سالهاست احساس میکنم کمم.
به خاطر هر چیزی.
به سبب هر اتفاقی که به من مربوط میشه یا نمیشه احساس کم بودن میکنم.
اولین خاطره ای که تجربه این احساس رو به یادم میاره مال وقتیه که تقریبا سه سال و نیمه بودم.
علی یه نوزاد چند ماهه و توی تخت خواب بود -از این تختای تاشوی زیپ دار- بابا با صدای بلند نماز میخوند. پیش خودم خیال کردم صدای بابا باعث میشه علی بیدار بشه پس رفتم و زیپ تختو بستم تا شاید صدای بابا کمتر به گوش علی برسه. نمیدونم بابا نمازش تمام شد یا نه که یهو به سمتم با این کلمات هجوم آورد که تو میخوای بچه رو بکشی و من ناباورانه و گریه کنون فرار کردم به اتاق کناری با این احساس که چرا نفهمیدم؟
چرا من نمیدونم اگر زیپ تختو ببندم بچه خفه میشه؟
چرا من انقدر احمق و بیشعورم؟
چرا انقدر کمم؟
...
پنج یا شش سالم بود.
بابا گوشت چرخ میکرد و ناگهان با عصبانیت سر مامان فریاد کشید که چرا گوشتا هنوز خیسن و بگو مگو شروع شد. من مونده بودم چیکار باید بکنم؟
چرا کاری از دستم برنمیاد؟
چرا انقدر توانایی ندارم که جلوی دعواشونو بگیرم یا حرفی بزنم؟
چرا انقدر کمم؟
...
هشت ساله بودم.
با آذین روی پله های حیاط نشسته بودیم و هر کدوم یه کتابو باز کرده بودیم و میخوندیم.
بابا نشست رو به رومون و اول به من گفت بخون ببینم و من، مِن مِن کنون چند کلمه خوندم. بعد به آذین گفت شمام بخون، که خیلی روون خوند.
نگاه بابا یه جور بود که انگار ازم ناامید شد. گفت ببین چقدر خوب میخونه.
و من فکر کردم چرا انقدر بی سواد و تنبلم؟ چرا نمیتونم مثل آذین تند و روون بخونم؟
چرا انقدر کمم؟
...
هشت ساله هستم. بابا بهم دیکته میگه چون مامان حالش خوب نیست. عقب موندم. بغض کردم و بی صدا گریه میکنم. از ترس اینکه بابا داد بزنه سرم جرأت نمیکنم بگم عقب موندم. بالاخره متوجه شد دیگه نمینویسم و گریه میکنم. میگه: گریه میکنی؟ و بلند میشه که بره و ادامه میده: هر وقت گریه ت تموم شد بگو بیام بقیه شو بگم. حتی نپرسید چرا گریه میکنم. اصلا مهم نیست براش. حداقل خوبه که داد نزد.
چرا عقب موندم؟ چرا جرأت حرف زدن ندارم؟ چرا برای بابا مهم نیستم؟
چرا انقدر کمم؟
...
یادم نیست چند سالم بود.
مادربزرگ آذین سبزی پاک میکرد و واقعه ای رو که یادم نیست چی بود تعریف میکرد و من و آذین به حرفهاش گوش میدادیم.
لابه لای حرف هاش از اصطلاح "زاغ طرف را چوب میزد" استفاده کرد و من با حالت تعجب و حیرت، اعظم خانم رو همراهی کردم انگار که فهمیدم زاغ کسی را چوب زدن یعنی چی. اما آذین پرسید زاغشو چوب میزده یعنی چی؟ و اعظم خانم انگار ناراحت شد از اینکه من میدونم معنی اصطلاح چیه و نوه اش نمیدونه. با ناراحتی و اخم جواب آذین رو داد.
من ماندم و شرم اعتراف نکردن به ندونستن و ترس از پرسیدن و ناراحتی دوستم و مادربزرگش.
