InfoQ Architecture and Design Trends in 2025
سخنرانان: Thomas Betts, Ivar Stiller, Daniel Bryant, Sarah Wells
لینک ویدیو: https://www.youtube.com/watch?v=Fc_ECVXGu3Y&t=1021s
این ویدیو پنلی به میزبانی توماس بتس و با حضور کارشناسان شامل اران استیلر، دنیل برایانت و سارا ولز، به بررسی مهمترین چالشها و ترند های نوظهور معماری نرمافزار در سال ۲۰۲۵ میپردازد. مباحث مطرحشده در این گفتگو را میتوان در چند دسته بندی اصلی بیان کرد:
۱. استفاده از هوش مصنوعی در معماری سیستمها: صحبت با بیان این موضوع آغاز میشود که هوش مصنوعی دیگر یک ابزار جانبی یا صرفاً چتباتهای ساده نیست، بلکه معماران باید به نحوه ادغام آن در سیستمها توجه کنند. مفاهیمی مانند RAG (تولید به همراه بازیابی) برای غنیسازی متنی مدلها بدون نیاز به train مجدد و هوش مصنوعی عامل محور (Agentic AI) به عنوان روندهای کلیدی معرفی میشوند. در مدل عامل محور، به جای یک سیستم یکپارچه، چندین عامل هوشمند با وظایف مشخص و با استفاده از پروتکلهایی مانند MCP با یکدیگر و با APIها تعامل دارند. کارشناسان پیشنهاد میکنند که میتوان این عاملها را مانند میکروسرویسها با مرزهای مشخص (Bounded Context) در نظر گرفت تا تعاملات آنها قابلکنترلتر شده و از نشت دادههای حساس به ابزارهای خارجی جلوگیری شود. همچنین مفهوم مدلهای زبانی کوچک (SLM) برای اجرا در مرز سیستمها با هدف کاهش هزینهها و تأخیر بیان شد. نکته دیگر، تغییر نقش خود معماران است؛ معماران اکنون میتوانند از ابزارهایی مثل Cursor یا Copilot و قابلیتهایی مانند ایجاد قوانین (Cursor Rules) راهبردها و گایدلاینهای معماری ای را به هوش مصنوعی ارائه کنند تا در فرآیند کدنویسی استفاده شود.
۲. معماری مبتنی بر سلول (Cell-Based Architecture): این رویکرد به عنوان تکاملی بر میکروسرویسها معرفی شد که در آن سیستم به واحدهای مستقلی به نام سلول تقسیم میشود تا فرآیند جداسازی بهبود یافته و میزان آسیب حاصل از خطاها محدود شود. یکی از نمونه های آن سیستم اسلک یا استراتژی Monzo است.
3. انتقال به چپ در معماری و مدیریت بار شناختی: مفاهیمی مانند مهندسی حریم خصوصی و نرمافزارهای سبز (مشابه مدلسازی تهدیدات اما با تمرکز روی پایداری و کاهش مصرف کربن و هزینهها) اکنون از همان ابتدای طراحی سیستم در آن لحاظ میشوند. هرچند انتقال این وظایف به مراحل اولیه فرآیند توسعه هزینههای اصلاحات بعدی را به شدت کاهش میدهد، اما ریسک بزرگی به نام افزایش بار شناختی (Cognitive Load) بر توسعهدهندگان و معماران را به همراه دارد.
4. معماری پلتفرم و کوبرنتیز: معماری پلتفرم (مثلا کوبرنتیز) به عنوان یک راهکار مهم برای حل چالش بار شناختی مطرح میشود. پلتفرم باید به عنوان یک محصول توسعه یابد تا با ایجاد یک مسیر مشخص، رعایت اصول امنیتی، پایداری و حریم خصوصی را بدون درگیر کردن توسعهدهنده با جزئیات پیچیده، به سادهترین کار ممکن تبدیل کند. برایانت اشاره میکند که امروزه ارتباط عمیقی بین معماری نرمافزار و پلتفرم شکل گرفته و حتی معماران اپلیکیشن نیز به دلیل بستهبندیهای نوین نرمافزاری، مجبور به یادگیری پلتفرمهایی مثل کوبرنتیز هستند.
اين مطلب، بخشي از تمرينهاي درس معماري نرمافزار در دانشگاه شهيدبهشتي است