من به شدت اعتقاد دارم که کارگردانِ کاربلد، میتواند یک بازی تمیز و درجه یک از بازیگرش بیرون بکشد؛ طوری که انگار انرژی هنری و مهارت ذخیره شده و بالقوه در وجودِ بازیگرش را بالفعل میکند.
سهیل بیرقی در فیلمِ بیداد همین کار را میکند. لیلی رشیدی و امیر جدیدی هر دو بازیگران شناخته شده و خوبی هستند اما در این فیلم است که به واقع میفهمیم چقدر یک بازیگر میتواند بدرخشد.
رشیدی نقش یک مادر الکُلی را به زیبایی و توانمندی هر چه تمام تر ایفا میکند و گریمش نیز به کمکش میآید. این نقش بدون شک متفاوت ترین نقش کارنامهی هنری اوست.
سکانس دعوای او با دخترش در حالی بطری مشروبی در دستش دارد، حیرتانگیز و خیره کننده است.
در واقع مادری را به نمایش میگذارد که افسرده و الکلی ست و بلد نیست چطور مادری کند اما عاشق دخترش است.
از او که بگذریم باید رفت به سراغ امیر جدیدی... به عقیدهی من او با این نقش ثابت کرد که بازیگرِ نقشهای سخت است. به قدری نقش را مال خودش کرده است که یک جاهایی در فیلم دیگر فکر نمیکنی او امیر جدیدی ست و دارد نقشش را بازی میکند بلکه فکر میکنی دقیقا در حال تماشای شخصیتِ 'ببین' با بازی او هستی!
سکانس صحبت پشت پیشخوان آشپزخانه با ستی، سکانسی که شب در بام تهران بودند، سکانسی که شب روی سقف ماشین خوابیدند، بازی و مکالمات او با ستی بینظیر بود.
مدل صحبت کردنش، طراحی چهره و لباسش همه و همه فوقالعاده بودند.
آنجا که در برج های asp از ستی میخواهد که نترسد و بخواند به یادمان میآورد که مرد ایرانی هم میتواند حمایتگر باشد!
سکانسهای مرتبط با مراجع قضایی مرا به یاد فیلم 'یک تصادف ساده' از جعفر پناهی میانداخت.
موضوع فیلم بسیار تکراری ست اما آنقدر مهم هست که اگر ده ها بار دیگر هم از این موضوع فیلم بسازند ارزشش را دارد؛ اما در رابطه با بیداد باید گفت که حضور یک مادر الکلی و یک دوست که گُل میکشد و یکدفعه سر و کله اش وسط زندگی ستی پیدا میشود، به فیلم رنگ و بوی خاص و متفاوتی میدهد.
از تکان دهنده ترین سکانس زمانی ست که رابطه جنسی مادر ستی برای آزادی ستی برای خودِ ستی روشن میشود و در ادامه مکالمات تأمل برانگیز او و مادرش سر میز صبحانه شکل میگیرد که در نهایت به دعوایشان منجر میشود.
سهیل بیرقی فیلم خوب در کارنامه زیاد دارد مثلِ 'من' و 'عرق سرد' اما با فیلم عامهپسند و جوری که هوتن شکیبا را در یک ژانر متفاوت برایمان به نمایش گذاشت نشان داد کارگردان توانمندی است.
این فیلم اما سند محکم دیگری برای این است که بدانیم سهیل بیرقی نه تنها کارگردان خوبی ست بلکه میتواند فیلمی بسازد که انقدر خوب باشد که در جاهایی حتی از جامعهاش هم جلوتر باشد. سینمایی که یک قدم فراتر از جامعه اش باشد، سینماست. چنین فیلمی ست که برای مخاطبش حرفی برای زدن و چیزی برای یاد گرفتن، دارد.
سروین ضابطیان، ستیِ فیلم ماست.
خوب بازی میکند و به واقع نماینده ی خوبی برای نشان دادن نسل زد است. جسارت، شجاعت، رک گویی، مقابله با ترس ها، ایستادگی برای خواسته و... همه و همه به شما نشان میدهد که او متعلق به چه نسلی ست.
نقاشی زیبایش روی شیشه ماشینِ ببین، دوچرخه سواری اش کف خیابان های تهران و بسیاری چیزهای دیگر از او را دوست میداشتم.
البته او قبلا در فیلم خط فرضی(۱۳۹۸) و فیلم آیههای زمینی (۱۴۰۲) بازی کرده بوده است.
در پایان برای جمع بندی باید بگویم:
در این فیلم شخصیت هایی خلق شده اند که در سالهای اخیر کمتر مشابهشان را دیده ایم و نمایش زندگی این شخصیتها آن هم بدون فیلتر فقط میتوانست در سینمای زیر زمینی و مستقل اتفاق بیوفتد.
سهیل بیرقی و فیلمش که برنده جایزه ویژه هیأت داوران فستیوال فیلم کارلوویواری در جمهوری چک شده است، نشان میدهند که سینمای مستقل ایران دارد جای پای خودش را در سطح بین الملل محکم میکند.
ستی، دهه هشتادی ست، ببین، دهه شصتی ست و مادر ستی، دهه پنجاهی ست و هر کدام مشکلات خاصِ نسل خودشان را دارند که این فیلم تنها اشاره ی کوچکی به بخشی از این مشکلات دارد.
شخصیت' ببین 'با بازی امیر جدیدی،متفاوت است با تمام نقشهای مردانهای که سالهای اخیر در سینمای بدنه ایران دیده ایم.
ببین، پر از دهلیزهایِ تو در توی ذهنی ست. عجیب و غریب اما محترم است و حسابی بلد است چطور با یک زن درست رفتار کند.
نهایتاً اینکه به فیلم با وجود نقاط قوت و ضعفش امتیاز ۸ از ۱۰ میدهم. بیداد فیلمی ست که ارزش این را دارد که یکبار وقت بگذارید و تماشایش کنید.
ارادتمند، ملیکا الهیاری، بیست و یکم مردادِ هزار و چهارصد و پنج