این روزها انقدر رپورتاژ آگهی زیاد شده که با دیدن هر فهرست از برندها، از خودم میپرسم چقدرش حاصل تحقیقه و چقدرش تبلیغات! مخصوصا وقتی همهی برندها فوقالعادهان و هیچ ایرادی ندارن.
از وقتی به واسطهی کارم با چرم کابوک بیشتر با دنیای چرم آشنا شدم، کنجکاو شدم دربارهی تاریخچهی برندهای چرمی ایرانی و خارجی بیشتر بخونم؛ اینکه از کی شروع کردن، چه کسانی پشتشون بودن و چه مسیری رو طی کردن. (محتوایی که برای برندهای چرم خارجی نوشتم رو میتونید از اینجا بخونید.)
این فهرست قرار نیست رتبهبندی برندها یا انتخاب بهترینشون باشه؛ فقط تلاشی برای جمعآوری اطلاعات و شناخت بهتر بازار چرم ایرانه. با توجه به اینکه با کابوک ارتباط کاری دارم، اسم این برند رو هم شفاف و بدون امتیاز ویژه آوردم.
در جمعآوری اطلاعات سعی کردم بین سال شروع تولید، شکلگیری برند و ثبت رسمی شرکت تفاوت قائل بشم؛ بااینحال ممکنه بعضی اطلاعات ناقص یا نیازمند اصلاح باشن. اگر اطلاعات دقیقتر یا مستندی دربارهی هرکدوم از برندها دارید، خوشحال میشم در کامنتها بهم بگید تا متن رو تکمیل یا اصلاح کنم.

وقتی تاریخچهی برندهای قدیمی چرم رو بررسی میکنیم، میبینیم خیلی از این کسبوکارها از همون اول مجموعههای بزرگ و چندشعبهای نبودن. بعضیهاشون با تولید یه محصول مشخص شروع کردن و کمکم محصولات بیشتری به کارشون اضافه کردن.
چرمیران یکی از قدیمیترین اسمهای این فهرسته. طبق اطلاعات منتشرشده از این مجموعه، فعالیتش از سال ۱۳۴۱ و با تولید سنتی کفش چرمی شروع شده.
بعدها محصولات دیگهای هم به مجموعه اضافه شدن. سال ۱۳۹۲ هم کارخانهای با مساحت حدود پنج هزار مترمربع راهاندازی کردن تا تولیدشون رو گسترش بدن.
یه نکتهی جالب دربارهی چرمیران، سابقهی خانوادگی فعالیت در صنعت چرمه. مهدی غفاریان، مدیرعامل وقت مجموعه، در مصاحبهای به سابقهی طولانی فعالیت پدرش در این صنعت اشاره کرده. البته این بهتنهایی ثابت نمیکنه که پدرش بنیانگذار رسمی شرکت بوده؛ برای همین بهتره این دو موضوع رو با هم یکی نگیریم.
سال شروع فعالیت: ۱۳۴۱، طبق اطلاعات منتشرشده از مجموعه
بنیانگذار: اطلاعات قابل اتکای کافی پیدا نکردم
محصولات: کفش، پوشاک چرمی، کیف، کمربند و کیف پول
داستان نوین چرم از یه محصول مشخص شروع شده: کمربند چرمی.
مهدی یوسفیفر در گفتوگویی با دنیای اقتصاد گفته که سال ۱۳۷۰ کارش رو با ویزیتوری کمربند چرم شروع کرده. اون زمان پیدا کردن کمربند چرمی باکیفیت توی بازار بهسادگی امروز نبود.
فعالیتهای اولیهی مجموعه بیشتر روی کمربند و کت چرمی متمرکز بود و دوخت کتها رو هم به پیمانکارها میسپردن. اسم «نوین چرم» سال ۱۳۸۲ انتخاب شد و مجموعه بهمرور کارش رو گسترش داد؛ تا جایی که امروز محصولاتی مثل کیف، کفش، پوشاک و اکسسوری هم داره.
