در نوشته قبلی گفتیم که باید خودمان را ابراز کنیم. اولین قدم این است که خودمان باشیم و این حصار و دیواری که دور خودمان کشیده ایم را از بین ببریم، ما زندانی خودمان نباشیم.
استاد شعبانعلی در یکی از بلاگ هایش میگفت که با آجر های اطرافمان خانه و قلعه و اتاق نسازیم. بلکه سکو و پله بسازیم. شما وقتی اتاق تان را ساختید، دیگر به آجر اضافی نیاز ندارید، پس آجر های اضافی را پرت میکنید به سمت بیرون. شما دیگر رشد نمیکنید. وقتی تصمیم به ساختن پله یا سکو میکنید، نمیدانید تا کجا. پس هیچوقت کار شما تمام نمیشود. شما دائما در حال رشد هسیتد. دائما در حال اعتلای وضعیت خود هستید. اگر بخشی از ساخت شما مشکل داشته باشد متوجه میشوید و آن را بازسازی میکنید. آجرهای اضافی را به بیرون پرت نمیکنید. با آن یک پله دیگر میسازید. سعی کنید در زندگی تان پله ساز باشید و نه اتاق ساز !
اولین پله ما باید خودشناسی باشد. چرا خودشناسی؟ من، خودشناسی را به دو گروه تقسیم میکنم. در یک گروه خودشناسی فیزیکی را قرار میدهم و در گروه دیگر خودشناسی روانی.
در خودشناسی فیزیکی سعی میکنیم که نحوه کارکرد بدن مان را بشناسیم. مطالعه کنیم چطور میتوانیم بازدهی بدن را بالا ببریم. چه کارهایی انجام دهیم تا مغز ما کمتر درگیر مواردی شود که صرفا به فیزیک مربوط هست. با این کار مغز ما میتواند از ظرفیت بیشتری برای تفکر،عملگرایی و درمجموع خودسازی و رشد استفاده کند.
در خودشناسی روانی بررسی میکنیم که با مسائل غیرمادی چطور برخورد کنیم. در خودشناسی روانی به سراغ نوروساینس میرویم، به سراغ اقتصاد رفتاری و تصمیم گیری و... میرویم. به سراغ شناخت احساسات میرویم. به سراغ این میرویم که چه میشود یک رنگ را دوست داریم، به نوع خاصی از موسیقی علاقه مند هستیم و مثال هایی از این دست. با خودشناسی روانی بسیاری از مرزهای ما جابجا میشود، افق دید ما باز تر میشود، نگرش بهتری پیدا میکنیم.
وقتی با دوست یا دوستان، در کافه مینشینم و گپ میزنیم و موضوع خودشناسی مطرح میشود، میبینم که این افراد که اغلب تحصیل کرده و دارای مطالعات تخصصی در حوزه ای که در آن فعالیت میکنند، هستند گارد عجیبی میگیرند. میگویند که چی بشود؟ چرا خودشناسی؟ در انتهای آن چه چیزی وجود دارد؟
اگر شما تا اینجا آمده ای یعنی نوشته قبلی را خوانده ای و تا بدین لحظه هم چند دقیقه را صرف خواندن این نوشته کرده ای. خب من از شما میپرسم چه احساسی داری؟ حس میکنی چه اتفاقی بیافتد شاد میشوی ؟ کدام خبر را بشنوی از جا بلند میشوی و نمیتوانی خودت را کنترل کنی؟ دلیل این حس خوب و فوق العاده یا هیجان چیست؟ چرا فکر میکنی این خبر باعث شادی تو میشود؟ میتوانم سوال های سخت تری بپرسم اما بنظرم آنچه را که باید میگفتم، گفتم.
خودشناسی یک مقصد نیست. خودشناسی یک هدف نیست. خودشناسی یک تسک نیست که شما را آن تیک بزنید. خودشناسی یکی ازموارد چک لیست های روزانه تان نیست. خودشناسی مسیری بدون انتها است. شما تا زمانی که نفس میکشید به آن مشغول هستید. خودشناسی وسیله ایست برای بهتر زیستن. طبق نوروپلاستیسیته، مغز شما دائما در حال تغییر است. مجموعه زیادی از تغییرات لحظه ای در زمان بلند تر مثل روز، هفته، ماه، سال و دهه باعث تغییرات بزرگ میشود. شما الان اگر دوست چند سال گذشته را که چند وقتی هست ندیده اید را ببینید. یک قرار ملاقات بگذارید. اگر کمی از حرف های گذشته بزنید و دیگر از تکرار خاطرات خسته شده باشید و بخواهید درمورد حال و روز الان یکدیگر صحبت کنید، متوجه خواهید شد چقدر او تغییر کرده است. اپسیلون از صفر بزرگتر است! این هم جمله این بخش.
تمام مواردی که گفته شد حاصل تجربه دو سه سال اخیر من هستند. شاید سه سال دیگر همه آن ها را نقض کنم. هر کدام از مواردی که میگفتم مثال نقضش را داشتم. استثناهایی که اگر بخواهم روی آن ها زمان بگذارم تا ابد باید منتظر یک اتفاق باشم. سعی میکنم دنبال استثنا نباشم.
