ویرگول
ورودثبت نام
مهدی گوهری
مهدی گوهری
مهدی گوهری
مهدی گوهری
خواندن ۲ دقیقه·۵ سال پیش

دل خواست‌ها؛ تفاوت زنده بودن و زندگی کردن

بعضی مخارج در زندگی برای احترام و خوشیِ دل است. اگر انجام نشود بقای انسان به خطر نمی‌افتد ولی برای ادامه زندگی اهمیت دارد. مثلا دو نفر که برای اولین بار قرار ملاقات دارند اگر کنار خیابان فلافل هم بخورند شکم‌شان سیر می‌شود ولی معمولا ترجیح می‌دهند در یک رستوران یا کافۀ خلوت و تمیز ملاقات کنند. این پولی است که آدمی برای احترام پرداخت می‌کند نه برای بقا. این نوع مخارج ربط و تاثیر مستقیم با زیباییِ زندگی دارند. موضوع گرانیِ یک هدیه و ریخت و پاش‌های لاکچری نیست. هر انسانی از هر طبقه اجتماعی و اقتصادی گاهی پولی برای دلش یا برای دلِ کسی که دوستش دارد خرج می‌کند. حتی گاهی اهمیتِ این "دل خواست‌" از بقا هم فراتر می‌رود. هدایای دیوانه‌واری که آدمی به یک عشق تقدیم می‌کند، باج و پولی که بعضی‌ها برای حفظ آبرو پرداخت می‌کنند، ریخت و پاشی که یک هوسِ آنی روی دست آدمی می‌گذارد هم از این نوع مخارج است. این نوع از پول خرج کردن با اقتصاد ارتباط مستقیم دارد. هرچه آدمی به گردابِ فقر نزدیک‌تر باشد، پولی که برای دل خودش و دل محبوب خرج می‌کند کمتر می‌شود.

فقر، نیازهای ابتدایی انسان را پررنگ‌تر می‌کند و دست پا زدنِ انسانِ درگیرِ فقر گاهی صحنه‌هایی پدید می‌آورد که تشخیصِ کمدی یا تراژدی بودنِ آن دشوار است. مثلاً کاهش ارزش پول ملی و کاهش قدرت خرید در بعضی کشورها باعث بروز پدیده‌‌ای می‌شود که شاید اسم "فِیکچِری" برازنده آن باشد. فِیک + لاکچری یعنی تلاش برای لوکس بودن با کالاهای بی‌کیفیت و تقلبی. از پوشاک تقلبی تا خودروهای کپی شده چینی نماد این پدیده در کشور ماست. فِیکچِری بودن یک تلاش معصومانه و آغشته به استیصال است. تلاش برای حفظِ همان احترامی که در ابتدای یادداشت به آن اشاره شد. درست است که با حذفِ "دل خواست‌ها" انسان هنوز قادر به زیستن است ولی تفاوت زنده بودن و زندگی کردن در پرداختن به خواسته‌های دل است وگرنه اگر قرار بود آدمی با زیستن راضی شود در حال حاضر ما در غارهای نیاکانمان به دنبال شکار و حکاکی روی سنگ بودیم. "دل خواست‌ها" معنای زندگی انسانی هستند، یک سطح از نیازهای ابتدایی بیولوژیک بالاتر هستند و ارتباط مستقیم با مفاهیمی چون زیبایی، عشق، آزادی، اختیار و هنر دارند. تحدید و تهدید این نوع مخارج یعنی دلمُردگی و آدمی که دلش بمیرد ممکن است زنده باشد ولی زندگی نخواهد کرد.


پولجامعهاقتصاد
۹
۱
مهدی گوهری
مهدی گوهری
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید