس خیلی بیشتر است. اینترن و رزیدنت های زیادی را دیده ام که چگونه حس ترس بر آنها چیره می‌شود و چگونه آنها را آشفته می‌کند. احتمالا اگر با آنها درباره این حس صحبتی کنید می‌گوند که خب ما که مقصر نیستم.تقصیر خود مریض است، فلان دکتر یا فلان استاد جوابم را درست نداد، تقصبر سیستم آموزش است و یا حرف های دیگر، اما در گوشه‌ای خلوت، وقتی کسی اطرافشان نباشد خودشان را از این بابت سرزنش می کنند و تنها کسی که مقصر میدانند خودشان‌اند. پزشک بودن به این معناست که باید با این ترس زندگی کنی و آنرا در زندگی روزمره جای دهی. شاید بتوان گفت پزشکی مثل این است که به یک چرخ و فلکِ در حال حرکت قدم بگذارید، و درحالی که دلتان دارد میریزد و با وجود احساس تهوعی که دارید، ناچار باشید به جلو پیش بروید. هیچ پاسخ قطعی و آسانی برای این سوال که «چطور میتوان در زندگی روزمره پزشکی با این اضطراب و ترس همیشگی پیش رفت» وجود ندارد.

با این حال نباید این نکته را هم فراموش کرد که، ترس و اضطرابِ کم باعث حفظ حرمت و هوشیاری و گوش به زنگ بودن لازم برای مراقبت از دیگر انسان ها می‌شود. یعنی پزشکان در حالی که باید آنرا از خودشان دور کنند، باید آنرا هم حفظ کنند و در یک گوشه از وجودشان زنده نگه دارند.

کمی که در بیمارستان باشی متوجه میشوی که این ترس قسمتی از زندگی است و قرار نیست از بین برود. پس چه بهتر که هرچه زودتر با آن مواجه شوی و آنرا بپذیری. قدم اول در ایجاد هر تغییری، پذیرش است. البته یک نکته جالب هم اینجا وجود دارد، این مدت که در بیمارستان بودم متوجه شدم بر خلاف تصور «ترسیدن ما باعث می‌شود که بیمار حس اعتماد و اطمینان بیشتری نسبت به ما پیدا کند.»

وقتی به عنوان پزشک، بشاش و صمیمی باشی و به بالین بیمار بروی، او حس می‌کند که یک فرد شایسته، پیگیر و متخصص دارد از من مراقبت می‌کند. اما وقتی شرایط عوض می‌شود و وضعیت بیمار بد می‌شود باید طرز برخورد ما هم تغییر کند. در این مواقع انتظار می‌رود خوش مشربی و آرامش پزشک از بین برود و تمرکز شدید و جدی ای جای آنرا بگیرد. در واقع ترسیدن ما از وضعیت بیمار قسمتی از همدلی محسوب می‌شود. ما هم مثل او می‌ترسیم چون او و جانش را دوست داریم و بیمار بخوبی متوجه این مسئله می‌شود. البته که نباید بگذارید احساس ترس ما را از کار بیاندازد؛ اما دلیلی هم ندارد به این فکر کنم که اگر بیمارمان، ما را ملتهب و نگران ببینید برای ما خیلی بد می‌شود.

آگاه بودن از ترس و درک اینکه چطور میتوانیم آنرا در سطح مناسب حفظ کنیم، یک مهارت اساسی برای پزشک است. زندگی بیماران ما به آن وابسطه است.

این روزها مشغول به خواندن کتاب What Doctors Feel: How Emotions Affect the Practice of Medicine از دکتر دنیل افری (نیمه پنهان پزشک، ترجمه دکتر افروز معتمد، نشر قطره) هستم که منبع قسمتی از این نوشته هم از آن است. کتاب شامل خاطرات او در زمان دانشجویی، اینترنی و رزیدنی اش در برخورد و تجربه با این نوع ترس ها و عواقب و فوایدش است. بعد ها این نوشته را ادامه خواهم داد و بیشتر درباره این موضوع صحبت می‌کنم.

نوشته های من در تلگرام: AzMasirMan

احساس ترسترسپزشکیدانشجوییمعرفی کتاب
۶
۰
محسن خاوری
محسن خاوری
دانشجوی دکترای پزشکی
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید