
فرح دین؛ زادگاه من و سابقه مقالهای که سالها پیش درباره آن نوشتم
نویسنده و گردآورنده: خداداد امیری، شاعر و نویسنده کرمانج
این نوشته برای ثبت یک سابقه است
روستای فرح دین زادگاه من است؛ جایی که بخش مهمی از خاطرات و زندگی من با آن پیوند خورده است.
حدود سالهای ۱۳۹۲ و ۱۳۹۳، با علاقهای که به زادگاهم داشتم، مقالهای درباره روستای فرح دین تهیه و در سایت و وبلاگ «کرد-کرمانج» منتشر کردم.
آن مقاله تنها یک معرفی کوتاه یا چند سطر درباره موقعیت جغرافیایی روستا نبود. مطالب مختلفی را درباره فرح دین گردآوری و تنظیم کرده بودم؛ از جمله اطلاعات مربوط به جمعیت روستا، فاصله فرح دین با روستاهای اطراف، ویژگیهای زندگی مردم، آداب و رسوم و مطالب مردمشناسی و همچنین اطلاعات جغرافیایی مربوط به روستا.
برای تهیه بخش جغرافیایی مقاله، از منابع مکتوب موجود نیز استفاده کردم؛ از جمله کتاب «جغرافیای بجنورد» و «فرهنگ آبادیهای کشور» نوشته پاپلی یزدی. استفاده از این منابع را پنهان نمیکنم و معتقدم هر پژوهشگری باید منبع اطلاعات خود را تا جایی که امکان دارد معرفی کند.
اما باید میان منبع اطلاعات و نویسنده مقاله تفاوت گذاشت.
اگر طول و عرض جغرافیایی یا اطلاعات جمعیتی یک روستا در یک کتاب آمده باشد، آن کتاب منبع اطلاعات است. اما مقالهای که یک نویسنده با گردآوری اطلاعات، تحقیق، تنظیم، توضیح و نگارش مطالب تهیه میکند، نوشته همان نویسنده است.
مقالهای که من درباره زادگاهم تهیه کردم
من آن مقاله را برای معرفی زادگاهم تهیه کردم و در سایت و وبلاگ کرد-کرمانج منتشر کردم.
در آن زمان هدف من این نبود که از مقاله درآمدی به دست بیاورم. هدفم این بود که درباره روستای خودم مطلبی در فضای مجازی وجود داشته باشد تا کسانی که درباره فرح دین جستوجو میکنند، بتوانند اطلاعاتی درباره این روستا پیدا کنند.
در آن مقاله مطالب گوناگونی گردآوری شده بود و بخشهایی از آن حاصل اطلاعات و شناختی بود که درباره زادگاهم داشتم و بخشهایی نیز با استفاده از منابع مکتوب تنظیم شده بود.
به همین دلیل، نوشته من را نمیتوان صرفاً یک «کپی از یک منبع جغرافیایی» دانست.
انتشار مقاله بدون نام نویسنده
پس از انتشار مقاله در کرد-کرمانج، مطالب مربوط به فرح دین در جاهای دیگری نیز منتشر شد.
این مقاله در روزنامه قدس نیز چاپ شد، اما نام نویسنده در آن درج نشد. روزنامه نیز به فروش رسید، در حالی که هیچ سهمی از فروش آن به من، به عنوان نویسنده مقاله، نرسید.
همچنین مقاله در یک سایت گردشگری نیز منتشر شد، اما باز هم نام من به عنوان نویسنده در کنار آن درج نشد.
مسئله اصلی من در اینجا پول نیست؛ مسئله این است که نویسنده یک نوشته نباید از نوشته خودش حذف شود.
چرا حذف نام نویسنده اهمیت دارد؟
ممکن است شخصی بگوید اطلاعات مربوط به یک روستا در کتابها و منابع مختلف وجود دارد و هر کس میتواند درباره آن بنویسد.
این حرف درباره اطلاعات عمومی درست است.
اما موضوع من چیز دیگری است.
من درباره فرح دین یک مجموعه مطلب را گردآوری و تنظیم کردم و آن را در کرد-کرمانج منتشر کردم. مقاله من شامل مطالب مختلفی درباره جمعیت، فاصله روستاهای اطراف، آداب و رسوم، مردمشناسی و ویژگیهای روستا بود.
اگر شخص یا سایتی بعداً از این مطالب استفاده کند، بدون اینکه نام نویسنده و منبع انتشار اولیه را ذکر کند، خواننده ممکن است تصور کند این مطالب توسط همان شخص یا همان سایت تهیه شده است.
این همان چیزی است که من نسبت به آن اعتراض دارم.