اینجا هم باید بین شروع فعالیت و انتخاب نام تجاری تفاوت قائل شد. سال ۱۳۷۰ به شروع کار برمیگرده، اما نام نوین چرم از سال ۱۳۸۲ استفاده شده.
سال شروع فعالیت: ۱۳۷۰
سال انتخاب نام نوین چرم: ۱۳۸۲
بنیانگذار: مهدی یوسفیفر، طبق روایت منتشرشده دربارهی شروع کسبوکار
محصولات: پوشاک چرمی، کیف، کفش، کمربند، اکسسوری و هدیه
درسا فعالیتش رو در سال ۱۳۷۰ یا ۱۳۷۱ با شاهین فاطمی و امیرکاظم نورمحمدی شروع کرد. منابع دربارهی سال دقیق شروع کار یکدست نیستن، اما هر دو تاریخ به ابتدای دههی ۱۳۷۰ اشاره دارن. این دو نفر کارشون رو با تولید محصولات کوچکی مثل کمربند و جاکلیدی شروع کردن و بعد بهمرور محصولات متنوعتری به مجموعه اضافه شد.
درسا در کنار محصولات چرمی، سراغ ترکیب چرم و طلا هم رفت و مجموعههایی مثل «تاج درسا» رو معرفی کرد.
همکاری با سواروسکی هم یکی از بخشهای جالب مسیر درساست. این برند در اسفند ۱۳۹۶ از چهار کالکشن مشترک رونمایی کرد که در اونها نقشمایههای ایرانی با کریستالهای سواروسکی ترکیب شده بودن.
اما درسا به همین همکاریها بسنده نکرده. در سال ۱۴۰۵ هم سراغ همکاری با مولهت و سروژ بارسقیان رفت و مجموعهای از محصولات چرمی با الهام از هنر معاصر معرفی کرد. یک کالکشن محدود با حالوهوای جام جهانی و الهام از خاطرات تیم ملی ایران در سال ۱۹۹۸ هم از پروژههای جدید این برند بود.
چیزی که درسا رو برام جالب میکنه، اینه که فقط به تولید کیف و کفش محدود نمونده و سعی کرده با ترکیب متریالها و همکاریهای خلاقانه، تجربههای متفاوتی در طراحی محصول داشته باشه.
سال شروع فعالیت: ۱۳۷۰ یا ۱۳۷۱، بسته به منبع
بنیانگذاران: شاهین فاطمی و امیرکاظم نورمحمدی
محصولات: کیف، کفش، کمربند، اکسسوری و محصولات ترکیبی چرم و طلا
همکاریها و کالکشنهای شاخص: همکاری با سواروسکی در سال ۱۳۹۶، پروژههای هنری در سال ۱۴۰۵ و کالکشن محدود با الهام از تیم ملی ایران در جام جهانی ۱۹۹۸
مارال چرم فعالیتش رو سال ۱۳۷۴ شروع کرده. طبق تاریخچهی منتشرشده از این مجموعه، سید جلال حسینیخواه و جواد حسینیخواه این کسبوکار رو با هدف ساخت یه برند ایرانی راه انداختن.
نقطهی شروع کارشون یه کارگاه در پاساژ عزیزی گوهردشت کرج بوده. بعد از اون، تولید گسترش پیدا کرده و کارخانهی مجموعه در شهرک صنعتی بهارستان کرج شکل گرفته.
مارال امروز فقط کیف و کفش نمیفروشه و محصولاتی مثل پوشاک چرمی، دستکش، کمربند و اکسسوری هم داره.
این برند در شهریور ۱۴۰۵ کمپین «به گرمای خورشید» رو اجرا کرد. کمپین با پیشنهادهای تخفیفی تا ۵۰ درصد همراه بود، اما پیامش فقط اعلام تخفیف نبود و تلاش شده بود فروش با هویت برند و فرهنگ ایرانی پیوند بخوره.
