پشتِ گوش

یکی از باگ‌های خلقت این است که موجودات زنده هیچوقت نمی‌توانند خودشان را ببینند(شاید نتوان نام این خصیصه را باگ گذاشت چرا که لزومی هم ندارد که یک موجود زنده خودش را ببیند؟). این هم، از ظاهربینی و خودشیفتگی ما موجودات دو پا می‌آید که دلمان می‌خواهد بدانیم خودمان چه شکلی هستیم. آیا زیباییم یا نه و چطور به نظر می‌رسیم. با کمک دوربین و آینه‌های رو در رو هم می‌شود به اندکی از این تصاویر و لحظات دست پیدا کرد. اما باز هم اینکه یک نفر دیگر وقتی حواست نیست یا در تلاش نیستی تا خودت را ببینی تو را ثبت کند، مطمئن‌تر است. آن موقع است که می‌فهمی چه شکلی هستی. وقتی واقعا از ته دل می‌خندی، دهانت را چقدر باز می‌کنی. چقدر قوز می‌کنی، چاقی‌هایت چقدر مشخص است، گردنت بلند به نظر می‌رسد یا کوتاه؟ موهایت از پشت سر چگونه است؟ خیلی از این عکس‌ها آن طور که ما می‌خواهیم در نمی‌آیند، سریع آنها را پاک می‌کنیم و می‌گوییم اینجا بد افتاده‌ایم. ولی به نظرم قبل از فشار دادن دکمه‌ی delete شاید بد نباشد چند ثانیه‌ای به عکس نگاه کنیم. با وجود اینکه دوربین‌ها خیلی وقت‌ها اشتباه می‌کنند و یا به حقیقت نزدیک نیستند، با این حال به هر حال این عکس هم که در آن زشت افتاده‌ایم، تفسیری از حقیقت ماست. تفسیری که حتی اگر دوستش نداشته باشیم، آنجاست.

با این حال خیلی عجیب نیست؟ ما این همه سال در جسم فانی خودمان زندگی می‌کنیم، بدون اینکه دقیقا بدانیم چه شکلی هستیم. به ندرت متوجه می‌شویم وقتی در حال تایپ کردن چیزی هستیم آرنج‌هایمان از پشت سر چطور به نظر می‌رسند و یا دست‌هایمان وقتی کنارمان بی‌حرکت افتاده‌ و آویزانند چگونه به نظر می‌رسند. تصور اینکه این همه مدت در درون چیزی هستید بدون اینکه واقعا به لحاظ بصری با آن آشنا باشید عجیب است. من می‌توانم ساعت‌ها در مورد ظاهر دوستانم یا پدر و مادرم حرف بزنم یا صفحه‌های زیادی را به سبک رمان‌های روسی در وصفشان سیاه کنم. اما این امکان را در مورد خودم ندارم. تصورش سخت است که با نزدیک‌ترین جسم مادی به خودتان این همه غریبه باشید. گاهی احساس می‌کنم اختراع سلفی بیش از اینکه خودشیفتگی و تنهایی انسان‌ها را افسارگسیخته کند، به آنها کمک کرد تا بدانند در عجیب‌ترین نقاط و از بعید‌ترین زوایا چه شکلی هستند. وقتی عکسی از من گرفته می‌شود، تنها می‌توانم به گفته‌های دیگران بسنده کنم، که آیا واقعا شبیه من هست یا با من فرق دارد؟ آیا من دقیقا این شکلی به نظر می‌رسم؟ عکس‌هایم از خودم بهتر است یا خودم از عکس‌هایم بهترم؟ من با اطمینان نمی‌توانم هیچ نظری در مورد ظاهر خودم بدهم. گاهی حتی به این فکر می‌کنم که شاید آینه‌ها هم چندان قابل اطمینان نباشند. چرا که به شکل مرموزی آینه‌های دستشویی همواره زیباتر نشانم می‌دهند، ولی آیا این تصویر، به خود واقعی من نزدیک است و یا تنها انعکاسی از یک فریب است؟

به همه‌ی این دلایل، عکس‌‌هایی را که غیرمنتظره از من می‌‌گیرند بیش از بقیه‌ی عکس‌هایم دوست دارم. چون ممکن است در آنها زیبا نباشم اما آن عکس‌ها به برخی از سوالات بی‌پاسخ زندگی‌ام پاسخ می‌دهند. میفهمم پاهایم را چقدر کج می‌گذارم و چیزی که من از بالا به پایین به نام حرکت رو به جلو می‌شناسم از رو به رو چقدر شبیه اردک است. پاهایی که کج روی زمین گذاشته می‌شوند، هرچقدر هم که سعی می‌کنم حواسم باشد. با این حال حس زیبایی است. شناختن خود از زوایایی که آنها را نمی‌شناختی. چیزهایی که دیگران در مورد تو بهتر از خودت می‌دانند. بخشی از من، که همواره در اختیار دیگران است. بخشی از من که بر من پوشیده است و در برابر دیگران عریان. رازی که خود به خود فاش است. و تنها کسی که در آن شریک نیست، گوینده‌ی آن است.