
شاید از بین تمام تعصبات شناختی ما، سرسختترین مورد این باشد که ما فکر میکنیم خوشحالی امری درونی است و شاد نبودن و نارضایتی و بدبختی به دلیل شرایط بیرونی به وجود میآید.
به صورت کلی ما این نکته را میدانیم که برای شاد بودن یا لااقل برای شاد ماندن خودمان باید دستبهکار شویم (سفر برویم، از شغلی که دوست نداریم استعفا دهیم، جفت روحی خود را پیدا کنیم). اما در اغلب موارد این موضوع را درک نمیکنیم که عمیقترین و شایعترین عامل شاد نبودن ما آن عوامل بیرونی که به صورت اتفاقی رخ میدهند، نیستند.
نارضایتی نتیجه ترکیبی از رفتارها، صفات، الگوهای فکری و شیوه سازگاری است. ما چنین تصوری میکنیم که شاد نبودن صرفا نتیجه اتفاقات بیرونی است و به همین خاطر است که از نداشتن کنترل بر شرایط خارجی دچار ترس و هراس میشویم. اما در عمل میدانیم که این بارو درست نیست: همه ما دیدهایم که برخی از مردم با وجود کمترین بهانهها شاد و خوشبخت هستند و در مقابل خیلی از افراد دیگر را میشناسیم که به رغم داشتن هر آنچه کسی میتواند آرزو کند، عمیقا ناراحت و بدبخت هستند.
علت شاد نبودن ما مشکلات و مسائلی نیستند که در بیرون اتفاق میافتد، بلکه ناخوشنودی موضوعی است که از درون ما سرچشمه میگیرد. میتوان گفت که تقریبا همه افراد ناراضی یک خصوصیت مشترک بخصوص دارند.
در دوران کودکی در صورتی که شانس با ما یار باشد، پدر و مادر و دیگر افرادی که مراقب ما هستند، اساسیترین نیازهای ما را برآورده میکنند. یک نفر، بند کفشمان را میبندد، دیگری دندانهایمان را مسواک میزند و مشقهایمان را تمام میکنند و آن دیگری بشقاب غذایمان را سر سفره برایمان آماده میکند. اینها همان چیزهایی هستند که کودک برای زنده ماندن و رشد نیاز دارند.
به مرور زمان، پدر و مادر آگاه، کودک را به گونهای راهنمایی و تربیت میکنند تا خود و به تنهایی بتواند از پس انجام وظایفش برآید. با بزرگ شدن کودکان، آنها یاد میگیرند که خود را تمیز و آراسته کنند و غذایشان را بخورند و اتاق خودشان را مرتب نگه دارند. بچهها یاد میگیرند که روابط خود را چگونه مدیریت کنند، کارهای خود را به موقع انجام بدهند یا نه، سر کلاس تمرین حاضر بشوند یا نه و یک انسان نجیب باشند یا خیر.
مسلما در ادامه زندگی آنها با عواقب این انتخابها روبرو خواهند شد.
اما اگر والدین هیچ فرصتی برای رشد حس استقلال و خودمختاری کامل به بچه ندهند، آن کودک در بزرگسالی، فردی با رفتارهای چسبندگی خواهد بود. منظور از استقلال کامل این است که کودک نه تنها مسئولیت انتخابهای خود را به عهده بگیرد، بلکه خودش مسئول به وجود آمدن دستاوردها یا عدم رضایتمندی خود باشد. رفتارهای چسبندگی یک فرد بالغ عموما ناشی از سبک دلبستگی ناسالم با والدینی است که برای دریافت و باز تجربه یک سری از احساسات به فرزند خود تکیه کرده و به جای او زندگی میکنند.
وقتی بچه هستیم، گریه و زاری میکنیم تا پدر و مادر مشکلات ما را حل کنند. اما وقتی بالغ شدیم، صرفا پیش خودمان میتوانیم شکوه و شکایت کنیم.
همه افراد ناراضی یک ویژگی شخصیتی مشترک دارند: عدم بلوغ. نابالغ بودن ریشه در عادتها و رفتارهایی دارد که در نهایت باعث میشود که از زندگی خود ناراضی باشیم...