ماجرای حذف مقاله از کرد-کرمانج
موضوع زمانی برای من ناراحتکنندهتر شد که مقالهای را که خودم سالها پیش درباره زادگاهم تهیه و در کرد-کرمانج منتشر کرده بودم، از سایت کرد-کرمانج حذف کردند؛ در حالی که برداشت نادرستی درباره منشأ مقاله به وجود آمده بود.
اگر مقالهای در یک سایت گردشگری نیز وجود داشته باشد، این موضوع به خودی خود ثابت نمیکند که نوشته من از آن سایت برداشته شده است.
باید تاریخ انتشار و سابقه نوشته بررسی شود.
مقاله من سالها پیش، در حدود سالهای ۱۳۹۲ و ۱۳۹۳، در کرد-کرمانج منتشر شده بود.
بنابراین لازم است در بررسی چنین مواردی، به جای حدس زدن، به سابقه انتشار و اسناد موجود توجه شود.
منبع اطلاعات با نویسنده مقاله فرق دارد
برای روشن شدن موضوع، این نکته را دوباره تأکید میکنم:
من برای به دست آوردن بعضی اطلاعات جغرافیایی فرح دین از منابعی مانند جغرافیای بجنورد و فرهنگ آبادیهای کشور نوشته پاپلی یزدی استفاده کردم.
این کار به معنای ادعای مالکیت بر اطلاعاتی که در آن کتابها آمده نیست.
اما مقالهای که من درباره فرح دین تهیه کردم، مجموعهای از اطلاعات و مطالب مختلف بود که آنها را گردآوری، بررسی، تنظیم و منتشر کردم.
پس:
منبع جغرافیایی، منبع اطلاعات است؛
اما نویسنده مقاله، نویسنده مقاله است.
این دو نباید با یکدیگر اشتباه گرفته شوند.
درخواست من از سایتها و بازنشرکنندگان
من از همه کسانی که درباره روستای فرح دین مطلب منتشر میکنند، درخواست دارم اگر از مقاله یا مطالبی که من سالها پیش تهیه و در کرد-کرمانج منتشر کردهام استفاده میکنند، نام نویسنده را نیز ذکر کنند.
نام نویسنده:
خداداد امیری، شاعر و نویسنده کرمانج
و اگر مطالب از مقاله قدیمی من گرفته شده است، بهتر است به انتشار اولیه آن در سایت و وبلاگ کرد-کرمانج نیز اشاره شود.
این درخواست نه برای جلوگیری از معرفی فرح دین است و نه برای جلوگیری از استفاده از اطلاعات عمومی درباره این روستا.
برعکس، من خوشحال میشوم که درباره زادگاهم مطلب نوشته شود و مردم بیشتری با فرح دین آشنا شوند.
خواسته من فقط این است که زحمت نویسنده و گردآورنده یک نوشته نادیده گرفته نشود.
برای ثبت در اینترنت
این نوشته را امروز دوباره منتشر میکنم تا سابقه مقاله قدیمی من درباره فرح دین در فضای اینترنت ثبت و قابل جستوجو باشد.
اگر در آینده کسی درباره:
روستای فرح دین
فرح دین راز و جرگلان
زادگاه خداداد امیری
جمعیت و فاصله روستاهای اطراف فرح دین
آداب و رسوم فرح دین
مردمشناسی فرح دین
مقاله فرح دین در کرد-کرمانج
جستوجو کرد، روشن باشد که من سالها پیش درباره زادگاهم مقالهای تهیه و منتشر کردهام.
سخن پایانی
من ادعا نمیکنم که همه اطلاعات موجود درباره فرح دین برای من است یا هیچکس دیگری حق ندارد درباره این روستا مطلب بنویسد.
فرح دین متعلق به مردم و سرزمین خودش است و هر پژوهشگری میتواند درباره آن تحقیق کند.
اما نوشتهای که من تهیه کردهام، سابقه و نویسنده مشخص دارد.
سالها پیش درباره زادگاهم نوشتم، اطلاعات مختلفی را گردآوری کردم، از منابع جغرافیایی استفاده کردم، درباره زندگی و آداب و رسوم مردم نوشتم و مقاله را در کرد-کرمانج منتشر کردم.
بنابراین انتظار دارم هنگام استفاده از مطالب آن نوشته، نام نویسنده نیز حفظ شود.
این نوشته برای ثبت همین سابقه و دفاع از حق معرفی نویسنده مقاله منتشر میشود.
نویسنده و گردآورنده: خداداد امیری، شاعر و نویسنده کرمانج
محل انتشار اولیه مقاله: سایت و وبلاگ کرد-کرمانج
زمان نگارش و انتشار اولیه: حدود سالهای ۱۳۹۲ و ۱۳۹۳