
نوشتن متن سخنرانی، اهمیت زیادی در اجرای مطلوب یک سخنران روی صحنه دارد. درک میکنیم که ایراد سخنرانی عمومی برای یک کلاس، رویداد یا یک همایش حرفهای، میتواند موقعیتی تنشزا باشد. بااینحال، نوشتن متن سخنرانی به شکلی مناسب میتواند به تقویت اعتمادبهنفس شما کمک کند. با یک برنامهریزی دقیق و از طریق توجه به جزئیات، میتوانید متنی آگاهیدهنده، متقاعدکننده، ترغیبکننده یا حتی سرگرمکننده بنویسید! برای تسلط و مهارت در ایراد سخنرانی عمومی به خودتان زمان دهید و برای حصول بهترین نتیجه ممکن، بارها و بارها تمرین کنید.
پیشنویس کردن متن یک سخنرانی اثربخش
?
اگر در حال نوشتن متن یک سخنرانی آگاهیدهنده یا متقاعدکننده هستید، باید درباره درستی آنچه مینویسید، بهخوبی تحقیق کنید. این کار ضمن اعتبار بخشیدن به شما، کمکتان میکند که با گفتههایتان بهتر بتوانید مخاطبان را مجاب کنید. برای یافتن اطلاعات و فکتهایی که پشتیبان حرفهایتان هستند، از منابع علمی مثل کتاب، نشریات دانشگاهی، مقالات روزنامهها و وبسایتهای دولتی کمک بگیرید.
?
سازماندهی ایدهها و تحقیق برای تدوین یک ساختار یا طرح کلی، راهی عالی برای بررسی جامعیت، جریان و سلاست گفتار، قبل از آغاز پیشنویس متن سخنرانی است. بهطورکلی، ساختار یک سخنرانی باید شامل مقدمه، 5 سرفصل اصلی همراه با مدارک و شواهد پشتیبان (مثل آمار، نقلقولها، مثالها، روایات و ...) و نتیجهگیری باشد. ضمناً شمارهگذاری بخشهای مختلف را در تدوین ساختار کلی سخنرانی فراموش نکنید.
?
سطر یا جمله آغازین در نوشتن متن سخنرانی میتواند مهمترین قسمت آن باشد. اینها همان بزنگاههای حساسی هستند که مخاطبان شما با توجه به کیفیت آن، تصمیم به همراهی و گوش دادن به سخنانتان میگیرند. با توجه به موضوع و اهداف ارائه، میتوانید متن سخنرانیتان را با بیان عبارتی خندهدار، غمانگیز، ترسناک یا تکاندهنده شروع کنید.
?
با توجه به تازگی و بکر بودن موضوع سخنرانی، مخاطبان ممکن است بدون توضیح آن از سوی شما، ضرورت و اهمیت موضوع را درک نکنند. این نکتهای بسیار مهم است، چون اگر موضوع از نگاه مخاطبان بیربط به نظر برسد، بعید است توجه زیادی به آن نشان دهند. درباره نما و چشمانداز کلی موضوع سخنرانیتان و تناسب آن فکر کرده و برای این سؤال که چرا مخاطبان باید به حرفهایتان اهمیت دهند، جواب قانعکنندهای پیدا کنید.
نکته: مقدمهتان ترجیحاً بیشتر از یک یا دو پاراگراف نباشد. این کار کمکتان میکند تا مطمئن شوید قبل از رسیدن به بدنه اصلی سخنرانی، زمان بیشازحدی را صرف پرداختن به مباحث پیشزمینهای نمیکنید.
پس از معرفی موضوع و ارائه اطلاعات پیشزمینه، به بخشهای اصلی بپردازید. هر بخش را بهوضوح تشریح کنید و برای توضیح بهتر آن، اطلاعات، شواهد، حقایق و آمارهای مناسب ارائه دهید. طوری برنامهریزی کنید که هر بخش اصلی را در قالب یک پاراگراف، بگنجانید.
?
راه دیگر برای کمک به مخاطبان برای درک نکات و مباحث گفتهشده این است که قبل از ورود به موضوع جدید، خلاصهای 1 تا 2 جملهای را درباره موضوع ارائه داده و بعد از اتمام پرداختن به آن نیز، آنچه را گفتهاید، در 1 تا 2 جمله خلاصه کنید.
?
استفاده از قیدها و لغات ربط در نوشتن متن سخنرانی، سلاست و جریان گفتارتان را بهبود بخشیده و به مخاطبان کمک میکند تا نحوه اتصال نکات و موضوعات مختلف بحث را بهتر درک کنند. عدم وجود لغات ربط، میتواند باعث شود ساختار متن سخنرانی، منقطع و بدریخت به نظر برسد. بنابراین در خصوص استفاده مناسب از لغات ربط و گنجاندن هوشمندانهی آنها در متن سخنرانی، اطمینان حاصل کنید. موارد زیر، از رایجترین قیود و لغات ربط محسوب میشوند:
?