چرا ترسیدم بپرسم؟ چرا نتونستم بگم نمیدونم؟ یه جورایی دروغ گفتم.
چرا انقدر کمم؟
...
ده سالم بود. کلاس چهارم.
مامان آبان از دنیا رفت.
دیگه معدلم 20 نشد.
چرا انقدر کمم؟
...
دوازده سالم بود. اول راهنمایی.
بابا یه مدرسه ی نمونه دولتی، دور از محله و دوستام ثبت نامم کرد چون فکر میکرد بچه ها و معلم های محله خودمون خوب نیستن.
تو این مدرسه ی جدید با معدل 19/56 شاگرد صدم هم نیستم و اکثر بچه ها از خانواده های متمول هستن، کلا همه چیز آزار دهنده است.
در همه چیز احساس کم بودن میکنم.
چرا انقدر کمم؟
...
بابا اصرار داره صبح ها خودش همه رو برسونه و سرِ راه رفتن به شرکت منو جلوی مدرسه پیاده کنه منتها برای اینکه خودش دیر نرسه صبح خیلی زود از خونه بیرون میاییم و من حداقل نیم ساعت در حیاط سرد مدرسه تنها میشینم تا کم کم بچه ها و دوستام بیان.
نمیشه بابا رو راضی کرد که خودم تنها و دیرتر از بقیه از خونه بیرون بیام. شاید فکر 10 یا 20 تومن هزینه ی اضافی بلیط اتوبوس رو میکنه که به هزینه هاش اضافه میشه. علت دیگه ای به ذهنم نمیرسه. نمیتونم تصور کنم که بابا از سر محبت این کار رو میکنه؛ چون زورکیه، اگر بگم نمیخوام منو برسونی انقدر داد و بیداد میکنه و فحش میده که از حرفم پشیمون بشم.
باید سپاسگزار باشم که ماشینی هست و من رو تا دم در مدرسه میرسونه؟
خب آخه من دوست ندارم با بابا تو ماشین بشینم. برام عذاب الیمه. بابا همیشه نگرانه و عصبانی و رانندگیش افتضاحه و مدام به خاطر نمره و درس سرم داد میزنه؛ تقریبا هر روز. خدا نکنه حرفی بزنم و حواسش پرت و جریمه بشه؛ چون اگر ابر و باد و مه و خورشید و فلک با دلایل محکمه پسند بیان روی زمین و اثبات کنن که من مقصر نیستم هیچ فایده ای نداره.
هر چقدر تلاش میکنم برام لذت بخش نیست که صبح خیلی زود تو مدرسه باشم چون مثلا بابا میخواد ادای باباهای خوبو دربیاره یا چه میدونم هزینه کمتری بپردازه.
و من نمیتونم حرفی بزنم. نمیتونم براش استدلال کنم و قانعش کنم که این کارش درست نیست و من رو اذیت میکنه.
چرا انقدر کمم؟
...
این زنجیره ادامه داره تا همین لحظه که حتی دیگه اصلا به بابا نمیگم چیکار میکنم.
مثلا با وجود بی سوادی مفرط در زمینه ی کامپیوتر و اینترنت و صفحات مجازی از یکی از دوستان کاری قبول کرده بودم.
قرار بود ادمین پیج و سایت و اپلیکیشنش باشم. ابتدای کار قرار شد مطالبی که خودش آماده میکنه رو توی صفحات و سایت قرار بدم و جوابگوی مراجعین در تلگرام باشم و هر روز برای 20 تا مدرسه تبلیغ بفرستم که روز اول نتونستم این کار رو بکنم و کلا کار رو بهش پس دادم.
...
امروز امین میگفت دوباره اون کار رو بگیر و براش گفتم اینکه نمیتونم هر روز ایمیل یا آی دی تلگرام یا اینستاگرام 20 تا مدرسه رو پیدا کنم و براشون تبلیغ بفرستم اذیتم میکنه.