مارال همچنین در سال ۲۰۲۶ برای حضور در نمایشگاههای حوزهی مد و کفش مسکو معرفی شد. این نوع حضورها بیشتر از اینکه رونمایی از یک کالکشن جدید باشن، به توسعهی ارتباطات تجاری و معرفی محصولات در بازارهای دیگه مربوط میشن.
سال شروع فعالیت: ۱۳۷۴
بنیانگذاران: سید جلال حسینیخواه و جواد حسینیخواه
محصولات: کیف، کفش، کاپشن و پوشاک چرمی، دستکش، کمربند و اکسسوری
اتفاق شاخص اخیر: کمپین «به گرمای خورشید» در شهریور ۱۴۰۵
برای چرم مشهد، تاریخ شروع فعالیت دقیقتر مشخصه. طبق گزارشی از مراسم سالگرد تأسیس برند، این مجموعه در ۱۸ دی ۱۳۷۵ و با سرمایهی اولیهی ۱۰۰ میلیون تومان شروع به کار کرده.
چرم مشهد بخشی از یه گروه صنعتی بزرگتره که در حوزههای مختلف فعالیت داشته. در منابع منتشرشده از مهندس حمیدی بهعنوان بنیانگذار گروه مشهد اسم برده شده، اما اطلاعات کافی برای مشخص کردن نام کامل ایشون و جزئیات دقیق نقش بنیانگذاری پیدا نکردم.
از اتفاقهای جدیدتر این برند، رونمایی از کالکشن پاییز و زمستان ۱۴۰۴ با نام «درنگ» بود. ایدهی این مجموعه فاصله گرفتن از شتاب زندگی روزمره و توجه دوباره به آرامش و تأمل بود. در معرفی کالکشن، به استفاده از پترن جدید و ابزارهای هوش مصنوعی در تبلیغات هم اشاره شده بود.
به نظرم این نمونه جالبه، چون معرفی کالکشن فقط به نمایش چند محصول محدود نشده و یک ایدهی مشخص هم پشتش بوده.
سال شروع فعالیت: ۱۸ دی ۱۳۷۵
بنیانگذار: در منابع به مهندس حمیدی اشاره شده؛ جزئیات بیشتر نیاز به تأیید داره
محصولات: پوشاک چرمی، کیف، کفش، دستکش و کمربند
کالکشن شاخص اخیر: «درنگ»، پاییز و زمستان ۱۴۰۴
شیفر در معرفی خودش سال ۱۳۷۸ رو بهعنوان سال تأسیس برند اعلام کرده و از صادرات محصولاتش به بیش از ده کشور گفته.
این مجموعه در ابتدا بیشتر با کفش و صندل طبی شناخته میشد، اما بعداً محصولات دیگهای مثل پوشاک چرمی، کیف و اکسسوری هم به سبد محصولاتش اضافه شدن.
دربارهی سال شروع شیفر در بعضی منابع اختلاف دیده میشه؛ با این حال، یک منبع معرفی شرکت هم سال ۱۳۷۸ رو ذکر کرده. من همین تاریخ رو میآرم، اما برای اینکه دربارهی سال تأسیس کاملاً مطمئن باشیم، بهتره اسناد ثبتی یا منابع مستقل بیشتری هم بررسی بشن.
سال شروع فعالیت: ۱۳۷۸، طبق اطلاعات منتشرشده دربارهی شرکت
بنیانگذار: اطلاعات قابل اتکای کافی پیدا نکردم
محصولات: کفش و صندل، پوشاک چرمی، کیف و اکسسوری
توی این گروه به برندهایی میرسیم که در مقایسه با اسمهای قدیمی بازار، سابقهی کوتاهتری دارن. بعضیهاشون روی محصولات دستدوز تمرکز کردن، بعضیها سراغ طراحی اختصاصی رفتن و بعضی دیگه هم محصولات متفاوتتری مثل ترکیب چرم و طلا یا هدایای شخصیسازیشده دارن.