همزمان که به پایان سخنرانی نزدیک میشوید، مخاطبانتان باید ضمن به هیجان آمدن از موضوع، آماده مباردت به اقدام مشخصی شوند. آنها را تشویق کنید که در یافتن راهکار برای حل مسئلهای که شما آن را تشریح کردهاید، مشارکت کنند. این فرصتی عالی برای به اشتراکگذاری منابع با آنها و راهنماییشان درباره چگونگی مشارکت مؤثر در بحث است.
جذابتر کردن سخنرانی
در نوشتن متن سخنرانی، استفاده از کلمات اصطلاحاً قلمبهسلمبه بهجای استفاده از کلمات سادهای که همان معنی را میرسانند، ممکن است باعث بیگانگی مخاطب با شما شود. جملات طولانی و پیچیده نیز به همین شکل میتوانند مخاطبان را گیج کنند. بنابراین در بیشتر بخشهای سخنرانیتان، از زبان ساده استفاده کنید. بهتر است فقط در صورتی سراغ کلمات، اصطلاحات یا جملات پیچیده بروید که راه دیگری برای بیان ایدهها و افکارتان وجود نداشته باشد.
استفاده گاهبهگاه از ضمایر، بالاخص در مواقعی که باید یک اسم خاص را چند بار و در فواصل زمانی کوتاه تکرار کنید، اقدامی سنجیده است. بااینوجود، افراط در استفاده از ضمایر، ممکن است پیگیری گفتههایتان را برای مخاطبان، به کار سختی تبدیل کند. بنابراین تا در نوشتن متن سخنرانی، به استفاده از ضمایر مجبور نشدید، سعی کنید از اسامی خاص (نام افراد، مکانها، اشیاء و ...) استفاده کنید. آن، او، آنها، ما و ... از رایجترین ضمایری هستند که حین صحبت کردن، آنها را در جملاتمان به کار میبریم.
تکرار، عنصری قدرتمند در نوشتن متن سخنرانی است. باوجوداینکه تکرار بیشازحد یک واژه یا عبارت در متن میتواند باعث حواسپرتی شود، تکرار بهجا و هوشمندانه میتواند به تبلور سخن و استمرارِ درگیری مخاطبان کمک کند.
بهعنوانمثال، اگر برای گروهی از کارکنان فروش با هدف افزایش فروش کالای جدیدی به نام X سخنرانی میکنید، میتوانید عبارتی ساده مثل "به مشتریان درباره کالای X بگویید " را حین حرف زدن، بهطور پیوسته، تکرار کنید یا اینکه بارها نام آن کالا را در جملاتتان بیاورید تا با یادآوری مکرر این نام، آن را به ملکه ذهن مخاطبان تبدیل کنید.
?
به نظر میرسد که ارائه آمارها و بیان نقلقول از سوی متخصصان یک موضوع در نوشتن متن سخنرانی، راهی مطمئن برای ارتقای ماهیت قانعسازیِ کلامتان باشد اما زیادهروی در انجام این کار هم آثار سوئی روی مخاطب خواهد گذاشت. استفاده از آمارها و نقلقولها را فقط به یک یا دو دفعه در متن، محدود کنید و فقط هم آمار و نقلقولهایی بیاورید که به معنای واقعی کلمه، مهم و معنادار باشند.
لحن، همان حالت کلی گفتار شماست که میتواند از جدی و معترض تا خوشبین و طنز آلود و حالات دیگر، متغیر باشد. انتخاب کلمات در نوشتن سخنرانی و نحوه بیان آنها تاثیر زیادی بر کیفیت اجرایتان خواهد داشت.
?
نمایش اسلایدهای پاورپوینت برای ایراد یک سخنرانی عمومی بهیادماندنی، مؤلفهای الزامی نیست اما میتواند به شکلی مؤثر، به مخاطبان در پیگیری گفتههایتان کمک کند (مخصوصاً اگر موضوعات و نکات بحث، پیچیده باشند). استفاده از پاورپوینت، امکان بهرهگیری از جاذبههای بصری و محتوای تصویری (مثل تصاویر، نمودارها و ...) را نیز برایتان مقدور میسازد.
پس از پایان نوشتن متن سخنرانی، برای تمرین اجرایتان، چند بار آن را بخوانید و بخشهایی را که امکان تقویت آنها وجود دارد، شناسایی کنید. اگر سخنرانیتان، وقت محدودی دارد، سعی کنید تمرین سخنرانی را همراه با زمانسنجی انجام دهید.