یکی از مشکلات اصلی در جلسات کوچینگ گوش دادن کامل به مراجع شنیدن و توجه به ناگفته، درک احساسات و هیجانات مراجع است. سبک زندگی جدید باعث شده کمتر به حرف یکدیگر گوش کنیم و گوش دادن به دیگران امری کاملاً عادی تلقی گردد این در حالی است که نیاز به شنیده شدن و ابراز وجود یکی از نیازهای ضروری بشراست.

یکی از مهمترین ابزارهای کوچ، شنیدن و درک مراجع است که تحت تأثیر موارد زیر قرار میگیرد:
1-ذهنیت کوچ: برای خوب شنیدن مراجع، باید مدتی ذهنیت خود را کنار بگذارید تا منظور مراجع را واقعاً درک کنید.
2-پیشفرضها وانتظارات: پیشفرضهای مایکی از عواملی است که بر نحوه شنیدن و پاسخگویی ما اثر میگذارد ارتباط و تفاهم جریانی نیست که محدود به کلمات و شنیدن آن شود. درک مراجع به این نیست که فکر کنیم از افکار و احساسات او خبرداریم.
3-واکنش هیجانی: در روابط متفاوت واکنش هیجانی متفاوتی از خود نشان میدهیم و هرچه رابطه نزدیکتر باشد بیشتر احتمال دارد گفته طرف مقابل را طرد تلقی کنیم هرچند، که منظور گوینده این نباشد. پیشفرضها و انتظارات حالت دفاعی به ما میدهند و درک منظور دیگران را دشوار میسازند. همیشه حالت دفاعی شنونده نیست که واکنشهای شدید ایجاد میکند گاهی حساس بودن موضوع است که میتواند طرفین را عصبانی و ناراحت کند. گفتگوی سازنده در جلسات کوچینگ دقت و توجه خاصی میطلبد. کوچ نهتنها باید به محتوا و نحوه گفتن موضوع، بلکه به مکان، زمان و چرایی ان هم توجه داشته باشد. آگاه باشیم که چه چیزی مراجعمان را برانگیخته میکند، تا با رعایت آنها بتوانیم ارتباط مؤثری داشته باشیم.
4-بیعلاقگی به گوینده: برای توجه نشان دادن به مراجع باید علائق و احساسات خود را موقتاً کنار بگذارید. ممکن است نشان دادن علاقه را با صمیمیت و دلسوزی اشتباه بگیریم. صمیمیت و دلسوزی صفات شخصیتی خوبی هستند اما خوب شنیدن ربطی به شخصیت ندارد. علاقه واقعی بسیار متفاوت از اظهار علاقه کردن است.
5- عدم توجه به نیازهای خود: برای شنیدن واقعی مراجع باید بهطور موقت نیازهای خود را کنار بگذاریم. برای خوب گوش دادن باید نیازهای مراجع را درک و متناسب با شرایط پاسخ داد. حفظ خویشتنداری و نادیده گرفتن نیازهای خود و شنیدن با توجه براستی کاری دشوار است ولی تا چنین نکنیم مراجع را نمی توانیم به خوبی بشنویم.
6-بیان تجربیات مشابه: گفتههای مراجع تجربه مشابه را در ذهن ما زنده میکند. بیان تجربه مشابه مانع شنیدن مراجع است و مانع درک کامل و تصدیق تجربه او میشود، زیرا مراجع نیاز به توجه بیشتری دارد با بیان تجربه، جای گوش دادن فعالانه نیاز خود را مورد توجه قرار می دهیم .
7-همدردی مبالغهآمیز: اشکال همدردی مبالغهآمیز این است که کوچ نمیتواند خود را نادیده بگیرد درواقع با ابراز نگرانی افراطی سخن مراجع را قطع میکند. گوش دادن یعنی اینکه گفته های طرف مقابل را جذب کنیم نه اینکه میدان را از دست او بگیریم و به جای او عمل کنیم. البته بخشی از مشکل، اشتباه گرفتن معنای همدردی و همدلی است. همدردی محدودتر از همدلی است همدردی یعنی دقیقا بتوانیم احساسی مانند احساس طرف مقابل داشته باشیم، نه اینکه او را درک کنیم؛ اما همدلی نگران شدن، تحسین کردن، هورا کشیدن، تسلی دادن و یا حتی دلگرم کردن هم نیست همدلی فقط و فقط درک کردن است. همدلی درگیر شدن فعل است
8-توصیه کردن: صاحبنظران معتقدند که مردها با توصیه کردن و زنها با نقل ماجرای مشابه علاقه خود را نشان میدهند. توصیه ناخواسته آزاردهنده است مثل این است که به ما بگویند چکار بکن یا چکار نکن، بگویند احساسات تو بی اساس است. نکته اساسی گوش دادن درک احساسات مراجع و پاسخ دادن به آن است.
9-بذلهگویی: کوچ بذلهگو بهجای آنکه ازنظر عاطفی عمیقاً درگیر شود سعی میکند با گفتههای سطحی ذهن مراجع را منحرف کند. و این خود، مانع از خوب شنیدن مراجع است.
کوچ با شنیدن کامل مراجع و درک و تصدیق مراجع حس ارزشمندی، احساس امنیت و آسودگی و اطمینان را به مراجع هدیه میدهد. شنیدی مهمترین ابزار برای درک مراجع است. رفع موانع گوش دادن در جلسات کوچینگ گامی موثربرای افزایش آگاهی و یادگیری در مراجع است.
منبع: هنر گمشده گوش دادن، مایکل پی نیکولز، اکرم کرمی، نشرصابرین.
** دوستان و خوانندگان لطفاً تجربیات یا نکات خود را در خصوص گوش دادن فعال به مراجع به اشتراک بگذارید**