
بررسی گزارش سالانه دیوار با توجه به اینکه بخش بزرگ و قابل توجهی از معاملات اجناس کارکرده و نو در این بستر انجام میشود، کمک میکند تا بتوانیم بازار های مختلف را از زاویه ی متفاوتی تحلیل کنیم.
آمار های منتشر شده توسط دیوار برای سال 1399 نشان میدهد که پنج خودروی داخلی پراید، 206، 405، پژو پارس و سمند حدود نیمی از آگهی های درج شده در سایت دیوار را تشکیل میدهند. همچنین 68 درصد آگهی ها نیز خودرو های با ارزش زیر 150 میلیون تومان و سهم خودرو های زیر 75 میلیون تومان 39 درصد آگهی های خودرو میباشد. آگهی خودرو های وارداتی با کاهش 26 درصدی همراه بوده و خودرو های بین 6 تا 10 سال ساخت بیشترین سهم در بین آگهی های خودرو در سایت دیوار را دارند. همچنین آگهی خودروی پیکان نیز در این سال رشد 23 درصدی داشته است.

یکی از دلایل افزایش تعداد آگهی خودرو های کارکرده در سال 1399 را میتوان اختلاف قابل توجه در قیمت بازار خودرو های ساخت ایران خودرو با قیمت کارخانه دانست. این تفاوت قابل توجه منجر به ایجاد رانت و یک مسابقه در بین افراد به منظور دستیابی به یک سود قابل توجه بدون ریسک شده است. در این سال افرادی که موفق به برنده شدن در قرعهکشی های ایران خودرو میشدند، با فروش خودروی کارکرده خود میتوانستند تا همان مدل خودرو را به صورت صفر خریداری نمایند. همچنین تعطیلی و رکود واحد های خدماتی به دلیل شیوع ویروس کرونا و همچنین تورم افسارگسیخته نیز منجر به بیکاری و کاهش قدرت خرید بسیاری از افراد جامعه شده که این موضوع به چند صورت باعث جلب توجه افراد به خودرو های ارزان قیمت کارکرده شده است. آمار ها نشان میدهد که تورم در سال 1399 حدود 36 درصد بوده در حالی که درآمد بخش بسیار زیادی از اقشار جامعه تنها حدود 20 درصد افزایش یافته است. اولین موضوع با توجه به کاهش یافتن قدرت خرید مردم، عدم توانایی افراد در پرداخت هزینه های سرویس و نگهداری خودرو های گران قیمت و دومین مورد عدم توانایی خرید خودرو های صفر کیلومتر از بازار برای بسیاری از اقشار جامعه میباشد. قیمت خودرو های وارداتی نیز با توجه به رشد قیمت دلار از حدود 15 هزار در اول سال 1399 به حدود 24 هزار تومان در پایان این سال، افزایش بسیار چشمگیری داشته که نتیجهی این موضوع را میتوان در کاهش 26 درصدی آگهی خودرو های وارداتی مشاهده نمود.

در بین پنج خودروی داخلی نام برده شده نیز، پراید در صدر پر تعداد ترین آگهی خودرو میباشد. همچنین فاصلهی بسیار زیادی نیز بین پراید و خودروی بعدی یعنی پژو 405 میباشد. به این صورت که تعداد آگهی های پراید بیش از دو برابر تعداد آگهی های پژو 405 میباشد. خودروی پراید در حالی بیشترین تعداد آگهی خودرو را داشته که در سال 1399 تنها حدود 50 هزار عدد از آن تولید شده است، در حالی که تولید گروه پژو در این سال حدود 346 هزار عدد بوده و از اواخر مرداد ماه سال 1399 نیز تولید خودروی 405 متوقف شده است. به طور کلی تولید خودرو در سال 99 نسبت به سال 98 حدودا 20 درصد رشد داشته است اما هنوز هم این حجم از تولید پاسخگوی تقاضای خودرو نمیباشد که این مورد نیز بازار خودرو های کارکرده را پر رونق تر میسازد. در نهایت میتوان عوامل رشد تعداد آگهی خودرو های کارکرده و ارزان قیمت را شیوع ویروس کرونا، قیمت گذاری دستوری خودرو و رانت ایجاد شده به دلیل تفاوت قیمت بازار و کارخانه و تورم و کاهش قدرت خرید مردم دانست.
با توجه به متنوع تر شدن خودرو های چینی در بازار ایران، متنوع شدن سبد تولیدی خودرو سازان داخلی و افزایش واکسیناسیون عمومی انتظار میرود آمار و ارقام متفاوتی را در پایان سال 1400 شاهد باشیم.