طبق روایت منتشرشده دربارهی این برند، داستان نفیس سال ۱۳۸۸ با یه فروشگاه کوچک در مشهد شروع شده؛ البته اون زمان کسبوکار با اسم دیگهای فعالیت میکرد.
سال ۱۳۹۰ نام «چرم نفیس مشهد» شکل گرفت و فعالیت مجموعه با دو شعبه در برج تجاری آلتون جدیتر شد.
این روایت در مطلبی از دنیای اقتصاد اومده که بیشتر حالوهوای معرفی برند رو داره. برای همین بهتره جزئیاتش رو در کنار اطلاعات رسمی خود مجموعه بخونیم.
سال شروع کسبوکار: ۱۳۸۸، طبق روایت منتشرشده
سال شکلگیری نام چرم نفیس مشهد: ۱۳۹۰
بنیانگذار: اطلاعات قابل اتکای کافی پیدا نکردم
محصولات: کیف، کفش، پوشاک چرمی و اکسسوریهایی مثل کمربند، کیف پول و دستبند
ناهید زراعتی، بنیانگذار چرم نیاوران، در روایت خودش از شروع کسبوکار تعریف کرده که در بیستسالگی و همزمان با تولد فرزندش، کار چرمدوزی رو با امکانات محدود شروع کرده.
نیاوران فعالیتش رو در سال ۱۳۹۱ آغاز کرده و روی محصولات دستدوز با چرم گاوی تمرکز داره. توی فروشگاهش هم میشه محصولاتی مثل کیف زنانه و مردانه، کیف پول، کمربند، کولهپشتی، دستبند، جاکلیدی و کاور موبایل پیدا کرد.
به نظرم بخش جالب این داستان، نحوهی شروع کاره؛ یه کسبوکار کوچیک که بهمرور به برندی با محصولات متنوع تبدیل شده.
سال شروع فعالیت: ۱۳۹۱
بنیانگذار: ناهید زراعتی
محصولات: کیف دستدوز، کیف پول، کمربند، کولهپشتی، دستبند، جاکلیدی و اکسسوری
آناک چرم فعالیتش رو از سال ۱۳۹۱ اعلام کرده و محصولات چرمی زنانه، مردانه و بچهگانه میفروشه.
اسم مصطفی محمدی قاضی جهانی در معرفی مدیریت مجموعه اومده، اما مدیر بودن با بنیانگذار بودن یکی نیست. برای همین فعلاً بهتره اون رو مدیر معرفیشدهی مجموعه بدونیم، نه اینکه بدون مدرک نقش بنیانگذاری هم بهش نسبت بدیم.
آناک در سال ۲۰۲۶ در فهرست شرکتکنندگان رویداد تجاری Iran Leather Connect قرار داشت. این رویداد در روزهای ۵ و ۶ سپتامبر در ایروان ارمنستان برگزار شد و هدفش ایجاد ارتباط مستقیم بین تولیدکنندگان ایرانی و خریداران و توزیعکنندگان بازار ارمنستان بود.
این اتفاق بیشتر به توسعهی بازار و ارتباطات تجاری مربوط میشه تا رونمایی از یک کالکشن جدید؛ با این حال، برای شناخت مسیر رشد برند هم قابل توجهه.
سال شروع فعالیت: ۱۳۹۱، طبق معرفی رسمی مجموعه
مدیر معرفیشده: مصطفی محمدی قاضی جهانی
محصولات: محصولات چرمی زنانه، مردانه، بچهگانه و اکسسوری
رویداد شاخص: حضور در فهرست شرکتکنندگان Iran Leather Connect در ایروان، سپتامبر ۲۰۲۶
کابوک از سال ۱۳۹۲ در زمینهی طراحی، تولید و فروش محصولات چرمی فعالیت میکنه. طبق معرفی این برند، محصولاتش از چرم طبیعی گاوی ساخته میشن و در کنار کیف، کیف پول، کمربند و اکسسوری، محصولات ترکیبی چرم و طلا هم داره.
