یکی از اشتباههایی که خیلی بین دانشجوها میبینم اینه که فکر میکنن Hash و Encryption یکی هستن.
در حالی که این دوتا اصلاً برای دو هدف متفاوت ساخته شدن.
اگه برنامهنویس هستید یا تازه وارد دنیای امنیت شدید، دونستن این تفاوت واقعاً مهمه.
Encryption یعنی اطلاعات رو قفل میکنی...
فرض کن یه پیام محرمانه داری که فقط یه نفر خاص باید بتونه بخونتش.
اینجا از Encryption استفاده میکنی.
اطلاعات با یه کلید (Key) رمز میشن و هر کی اون کلید رو داشته باشه، میتونه دوباره اطلاعات رو به حالت اول برگردونه.
برای همین از Encryption توی چیزهایی مثل:
ارتباط HTTPS
پیامرسانهایی مثل Signal و WhatsApp
فایلهای رمزگذاریشده
استفاده میشه.
یعنی اگر قرار باشه بعداً دوباره اطلاعات رو بخونی، باید بری سراغ Encryption.
Hash یه داستان دیگهست...
Hash کردن یعنی از اطلاعاتت یه اثر انگشت دیجیتالی بسازی.
یه ویژگی مهم هم داره:
قرار نیست بتونیم خروجی رو دوباره به متن اصلی برگردونیم.
مثلاً:
Password123 ↓ ef92b778ba...
این خروجی فقط برای مقایسه و بررسیه، نه برای اینکه دوباره Password رو ازش دربیاری.
خب پس چرا Passwordها رو Hash میکنن؟؟؟
این سؤالیه که همیشه از دانشجوها میپرسم.
فرض کن سایتی رمز عبور کاربران رو Encrypt کرده باشه.
اگر یه روز کلید رمزنگاری لو بره، همه Passwordها هم قابل بازیابی میشن.
برای همین توی سیستمهای حرفهای، Passwordها رو با الگوریتمهایی مثل:
Argon2
bcrypt
scrypt
Hash میکنن، نه Encrypt.
حتی مدیر سیستم هم نباید بتونه رمز اصلی کاربران رو ببینه.
یه اشتباه که هنوز هم دیده میشه
هنوز بعضی پروژهها Password رو با Base64 ذخیره میکنن!
یا حتی با AES رمزنگاریش میکنن.
فقط یادتون باشه:
Base64 اصلاً روش امنیتی نیست؛ فقط یک روش Encoding برای نمایش یا انتقال داده است.
و Encryption هم جای Hash رو برای Password نمیگیره.
کی از Hash استفاده کنیم؟ کی از Encryption؟
اگر قراره اطلاعات دوباره خونده بشه ➜ Encryption
مثل:
اطلاعات بانکی
فایلهای محرمانه
دادههای حساس
اگه فقط میخوای مطمئن بشی اطلاعات تغییر نکرده یا Password رو ذخیره کنی ➜ Hash
مثل:
Password
بررسی یکپارچگی فایلها
Checksum
اثر انگشت فایلها
حرف آخر
اگه فقط قرار باشه یه جمله از این پست یادتون بمونه، این باشه:
> Password رو Encrypt نکن؛ Hash کن.
شاید این تفاوت ساده به نظر برسه، ولی یکی از پایهایترین مفاهیم امنیت نرمافزاره و هر برنامهنویسی بهتره از همون اول درست یادش بگیره.
شما تا حالا با Argon2 یا bcrypt کار کردین؟ یا هنوز از روش دیگهای برای ذخیره Password استفاده میکنید؟
برنامه نویس باشید و ازش لذت ببرید.
میم جیم صاد
MimJimSad