
حضرت علی (علیهالسلام) میفرمایند: کار صیقل آدمی است.
زمانی که از افراد میپرسیم روز خود را چگونه گذارندهاید؛ اذعان دارند که بیشترین زمان در یک شبانهروز را برای شغل خود صرف میکنند چرا که ارزش شغل و کارکردن افراد زمانی مشخص میشود که بسیاری از زوایای زندگی از جمله خرید مسکن، ازدواج، فرزندآوری، پرورش شخصیت و استقلال فردی را تحت تأثیر قرار میدهد. شغل و انتخاب آن در روابط اجتماعی فرد نیز سهم بسزایی دارد. داشتن پایگاه اجتماعی مناسب، حس ارزشمندی، نیاز به تأیید و پذیرفته شدن توسط سایرین، مسئولیتپذیری و مثبتنگری همگی از فواید انتخاب دقیق شغل بر حسب علاقه و توانایی فرد است.
چنانچه شرایط لازم در جامعه برای دستیابی به شغل مناسب برای افراد وجود داشته باشد؛ کلیهی نکات مثبت ذکرشده با انتخاب شغل توسط فرد بدست خواهد آمد. اما در جوامع کنونی بسیاری از انسانها به مشاغلی روی میآورند که بر خلاف میل و علاقهی آنهاست و صرفا برای بقا به معنای زنده ماندن به پذیرش آن تن دادهاند.
اهمیت هدایت و کمک به افراد برای قرار گرفتن در مسیر صحیح انتخاب شغل میتواند از رسالتهای مهم افراد و مراکزی باشد که به نحوی همواره دغدغهی یاری به جامعه را داشتهاند. مؤسسهی خیریه نورالزهرا (س) بیش از بیست و پنج سال است که در مسیر کمک به انسانها همواره فعالیت داشته و با توجه به رشد جامعه به تنوع و توسعهی خدمات خود نیز اهتمام ورزیده است. دغدغهی معاش خانواده از ارکان مهم این خیریه بوده و هست اما با توجه به زیرساختهای اساسی در بهبود وضعیت زندگی که همان شغل است؛ این خیریه توجه و تمرکز خود را بر مبنای چهار مؤلفه که در راستای آرامش، آسایش و آرایش هستند؛ بنا نهاده است.
اشتغال، ازدواج، اسکان و آموزش چهار مقولهای هستند که خیریهی نورالزهرا (س) در نظر دارد با تمرکز بر آن، در جهت توسعه و رفاه حداکثری و پایدار افراد گام بردارد. ابتدا الگوی اشتغال به دلیل درجهی فوریت و اهمیت آن به تفصیل شرح داده میشود.
شبکه اشتغال:
ستاد مرکز توانمندسازی نور در نظر دارد در راستای ایجاد شغل؛ الگوی اشتغال را طبق چرخهی دمینگ PDCA طی 10 گام عملیاتی اجرا کند. هر گام به ترتیب اولویت قرار گرفته و دارای شاخصه و زیر عنوانی است که در عملیاتی کردن همان گام نقش مهمی دارد. شرح الگوی اشتغال بهصورت زیر است:
1- متقاضیان کار
1-1- تهران بزرگ: مجوز فعالیت خیریه در محدودهی تهران بزرگ است پس همهی افرادی که تحت پوشش خیریه نورالزهرا (س) میباشند و همچنین افراد معرفی شده از سایر خیریهها که در مناطق 22 گانهی تهران هستند و به دنبال اشتغال میباشند؛ مشمول حمایت طبق این الگو هستند.
2- استعدادیابی
2-1- کشف توانمندی: گام نخست رسیدن به این سطح از شناخت ابتدا میتواند انجام تستهای روانشناسی شخصیت باشد. خیریه نورالزهرا (س) با همکاری برون سازمانی وارد عمل شده و از طریق اخذ تستهای مربوط به افسردگی، اضطراب، خشم، کنترل هیجانات، نیازسنجی شغلی، تطبیق علاقه با شغل انتخابی، اصول مدیریت سازمان، و...... به افراد نشان میدهد که آیا برای رسیدن به شغل مدنظر از نظر روانشناختی آمادگی لازم و کافی را دارند. مهم است که افراد قبل از انتخاب شغل نهایی، ابتدا توانمندیها و استعدادهای خود را بشناسند و مسیر انتخاب شغل را به درستی طی کنند.
3- فرصتهای شغلی
3-1- مجازی و حقیقی: شناخت فرصتهای شغلی مطلوب و قابل دسترسی در جامعه برای همگان امکانپذیر نیست. در این بخش تلاش شده است با فراهم نمودن دو پایگاه دادهی جامع، بهروز و شامل مسیر را هموارتر سازد. این دو پایگاه در ذخیره نام و عنوان مشاغل و همچنین نام مراکز شغلی ایجاد شده است و برای هر عنوان شغلی یک تا چند فرصت شغلی را نشان میدهد. خیریه نورالزهرا (س) در این بخش وظیفهی عملیاتی ندارد و در نظر دارد هر شغل جدید را به انضمام مراکزی که به این شغل نیازمندند؛ به پایگاه دادهی خود بیافزاید و افراد را به سمت آن شغل هدایت نماید.