دستبندهای چرم و طلا، پلاک اسم و هدایای شخصیسازیشده بخشی از محصولات کابوکن. خرید آنلاین و حضوری و بستهبندی هدیه هم از امکانات خرید از این مجموعهست.
سال شروع فعالیت: ۱۳۹۲، طبق معرفی مجموعه
بنیانگذار: رضا قانع احمدی
محصولات: کیف، کیف پول، کمربند، اکسسوری، دستبند چرم و طلا و هدایای شخصیسازیشده
طبق روایت منتشرشده در وبسایت خود کاکتوس، این مجموعه سال ۱۳۹۳ با یه کارگاه کوچیک و فقط یک نفر پرسنل شروع کرده. بعد از اون، کارش گسترش پیدا کرده و به کارخانهای با مساحت حدود ۱۲۰۰ مترمربع و نزدیک به ۶۰ نیروی متخصص رسیده.
کاکتوس بیشتر با کفش و صندل شناخته میشه، اما کیف، کت چرمی و کمربند هم تولید میکنه.
در بعضی منابع، سالهای قدیمیتری مثل حوالی ۱۳۸۰ هم دیده میشه. چون روایت وبسایت خود مجموعه شروع کارگاه تولیدی رو در سال ۱۳۹۳ ذکر میکنه، همین تاریخ رو برای شروع این مجموعه آوردم؛ اما اگر منظور از شروع فعالیت، سابقهی قبلی تولید یا فعالیت خانوادگی باشه، ممکنه داستان متفاوت باشه.
سال شروع کارگاه تولیدی: ۱۳۹۳، طبق وبسایت مجموعه
بنیانگذاران: برادران علیزاده، طبق معرفیهای موجود
محصولات: کفش و صندل، کیف، کت چرمی، کمربند و اکسسوری
چرم کارن با نام «صنایع چرم کارن افق نو» شناخته میشه و سال ۱۳۹۴ رو بهعنوان شروع فعالیت رسمی خودش اعلام کرده.
اسم هادی مولائی قاضی جهانی هم بهعنوان مدیرعامل مجموعه معرفی شده. در محصولات کارن، کیف و کفش جایگاه مهمی دارن و این مجموعه محصولاتی با چرم طبیعی و چرم شترمرغ هم عرضه میکنه.
سال شروع فعالیت رسمی: ۱۳۹۴، طبق وبسایت مجموعه
مدیرعامل معرفیشده: هادی مولائی قاضی جهانی
محصولات: کیف، کفش، بوت، لوفر، کمربند و محصولات چرمی
یه نکته دربارهی این گروه وجود داره: هر برندی که این روزها بیشتر به چشم میاد، لزوماً تازه تأسیس نشده. بعضی مجموعهها سالهاست تولید میکنن، اما فروش مستقیم یا حضور آنلاینشون رو تازهتر گسترش دادن.
برای همین اینجا بین «شروع فعالیت» و «اتفاق مهمی که مسیر فروش برند رو تغییر داده» تفاوت گذاشتم.
مَنطِ فعالیت رسمی خودش رو از سال ۱۳۹۵ شروع کرده. امیرحسین پورمنطقی هم بهعنوان بنیانگذار و مدیرعامل این برند معرفی شده. ریشههای خانوادگی فعالیت او در صنعت چرم به سالهای قبل برمیگرده، اما این سابقه رو نباید با عمر خود برند مَنطِ یکی گرفت.
یکی از کالکشنهای متفاوت مَنطِ، مجموعهی باربی در سال ۱۴۰۳ بود. این برند بهجای استفادهی مستقیم از ترند صورتی باربی، اون رو با المان اختصاصی خودش به نام «ژوراسیک» ترکیب کرد و ایدهی یک دایناسور صورتی رو به طراحی کیف رسوند.