و امین ادامه داد: پس ترجیح میدی که کلا اون کار رو نکنی به جای اینکه تلاش کنی توی اون کار بهتر بشی و زد زیر خنده و گفت و پس مشکلاتمون مشترکه خواهرم.

درست میگه ما هر دومون کمال طلب منفی هستیم. البته من خیلی بیشتر از امین و پا بیرون نذاشتن از دایره ی امنم هر روز این وضع رو بدتر کرده.
من به حدی اسیر این کمال طلبی شدم که هیچ کاری انجام نمیدم. ترجیح میدم هیچ کاری رو شروع نکنم چون از اول نمیتونم به اون خوبی که انتظار دارم یا ازم انتظار دارن انجامش بدم و اطمینان دارم وسط کار ولش میکنم پس اصلا شروعش نکنم بهتره.
حتی شاید خیلی وقتا بدون اینکه بفهمم کمال طلبیم باعث شده کار بقیه رو با تحقیر نگاه کنم و خیال کنم کسی که این کار رو انجام داده اگر انجام نمیداد بهتر بود.
متوجه این نمیشم که "به راه بادیه رفتن به از نشستن باطل".
من باطل نشستم چون مطمئن نیستم که اگر قدم در این صحرا بگذارم و ادامه بدم به آبگیر، آبادی یا دریا میرسم؟
راهی برای زنده موندن توی این صحرا هست؟
کسی توی این صحرا هست که کمکم کنه؟
و حرف های سید سهیل رضایی که میگفت: "شاید مسیر بلوغ تو هیچ راهنما و کمکی توش نباشه. شاید باید تنهای تنها پا بذاری به این وادی و تا آخرش رو تنها طی کنی" توی گوشم زنگ میزنه.
این حرفها منو میترسونه.
با وجودی که میدونم تا راه نیفتم هیچ چیز معلوم نخواهد شد و هیچ کمکی نخواهد رسید. من اصرار دارم مسیر رو کامل بشناسم تا راه بیفتم و مسیر میگه تا راه نیفتی هیچ چیزی از من نخواهی دید.
به خاطر این کمال طلبی لعنتی حتی فکر میکنم اگر کنار دریا باشم و بخوام شنا کنم در دم آب دریا خشک میشه؛ پس بهتره فکر شنا کردن رو از سرم بیرون کنم.
...
کمال طلبی منفی اکتسابی نیست؟
این حس نقص داشتن و کم بودن با من به دنیا اومده یا توی دنیا منتظرم بوده تا بهم الصاق بشه؟
گاهی اوقات فکر میکنم اصلا چرا آدما نباید بعد از تولد یه جوری رشد کنن و تحت تعلیم و تربیت قرار بگیرن که زخمی نشن.
چرا باید اول زخمی بشیم و رنج بکشیم و بعد از سالها رنج کشیدن شاید زخم مون رو ببینیم؛
شاید بتونیم درمانش کنیم یا نه.
شایدم هیچ وقت زخم مون رو نبینیم و تا آخر عمر زخمی زندگی کنیم و از عالم و آدم شاکی باشیم.
فکر نمیکنم هیچ آدمی کمال طلب منفی یا حتی کمال طلب به دنیا بیاد.
رفتار دنیا و آدمها و شیوه برخورد خود شخص به واسطه ی شخصیتی که باهاش به دنیا اومده باعث میشه کمال طلب یا کمال طلب منفی بشه.
این مدل زندگی کردن خواست خدا بوده؟
یا
ما آدما دنیا رو این شکلی ساختیم؟
چرا هیچ راه ساده ای برای بالغ شدن وجود نداره؟
کسی جوابی برای سؤالای من داره؟
پ.ن: گاهی توی این غر زدن ها جواب سؤالامو پیدا میکنم اما عمل کردن بهشون سخته.
پ.ن.2: اگر شما جواب سؤالاتون رو پیدا کردید مثل من نباشین بهشون عمل کنید ضرر نمیکنید.