
مستند گوسمان به دریایی میماند که هر چه ژرفای آن را بکاوی و هر چه در آن سیر کنی، به انتهایش نمیرسی. مستندی که تنها درباره یه چیز است. دریا.
گوسمان از طریق کاوش در دریایی که شیلی را دربر میگیرد، مرز میکشد، میان دو تاریخ، دو فرهنگ، دو جهان. جهان سرخپوستان که هر چه میخواستند، از سخاوت دریا میگرفتند و جهان به اصطلاح متمدنان سفیدپوستی که شیلینشین شدهاند. گوسمان در همان ابتدا بیهیچ حاشیهای این دو جهان را با همه مؤلفههایش برای ما میسازد. او به ما نشان میدهد، باریکهای که شمالش را رشته کوهی از دیگر کشورها و جنوبش را اقیانوسی از خشکی جدا میکند و ما امروز آن را شیلی میخوانیم، مردان و زنانی زندگی میکنند که خود را ساکن شیلی نمیدانند و هویت خود را از ساکنینی میگیرند که هزاران سال پیش بر دریا سوار شدهاند و پاروزنان خود را به خشکی رساندهاند. آنها زبان دیگری دارند. زبان نیمهجانی که خدا و پلیس را نمیشناسد. اکنون آنان برای گذران زندگی خود نخی را میریسند که هیچگاه به جامهای تبدیل نمیشود و قایقهایی چوبی میسازند که دولت شیلی همبستریشان را با دریا ممنوع کرده است.
از سوی دیگر مردم جهان متمدن، جهان سفیدپوستان هر چند در زبان خود لغات بسیاری برای خدا و پلیس دارند اما از دریا میترسند و مهمتر از همه آن که به هویت ملی خود و کشورشان شیلی افتخار میکنند. گوسمان اعتراف میکند که از گروه دوم است و با وجدانی معذب از دریایی میگوید که میان این دو جهان مرز میکشد.
گوسمان در طول مستند با دستاویزهای مختلفی ما را به سفر میان این دو جهان دعوت میکند. او به سراغ سرخپوستانی میرود که گذشته را اکنون زندگی میکنند. او به سراغ شخصیتی به نام جیمی باتن میرود که نخستین کسی بود که از جهات سرخپوستان به جهان نوین پا گذاشت و هیچگاه نتوانست خود را چنان که بود، بازیابد. او به سراغ زندانیان سیاسی شیلی میرود که برای مجازات به جزایر سرخپوستان تبعید شدهاند و تاریخ مهاجران متمدنی را بازخوانی میکند که نامتمدنان وحشی را سلاخی میکنند.
گوسمان میان دو فرهنگ مرز میکشد. فرهنگی که ارزشش گذشتن از امواج صخرهشکن دریا با قایقی چوبی است و فرهنگی که ارزشش رویگردانی از دریا و گشتن به دنبال آب با بشقابهای فلزی در اعماق فضا است.
اما چرا در شیلی امروز دریا نادیده گرفته میشود؟
چون دریا راست میگوید. چون پرده از راز درونش برمیدارد. هنگامی که شکنجهگران و قاتلان بر سینه کشتهشدگان تیرآهنی میگذاشتند تا صدای مردگان را در اعماق دریا خفه کنند. دریا تن زنی قربانی را بر فراز امواجش به ساحل رساند تا آن زن با چشمان باز خود چشم در چشم مردم بدوزد و بگوید که هزاران تن از همقطارانش در بستر دریا آرمیدهاند. بگوید که چگونه آنها را کشتهاند و در دریا انداختهاند. آری، دریا زنده است. آزاده است و به همین دلیل ترسناک است.
گوسمان مرز میکشد. با دریا. میان دو جهان. جهان آزادی، جهان خفقان. جهان انسانیت و جهان سرسپردگی. در میان این دو جهان دریایی است و گوسمان به عنوان یک شهروند شیلی از دریا میترسد.