
مفاهیم پنهان روانی و اجتماعی در فیلم I swear
گاهی سختترین نبرد زندگی، جنگیدن است.
این فیلم معنای دوگانهای دارد؛ هم به معنای قسم خوردن است و هم به معنای فحش دادن.
در این فیلم، جان درگیر سندروم تورت است. اما مشکل اصلی، اختلال جان نیست؛
مشکل اصلی این است که مردم به اندازه کافی درباره اختلالش نمیدانند و نسبت به او واکنش و قضاوت بدی نشان میدهند.
اول بیایید خیلی کوتاه درمورد سندروم تورت بدانیم که چیست:
سندرم تورت یک بیماری عصبی است که در آن فرد از حرکات ناخواسته و تکراری یا «تیک» رنج میبرد. این تیکها معمولاً به صورت پرشهای بخشهایی از بدن یا صداها (آواگریها) بروز میکنند.
ناسزاگویی غیرقابل کنترل (که به «کوپرولالیا» نیز معروف است) نادر است و در حدود ۱۰٪ از موارد دیده میشود. تصور میشد بسیاری از موارد سندرم تورت در گذشته بیماریهای روانپزشکی یا رفتاری هستند، اما اکنون سندرم تورت بهعنوان یک اختلال عصبی شناخته میشود که ممکن است تا ۱٪ از جمعیت را تحت تأثیر قرار دهد.
حالا برگردیم به ادامه:
این فیلم یک فیلم بریتانیایی و در ژانر بیوگرافی، طنز و درام است و برگرفته از زندگی جان دیویدسون است که درگیر بیماریای به اسم سندروم تورت است.
داستان از جایی شروع میشود که با ورود به دانشگاه متوجه یک سری تیکهای عصبی در خودش میشود که بیاختیار داد میزند، ناسزا میگوید و با حرفهای عجیبش باعث میشود که از طرف دوستانش مسخره و طرد شود. حتی پدرش هم خانوادهاش را به خاطر همین مشکلِ جان ترک میکند.
چند سال بعد به صورت اتفاقی یکی از دوستانش را ملاقات میکند. او مادرش روان درمانگر است و همین باعث میشود که روند زندگیش عوض شود.
و او را از حالت انزوا نجات دهد.
اختلال تورت مسیر زندگیاش را دگرگون کرده بود و او را با چالشها، قضاوتها و سختیهای بسیاری روبرو کرد؛ او با کمک داتی، مادر دوستش، تلاش میکند که در تمام محدودیتها امید داشته باشد و قدرت ادامه دادن را از دست ندهد.
اختلال تورت فقط چند تیک حرکتی نیست. این فیلم خیلی خوب نشان میدهد برای افرادی که به این اختلال دچار هستند، دردناکترین بخش ماجرا خود تیکها نیست بلکه نگاهها، قضاوتها و سوء برداشتهای اطرافیان است.
تیکها عمدی نیستند و معمولاً با استرس، هیجان یا خستگی بیشتر میشوند. این فیلم هم آگاهی میدهد و هم همدلی ایجاد میکند. میخواهد بگوید گاهی فهمیده شدن، بزرگترین آرزوست.
و یکی از چیزهایی که درباره سندروم تورت صحبت میشود اضطراب است. او اختلال وسواس فکری_عملی دارد یا خستگیِ ناشی از تظاهر به اینکه همه چیز خوب است؛ خستگیِ تلاش برای پنهان کردن تیکها و سرکوب کردنشان.
جان نمیتواند مانند اکثریتمان بسیاری از تکانههای ذهنیاش را پشت دیوارهای کنترلیاش پنهان کند. او در یکی از صحنههای فیلم نمیتواند در یک کار غیرقانونی همراه دیگران شود.
بهمحض اینکه پلیس از راه میرسد تقریباً بیدرنگ همه چیز را اعتراف میکند. اینجاست که جان برای من به انسانی تبدیل میشود که انگار تمام عمرش پشت یک دیوار شیشهای زندگی کرده؛ نه اینکه از همه راستگوتر باشد؛ بلکه کمتر از دیگران توانایی پنهان کردن خودش را دارد و شاید به همین دلیل است که صحنه دادگاه دردناک میشود و او نمیتواند قسم بخورد.
هر بار که میخواهد قسم بخورد، فحش میدهد. آدمها بعد از قسم خوردن، دروغ گفتند، خیانت کردند، جنایت کردند. پس حقیقت از دل سوگند بیرون نمیآید.
چیزی که به رفتار ما معنا میدهد شخصیت، وجدان و نسبت ما با دیگران است و شاید مهمتر از همه شناخت باشد.
به نظرم اولین پیام بزرگ فیلم همین است که ما بیشتر از اینکه واقعیت را قضاوت کنیم، برداشت خودمان را قضاوت میکنیم.
کسی که رفتار جان را میفهمد؛ دانستن، قضاوت را به همدلی تبدیل میکند.
دومین پیام فیلم در مورد شکست است. جان تقریباً از همان نوجوانی، بارها تحقیر میشود، در مدرسه شکست میخورد، روابطش آسیب میبیند، خانوادهاش فرومیپاشد: اما عجیب اینجاست که این همه رنج او را تلختر نمیکند؛ بلکه انسانیتر میکند اینجا یاد حرف آلن دوباتن میافتم:
اینکه انسانهایی که بارها زمین خوردند. تاریکی را دیدند و دوباره ایستادند؛ اغلب فروتنی بیشتری از خودشان نشان میدهند.
شاید موفقیت همیشه فضیلت نیاورد؛ اما رنج، اگر انسان را نشکند معمولاً فروتنی میآورد و شاید به همین دلیل است که ارزش یک انسان را نباید فقط با پیروزییهایش سنجید؛ گاهی شکست بیشتر از هر موفقیتی شخصیت میسازد.