
سرود سوم به آغاز رسمی نبرد، رویارویی مستقیم مسبب اصلی جنگ (پاریس) و شوهرِ زنِ ربوده شده (منلائوس)، و نظارهگر شدن بزرگان تروا بر این منازعه میپردازد.
دو سپاه در دشت تروا به یکدیگر نزدیک میشوند. در این میان، پاریس (الکساندر)، شاهزاده تروا که عامل اصلی این جنگ خانمانسوز است، با زره پوست پلنگ، کمان و شمشیر در صف مقدم تررویاییها ظاهر میشود و گستاخانه پهلوانان یونانی را به مبارزه تنبهتن میطلبد.
وقتی منلائوس (پادشاه اسپارت و همسر هلن) متوجه حضور پاریس میشود، از خوشحالی مثل شیری که به طعمهاش میرسد، از ارابه به پایین میپرد تا انتقام خود را بگیرد. اما پاریس با دیدن نگاه مصمم و هیبت ترسناک منلائوس، ترس وجودش را فرا میگیرد و ترسان و لرزان به میان صفوف سپاهیان تروا عقبنشینی میکند تا پنهان شود.
هکتور، برادر بزرگتر و شجاع پاریس، با دیدن این صحنه، به شدت برادرش را سرزنش میکند. او پاریس را تحقیر کرده و میگوید: «تو فقط زیبایی ظاهری داری، اما غیرت و شجاعت نداری! به خاطر هوس توست که این همه مرد کشته شدهاند و شهر ما به خطر افتاده است. اکنون شجاعانه بایست و با منلائوس بجنگ تا تکلیف زن و ثروتت مشخص شود.»
پاریس که از سرزنشهای برادر شرمنده شده، این پیشنهاد را میپذیرد و میگوید حال که هکتور چنین میگوید، حاضر است تن به دوئل بدهد.
هکتور قدم به میان دو سپاه میگذارد، نیزه خود را بالا میبرد و ارتش یونان و تروا را وادار به سکوت میکند. او پیشنهاد پاریس را اعلام میکند:
· پاریس و منلائوس در یک دوئل مرگ و زندگی با هم میجنگند.
· هرکس پیروز شد، هلن و تمام گنجینههایش را مال خود میکند.
· پس از آن، صلح میان دو قوم برقرار میشود و جنگ به پایان میرسد.
منلائوس این شرایط را با خشنودی میپذیرد و درخواست میکند که پریام (شاه سالخورده تروا و پدر هکتور) خودش شخصاً بیاید و سوگندِ عهدنامه را امضا کند، زیرا جوانان تروا عهدشکن هستند.
در این هنگام، ایزدبانو ایریس (پیک خدایان) به شکل لادیسه، خواهرِ شوهر هلن، به سراغ هلن میرود و او را با خبر دوئل آگاه میکند. هلنِ دلشکسته و پشیمان، در حالی که رداهای سپید به تن دارد، به سوی دروازه غربی تروا (دروازه اسکایان) میرود.
در آنجا، پریام و ریشسفیدان تروا روی باروها نشسته بودند. وقتی پیرمردان تروا زیبایی خیرهکننده هلن را میبینند، زمزمه میکنند که حق دارند این همه سال به خاطر چنین زیبایی خیرهکنندهای رنج جنگ را تحمل کنند.
پریام با مهربانی هلن را کنار خود مینشاند، او را سرزنش نمیکند و از او میخواهد نام فرماندهان بزرگی را که در دشت میبیند (مانند آگاممنون، اولیس و آیاس) معرفی کند. هلن با اندوه، یکبهیک پهلوانان یونانی را به شاه معرفی میکند.
فرستابگان تروا به شهر میروند تا حیوانات قربانی را بیاورند و پریام سوگند یاد کند. سپس قرعهکشی میشود و پاریس اولین کسی است که نیزه خود را پرتاب میکند. نیزه او به سپر منلائوس اصابت میکند اما از آن عبور نمیکند.
سپس نوبت منلائوس میرسد. او پیش از پرتاب نیزه، به درگاه زئوس دعا میکند تا انتقام خیانت را بگیرید. نیزه سنگین منلائوس سپر پاریس را سوراخ کرده و لباس او را میدرید، اما پاریس در آخرین لحظه خود را کنار میکشد و جان سالم به در میبرد. منلائوس با شمشیر ضربه محکمی به کلاهخود پاریس میزند، اما شمشیر منلائوس از شدت ضربه به چند تکه میشکند! منلائوس خشمگین به سوی پاریس هجوم میآورد، کلاهخود او را میگیرد و میکشد تا او را خفه کند.
در همین لحظه حساس، آفرودیت (الهه عشق و حامی پاریس) به یاری معشوقهاش میآید. او بند چرمی کلاهخود را پاره میکند (به طوری که کلاهخود خالی در دست منلائوس میماند)، سپس پاریسِ ترسان را به کمک ابرهای غلیظ و معجزهآسا از میدان جنگ ناپدید میکند و او را صحیح و سالم به اتاق خواب مجلل خودش در تروا منتقل میکند.
آفرودیت به شکل زنی پیر به سراغ هلن میرود و از او میخواهد به اتاق خواب نزد پاریس برود که منتظر اوست. هلن ابتدا مقاومت میکند و ایزدبانو را میشناسد و به او اعتراض میکند که چرا باز هم میخواهی مرا اسیر این مرد ترسو کنی؟ اما وقتی تر ترس از خشم آفرودیت روبرو میشود، تسلیم میشود.
هلن به اتاق خواب میرود، با سردی و طعنه به پاریسِ ترسو نگاه میکند و میگوید: «ای کاش در میدان جنگ به دست منلائوس کشته شده بودی!» پاریس بهانهتراشی میکند و از عشق و زیبایی هلن سخن میگوید.
در همین حال، در دشت نبرد، منلائوس خشمگین مانند شیری به دنبال پاریس میگردد، اما هیچکس در هیچکجا اثر و نشانی از او پیدا نمیکند. آگاممنون در پایان با صدای بلند اعلام میکند که پیروزی در دوئل از آنِ منلائوس بوده است و تروا باید هلن و غنائم را تسلیم کند.