صبح امروز فایلی صوتی از استاد شعبانعلی را گوش میدادم . فایل صوتی درمورد مدل ذهنی بود. در ابتدای آن فایل صوتی، چند مثال زده شد:
کسی که درون گرا میباشد، لال نیست. میتواند حرف بزند و مشکلی با حرف زدن ندارد، فقط حضور در جمع برای او هزینه بیشتری دارد و ترجیح میدهد در جمع نباشد. آن هم نه هر جمعی؛ یعنی در یک سری جمع ها، فرد درون گرا حتی زیاد هم صحبت میکند اما صحبت کردن از او، انرژی زیادی میگیرد و ترجیح میدهد در شرایط خاصی این انرژی زیاد را صرف کند. در واقع ترجیح میدهد این انرژی را جایی خرج کند که برایش ارزشمند باشد.
کسی که برون گرا میباشد، همه جا دائما در حال حرف زدن نمیباشد. او در مکان هایی فقط شنونده هست و حرفی نمیزند. برای او حرف نزدن و سکوت سخت است و انرژی زیادی از او میبرد. او فقط در مکان های خاصی حاضر است سکوت اختیار کند و در مجموع ترجیح میدهد حرف بزند. در واقع ترجیح میدهد این انرژی سکوت کردن را جایی خرج کند که برایش ارزشمند باشد.
با ذکر دو مثال بالا متوجه میشویم که موضوعی هست به اسم ناتوانی و موضوعی دیگر به اسم ترجیح دادن( رجحان) .
در مدل های یادگیری دیده میشود که افراد میگویند من بصری هستم یا دیگری میگوید من سمعی هستم یعنی فقط از راه شنوایی یاد میگیرم و قص هذا .
نکته این است که ما مدل مطلق برای یادگیری در مغز نداریم. یعنی بدین شکل نیست که فقط کانال های بخصوصی وجود داشته باشد و باقی آن ها وجود نداشته باشد و ما فقط از طریق آن بتوانیم یاد بگیریم. در حقیقت اینجا هم بحث ترجیح هست. برای مثال من به شخصه کلاس درس را به صوت خالی یا متن خالی ترجیح میدهم. دیگری شاید بگوید تجربه و آزمایش کردن را ترجیح میدهد. به شخصه بعد از گوش دادن این فایل صوتی این موضوع را که در تناقض با دانسته های قبلی من بود، پیگیری کردم و متوجه شدم که موضوع مدل های مطلق یادگیری صرفا دروغ و شایعه ای بیش نیست، البته تحقیقات بسیار ضعیفی وجود دارد که این موضوع را تصدیق میکند اما تحقیقات معتبر، آن را تایید نمیکند.
شخصیت ما از تکرار زیاد رفتار ما حاصل میشود، به دیگر سخن، در بیرون از ما نمود دارد. برای مثال ما میتوانیم با دیدن بچه ای کوچک بگوییم این بچه باهوش هست یا دیگری را بگوییم چقدر شیطون هست. (طبیعتا مثال های عامیانه ای که گفته میشود را گفته ام و کاری به صحت آن ندارم)
درباره مدل ذهنی اما اینگونه نیست. مدل ذهنی از درون ما نشات میگیرد . بدین شکل که شما با دیدن شخصی، دیگر نمیتوانید بگویید چطور فکر میکند و چه مدل ذهنی ای دارد. برای مدل ذهنی باید شناخت نسبتا زیادی بر شخص مورد نظر داشته باشیم و زمان های زیادی را با او سپری کرده باشیم.
تمام مطالب بالا را خودم نگارش کرده ام و به دلیل نداشتن تخصص لازم در حوزه مدل ذهنی ممکن است مثال ها دارای نقض باشد. همچنین تمام مطالب بالا، تمام و کمال از فایل صوتی که گوش کرده ام آورده شده است و حاصل تراوش ذهن من نیست. لازم به ذکر هست که ممکن است بخشی از نوشته های بالا حاصل سوبرداشت من نیز باشد.