این نمونه برای من جالبه، چون نشون میده یک برند چطور میتونه از یک ترند پرطرفدار استفاده کنه، اما محصولش رو صرفاً به تکرار همون ترند محدود نکنه.
سال شروع فعالیت رسمی: ۱۳۹۵
بنیانگذار و مدیرعامل: امیرحسین پورمنطقی
حوزهی فعالیت: محصولات چرمی و فروش خردهفروشی
کالکشن شاخص: کالکشن باربی با الهام از المان «ژوراسیک» در سال ۱۴۰۳
واله دیزاین از سال ۱۳۹۶ فعالیت میکنه و بیشتر با کیفهای طراحیمحور و دستساز شناخته میشه.
با این حال، دربارهی سال شروع فعالیت این برند اطلاعات مستقلی به اندازهی بعضی از برندهای دیگه پیدا نکردم. برای همین سال ۱۳۹۶ رو باید تاریخ اعلامشده در اطلاعات موجود دونست، نه تاریخی که با اسناد ثبتی مستقل تأیید شده باشه.
سال شروع فعالیت اعلامشده: ۱۳۹۶
بنیانگذار: اطلاعات قابل اتکای کافی پیدا نکردم
محصولات: کیفهای دستساز با طراحی اختصاصی و محصولات چرمی
داستان دالیا قبل از شکلگیری برند شروع شده. طبق روایت منتشرشده در وبسایت خودش، دالیا از سال ۱۳۹۳ و در ۱۴ سالگی، از روی علاقه و برای سرگرمی در خانه کیفهای پارچهای میدوخته. این علاقه بهمرور جدیتر شده و در سال ۱۳۹۷ صفحهی اینستاگرام چرم دالیا راه افتاده.
پس اگر بخوایم تاریخچه رو دقیقتر بنویسیم، باید بین شروع علاقه و کارهای اولیه در سال ۱۳۹۳ و شروع فعالیت صفحهی برند در سال ۱۳۹۷ تفاوت بذاریم.
دالیا در سال ۱۴۰۱ هم گالری حضوری خودش رو راهاندازی کرده. مسیرش نمونهای از کسبوکارهاییه که ابتدا از فضای آنلاین برای معرفی و فروش محصول استفاده میکنن و بعد به فروش حضوری هم میرسن.
شروع دوخت کیف و فعالیت اولیه: ۱۳۹۳
شروع صفحهی اینستاگرام برند: ۱۳۹۷
راهاندازی گالری حضوری: ۱۴۰۱
محصولات: کیف و محصولات چرمی طراحیمحور
اوال از برندهاییه که سال ۱۴۰۱ رو بهعنوان زمان شروع فعالیتش در حوزهی تولید محصولات چرم طبیعی اعلام کرده. توی فروشگاهش محصولاتی مثل کیف دستی، کیف پول، کمربند، جاکارتی و اکسسوری عرضه میشه.
در معرفی این برند بیشتر روی طراحی و استفاده از چرم طبیعی تأکید شده. دربارهی بنیانگذار یا رویداد و کالکشن شاخصی که بشه با منبع قابل اتکا به این بخش اضافه کرد، اطلاعات کافی پیدا نکردم.
سال شروع فعالیت: ۱۴۰۱، طبق وبسایت برند
بنیانگذار: اطلاعات قابل اتکای کافی پیدا نکردم
محصولات: کیف، کیف پول، کمربند، جاکارتی و اکسسوری
هانا چرم برتر یه نمونهی خوبه برای اینکه چرا نباید تاریخ شروع تولید و شروع فروش مستقیم رو یکی حساب کنیم.
طبق توضیحات وبسایت خود مجموعه، داستان هانا از سال ۱۳۸۶ شروع شده؛ زمانی که کارشون در مرحلهی یادگیری و آزمونوخطا بوده. اما از سال ۱۴۰۱ فروش مستقیم محصولات با برند خودشون رو شروع کردن.