یادگرفته ام دنبال اصول باشم. یادگرفته ام دلیل بخواهم. یاد گرفته ام آنقدر وقت ندارم که برای هر آدمی وقت بگذارم. میدانم که بنظر بی رحمی و خودخواهی می آید. یاد گرفته ام بیشتر لبخند بزنم. یاد گرفته ام حس خوبم را با دیگری شریک شوم. یاد گرفته ام گاهی اوقات باید فقط ایستاد و تماشا کرد. یاد گرفته ام من برای آدم ها آنقدر مهم نیستم. یاد گرفته ام به مسائلی که تاثیری در روند زندگی ام ندارند اهمیت ندهم. یاد گرفته ام حواسم به دزدان توجه باشد، نکند که توجه مرا ساعت ها با خودشان ببرند. یاد گرفته ام که بدانم و در جست و جوی دانش باشم. یاد گرفته ام برای آگاهی اول باید بدانم، اول باید اطلاعات داشته باشم، اول باید تجربه باشد. باید روی آنچه میدانم فکر کنم. آگاهی را محصول تفکر میدانم. یاد گرفته ام از افراد بت نسازم. یاد گرفته ام که تلاش انسان ها احترام بگذارم. یاد گرفته ام باید هزینه بدهم. یاد گرفته ام انتخاب کنم. متوجه شده ام انتخاب نکردن و سپردن زندگی بر لحظه ، خود نوعی انتخاب است.
من همچنان در حال یادگیری هستم. متوقف نمیشوم. شاید روزی کمتر، شاید روزی بیشتر، شاید روزی استراحت کنم ولی متوقف نمیشوم.
استاد میگوید:
کسی با گفتن یک شعر، شاعر نمیشود.
کسی با نوشتن یک کتاب، نویسنده نمیشود.
این کمیت است که نشان میدهد کاری را جدی گرفته ایم، نه کیفیت.
این تکرار و کمیت بالاست که نشان میدهد یک فعالیت، به بخشی از هویت ما تبدیل شده است یا قرار است بشود .
لازمه این تکرار، تخصیص وقت قابل توجه است.
در یکی دو هفته اخیر، از ده ها نفر چند جمله متفاوت با مضمون مشترک شنیده ام، این مضمون مشترک، به سادگی به دست نیامد. هزینه های زیادی برایش داده ام و حالا، وقتی میپرسم چرا به سراغ من آمده ای به من میگوید که ... .
چهار سال پای یک هدف ماندم، همه بجز پدر و مادرم و یک دوست و یک فرد دیگر، به من میگفتند بیهوده هست. وقتی به آن هدف رسیدم، حالا همان هایی که تعدادشان اصلا کم نیست شروع به تمجید و تعریف کرده اند و از هدفمند بودن میگویند. آریف همیشه همین است. جمله این بخش باشد: وقتی به آن رسیدی، یک قدم برگرد عقب تر از شلوغی دورت، برو پیش آن که همراهت بود و با او جشن بگیر.
دیشب پس از سی روز تفکر دائمی هدف بعدی زندگی ام را گرفته ام. شاید این بار بیشتر از پنج سال زمان ببرد . تصمیم سختی بود، رسیدن به این هدف،مثل هدف قبلی تمام زندگی مرا تخت الشعاع قرار خواهد داد. نسیم نیکولاس طالب در کتاب پادشکننده میگوید: در زندگی ققنوس نباشید، هیدر باشید( ققنوس به موجودات استوار تشبیه میشود و هیدر به موجودات پادشکننده، اگر هیچ از جمله بیان شده متوجه نشده اید، پیشنهاد میکنم سری به مطالبی که پیرو پادشکننده منتشر میکنم بزنید. فعلا فقط یکی از آن ها را منتشر کرده ام ولی به زودی بخش های دیگر هم منتشر میکنم)
امروز یکی از دوستان نزدیکم-رفیق-(رامونا) تماس گرفت و در انتهای صحبت به من گفت: میدونی نارگیل(به من میگه نارگیل)، به داشتنت تو زندگیم افتخار میکنم.
لحظه ای که رامونا این جمله را گفت، مو به تنم سیخ شده بود و سرد شده بودم، طبق معمول وقتی جمله ای احساسی از کسی میشنوم، لال میشوم. به گفتن ترکیب "من هم" بسنده کردم. البته زبانم دیگر نمی چرخید که جمله ای بگویم.
در متمم نوشته بود:
یک لیست تهیه کنید از مواردی که میخواهید از شما با آن ها یاد کنند.
یک لیست تهیه کنید از مواردی که بیشترین وقت روزانه شما صرف آن میشود.
یک لیست تهیه کنید از مواردی که شما را با آن ها یاد میکنند.
یک لیست تهیه کنید از مواردی که نزدیک ترین افراد زندگی تان اگر بخواهد شما را به کسی معرفی کند، میگوید.
لیست های بالا را که تهیه کردید، خیلی از بخش مسیری که باید طی کنید مشخص میشود.