میگفتند در انتهای یک دشتِ بادخیز، مردی زندگی میکند
که هر صبح، پیش از هر کاری، روبهروی یک شیشهی بزرگ میایستد
و با دقتی وسواسگونه شروع میکند به صیقلدادن آن.
مردم روستا مسخرهاش میکردند:
«این هم شد زندگی؟ چرا مثل بقیه نمیروی دنبال پول و هیجان؟
این پنجره چه فایدهای دارد اصلاً؟»
مرد جواب نمیداد.
فقط شیشه را پاک میکرد.
گردها را میزدود.
لکههای شب گذشته را میبرد.
و اجازه میداد نور صبح،
بیانحراف،
بیغبار،
وارد خانهاش شود.
یک روز، پسری کنجکاو از او پرسید:
«چرا اینقدر وقت میگذاری برای یک پنجره؟»
مرد گفت:
«این، پنجرهی خانهی من نیست.
پنجرهی ذهن من است.
اگر هر روز غبارش را نگیرم،
همهچیز کج و معوج دیده میشود؛
آدمها، دنیا، حتی خودم.»
پسر پرسید: «چطور غبار میگیرد؟»
مرد پاسخ داد:
«با حرفهای بیریشه،
با قضاوتهای سادهلوحانه،
با هیجانهای زودگذر،
با دانستنهای نصفهنیمه.
اینها را که جمع کنی،
نور دیگر مستقیم نمیتابد.»
پسر گفت: «پس صیقل چیست؟»
مرد لبخند زد:
«کتاب خواندن.
نه برای زیاد شدن اطلاعات،
برای زیاد شدن وضوح.
هر کتاب یک پارچهی نرم است
که لایهای از غبارِ ذهن را میزداید.»
و بعد آرام ادامه داد:
«آدمی که پنجرهاش را تمیز نگه میدارد،
در طوفانها گیج نمیشود.
نور را درست میبیند.
راه را درست میرود.
و مهمتر از همه،
خودش را گم نمیکند.»
آن روز مردم فهمیدند
این مرد، وقتش را تلف نمیکرد؛
او تنها چیزی را صیقل میداد
که اگر کدر شود،
همهچیز تاریک میشود.
درس کوتاه:
مطالعه یعنی پاک کردن پنجرهای که با آن جهان را میبینی؛
نه برای پر شدن،
برای شفافشدن.