پس اگر هانا رو صرفاً یه برند تازهتأسیس بدونیم، تصویر دقیقی از سابقهش نمیسازیم. در واقع، سال ۱۳۸۶ به شروع مسیر تولید و سال ۱۴۰۱ به شروع فروش مستقیم مربوطه.
شروع مسیر تولید: ۱۳۸۶
شروع فروش مستقیم: ۱۴۰۱
بنیانگذار: اطلاعات قابل اتکای کافی پیدا نکردم
محصولات: دستکش، کیف، کمربند، کلاه و پوشاک چرمی
بیران از برندهاییه که در سالهای اخیر با معرفی محصولاتی مثل کیف هوشمند بیشتر مورد توجه قرار گرفته.
در بعضی مطالب منتشرشده، اسم پیمان محدث در ارتباط با این مجموعه اومده؛ اما برای مشخص کردن دقیق نقش ایشون و تاریخ تأسیس برند، هنوز باید به اطلاعات رسمیتر رجوع کرد.
چیزی که فعلاً میشه گفت اینه که بیران با معرفی کیف هوشمند، سراغ ترکیب محصولات چرمی با قابلیتهای جدیدتر رفته. البته معرفی یه محصول متفاوت بهتنهایی برای قضاوت دربارهی کیفیت یا جایگاه کلی برند کافی نیست.
سال شروع فعالیت: اطلاعات قابل اتکای کافی پیدا نکردم
فرد مرتبط با مجموعه: پیمان محدث در بعضی مطالب معرفی شده؛ نقش دقیق نیازمند تأییده
محصول شاخص مطرحشده: کیف هوشمند
بعد از مرور این برندها، چیزی که بیشتر از همه توجهم رو جلب کرد، تفاوت مسیر شکلگیری اونها بود.
بعضیها چند دهه قبل با تولید یه محصول مشخص شروع کردن و بهمرور محصولات بیشتری به کارشون اضافه کردن. بعضیها از همون ابتدا روی طراحی یا تولید دستدوز تمرکز داشتن. بعضی دیگه هم سراغ ترکیب چرم با طلا، همکاری با هنرمندان یا قابلیتهای جدید رفتن. در کنار اینها، کسبوکارهایی رو هم داریم که شاید سابقهی تولید طولانیتری داشته باشن، اما فروش آنلاین یا مستقیمشون رو تازهتر گسترش دادن.
یه نکتهی دیگه هم اینه که اتفاقهای برندها همیشه رونمایی از یک کالکشن نیست. گاهی یک همکاری هنری، حضور در نمایشگاه تجاری، کمپین تبلیغاتی یا ورود به بازار جدید، بخش مهمتری از مسیر یک کسبوکار رو نشون میده. البته این اتفاقها بهتنهایی چیزی دربارهی کیفیت محصول ثابت نمیکنن؛ فقط کمک میکنن مسیر فعالیت برند رو بهتر بشناسیم.
از طرف دیگه، سابقهی بیشتر لزوما به معنی کیفیت بهتر نیست؛ همونطور که جدیدتر بودن هم بهخودیخود نشونهی نوآوری نیست.
اگه بخوایم یه برند چرم رو برای خرید انتخاب کنیم، باید چیزهای دیگهای رو هم بررسی کنیم؛ از کیفیت ساخت و نوع چرم گرفته تا قیمت، خدمات پس از فروش و تجربهی واقعی مشتریها. اینها موضوعات جداگانهای هستن و برای مقایسهشون باید سراغ اطلاعات و شواهد دیگهای رفت.
هدف من از نوشتن این مطلب این نبود که یه فهرست دیگه از «بهترین برندهای چرم ایران» بسازم. بیشتر میخواستم ببینم این برندها از کجا شروع کردن، چه مسیری رو اومدن، چه اتفاقهایی توی مسیرشون افتاده و کدوم اطلاعات دربارهشون قابل اتکاست.
و در آخر این که این فهرست هم آخر خط نیست و قطعا در آینده تکمیلتر میشه.