4- فرصتهای آموزشی و مهارتی
4-1- مؤسسات فنی حرفهای: وجود پایگاه دادهی جامع میتواند نقشهی راه مفید و مؤثری برای انتخاب افراد باشد. آموزش و کسب مهارت باید در مراکزی صورت پذیرد که قابل اطمینان و تأیید شده باشند به عبارتی از نظر محتوای آموزشی و مهارتی بتواند در پایان دوره، فرد را به حداکثر مهارتآموزی برساند. خیریه نورالزهرا (س) اطلاعات مربوط به مراکز آموزشی که در همهی مهارتها صاحب نظر هستند را جمعآوری کرده و در قالب یک مرجع مناسب برای مهارت آموزی استفاده میکند. در این راستا میتوان به مراکزی مانند مجتمع فنی تهران، مراکز دولتی و آزاد، مؤسسات فنیو حرفهای، بوت کمپها، خانههای مهارت و ... اشاره نمود.
5- مراکز مشاوره ذهنی
5-1- بازسازی ذهن: انتخاب شغل نه تنها به علاقه و توانمندی فرد بستگی دارد بلکه به میزان قابل توجهی از قوهی تعقل و تفکر افراد نیز تاثیر میپذیرد، لذا مرکز توانمندسازی نور با بهره گیری از مشاوران و یا ارجاع به مراکز مشاورهی ذهنی؛ در نظر دارد از طریق روشهای سنجش افکار؛ تفسیر صحیح و مناسبتری از الگوهای ذهنی افراد ارائه نماید.
6- تأمین منابع
6-1- جهت آموزش و مهارت: حضور در مراکز آموزشی و مهارتی نیاز به تأمین بودجه و هزینههای متناسب با شغل انتخابی دارد. روش حمایت مرکز توانمندسازی نور برای افراد متفاوت است:
افرادی که عضو مؤسسه هستند: به این شکل است که در صورتی که مهارتآموزی منجر به شغل برای فرد نشود؛ موفقیت فرد مشخص کننده خواهد بود که موفق شدن او، پرداخت نیمی از هزینه را بر عهدهی او میگذارد و عدم موفقیت پرداخت کامل هزینه را.
افرادی که عضو مؤسسه نیستند: فرد حقیقی باید کل مبلغ را پرداخت نماید و هزینههای فرد حقوقی باید توسط مجموعهی معرفی شده (طبق ضوابط خودشان) پرداخت گردد. لازم به ذکر است در صورتی که فرد در مهارت یا شغل مربوطه موفقیت داشته باشد مشمول کمکهایی از سوی مؤسسه خواهد بود.
7- تسهیلات برای مددجو
7-1- قرضالحسنه و تأمین تجهیزات: معمولا راهاندازی کسب و کار نیازمند تجهیزات و تأمین مواد اولیه است. در این گام مرکز توانمندسازی نور با در اختیار قرار دادن وامهای قرضالحسنه با معرفی به مؤسسات یا مراکز معتبر و یا از طریق تأمین تجهیزات (ابزار کار) به افراد کمک میکند.
8- استقلال مددجو
8-1- خودکفایی در کسب درآمد: پس از گذشت 6 ماه از زمانی که فرد مشغول به کار شده؛ دو عامل میتواند تضمین کننده شغل پایدار فرد باشد 1- رضایت کارفرما 2- درآمدزایی. دستیابی به این دو عامل میتواند فرد را به استقلال برساند و در صورتی که توانایی استخدام دیگران را نیز داشته باشد میتوان گفت به اشتغالزایی و کارآفرینی هم رسیده است.
9- زیرساختها
9-1- بانکهای اطلاعاتی: مجموعهای از اطلاعات راجع به مشاغل، حرفهها و مهارتها، مراکز حرفهآموزی (دولتی و خصوصی) وجود دارد که در مرکز توانمندسازی نور دسترس است، که علاوه بر جامع بودن؛ همواره در حال به روز شدن هم هست تا میزان بهرهوری در این مسیر افزایش یابد و افراد در کوتاهترین زمان به بهترین نتیجه دسترسی یابند.
10- اطلاع رسانی
10-1- تهیه محتوا و تبلیغات: تأثیر هر عملکردی اگرچه به نتیجهی آن وابسته است اما محتوا و تبلیغات میتواند بر نتیجهی آن اثرگذار باشد. تهیهی محتوا و تبلیغ در زمینهی اشتغال علاوه بر آن که نشان میدهد مجموعهای دغدغهی اشتغال جوانان را به صورت جد و عملیاتی دنبال میکند، میتواند سازمانها و مراکز دولتی و خصوصی را به همکاری و همیاری بیشتری در این مسئولیت اجتماعی ترغیب نماید و عبور از مسائلهای اجتماعی به ویژه بیکاری و حل مسألهی اشتغال را سرعت بخشد. خیریه نورالزهرا (س) در تلاش است در این مسیر از همهی پلهای ارتباطی مانند سایت خیریه و توانمندسازی، شبکههای اجتماعی فعال (تلگرام، اینستاگرام)، ویرگول: شامل محتوای متنی، آپارات، نماشا، دالفک، میهن ویدئو،جعبه و یوتیوب: شامل محتوای ویدئویی با شهروندان و علاقهمندان به ویژه متقاضیان شغل و مهارت یا کارآفرینان و سازمانها ارتباط برقرار کند.