وقتی به خوشبختی فکر می کنیم ، ناخودآگاه آنچه از دست داده ایم یا آنچه آرزو داریم- ولی بهدست نیاورده ایم به ذهنمان خطور می کند. در حالیکه خوشبختی طیف وسیعی از « ممکن » هااست . تعریف خوشبختی در عین سادگی بسیار دشوار است .خوشبختی یک کمال مطلوباست.
اما واقعیت این است که ما همیشه جایی میان این طیف هستیم .
تحقیقات نشان دادهاند که در غرب احساس خوشبختی بر اساس ارزیابی درونی فرد(خودشناختی) استوار است، در حالیکه در شرق ارزیابی ظاهری مهمتر است!
به همین ترتیب، در شرق احساس خوشبختی درونی بر نقش “تعهد” تاکید دارد، در حالیکه درغرب این احساس خوشبختی درونی به “خودشناسی و پیگیری اهداف” استوار است.
کامو نویسندهی اگزیستانسیالیستی میگوید:
“مگر خوشبختی چیزی جز هارمونی میان انسان و زندگیای که او هدایت میکند، است؟”
اما هارمونی میان انسان و زندگی او چیست؟
این هارمونی چیزی نیست جز “معنا“.
کامو در حالیکه نامعقولی جهان رامیپذیرد، اما با شور و حرارت خاصی حیات و زندگی رامیپذیرد. یعنی اهل خوشبختی است.شور و شوق زندگی را از دست نمیدهد و درباره آری گفتنو عشق به زندگی در یادداشتهای خود می نویسد: «اگر کسی همین جا به من میگفت کهکتابی درباره اخلاق بنویسم، کتابی که مینوشتم، صد صفحه میداشت، که نود و نه صفه آنسفید بود. و روی صفحه آخر مینوشتم، من تنها یک وظیفه میشناسم، وآن عشق ورزیدناست».
در واقع عشق ورزیدن از نگاه کامو غایت خوشبختی است و بنیان اصلی اصول اخلاقی.
کامو در طول حیاتش تصمیم گرفته بود که تا هست، زندگی را نه بر پایه امیدهای واهی، بلکهبرای خود زندگی دوست بدارد. به نظر او هستی دارای حقیقت ویژه خویش است و بهای ویژهایدارد.
به نظر وی ما انسان هازندگی را دوست داریم و شوق زیستن در وجود ما خانه دارد. اما سرانجامباید رفت و انسان سر از کار طبیعت در نمیآورد. راه رهایی نیز روشنگری است، یعنی اینکهخود را از بند چون و چراهای تکراری و مهمل اندیشه رها سازیم و فقط زندگی کنیم.
در طیف گسترده خوشبختی
قرار بگیریم و آن را براساس عشق معنا کنیم.
مرجان وفایی - ۴ فروردین ۱۳۹۸