لابد اسم ابراهیم ادهم تا بحال به گوشتان خورده یا شاید هم نخورده .......
ابراهیم ادهم حکمرانی ثروتمند بود که براثرواقعه ای متحول شده ملک و سلطنت را رها کرد و تارک دنیا شد (شبیه به زندگی بودا )
شیوه زندگی، رفتار و نصایح ابراهیم ادهم در سرودههای شعرا به خصوص عارفان و در رابطه با موضوعات مختلف همچون زندگینامه، داستان توبه و گرایش به زهد،سبب هجرت،ملاقات با خضر،و فرزند خود،مناجاتها، کرامات، حکایات و بازتاب گسترده ای داشته ......
در این متن (شمس تبریزی )و (مولانا )حکایت سرگشتگی ابراهیم ادهم را به دوزبان نثر و نظم روایت میکنند ???

(از زبان شمس )
ابراهیم ادهم پیش از آنکه ملک بلخ بگذارد (رها کند )در این هوس مالها بذل کردی .
و به تن طاعتها کردی وگفتی :چه کنم ؟؟
و این چگونه است که گشایش نمیشود ؟؟؟
(یعنی با وجود ملک حالم خوب نیست !!)
تاشبی بر تخت خفته بود ...خفته بیدار !!!!
و پاسبانان چوبک ها و طبل ها و نای ها و بانگ ها میزدند......
او با خود میگفت :شما کدام دشمن را باز میدارید ؟؟؟که دشمن با من خفته است !!!
ما محتاج نظر رحمت خداییم .ازشما چه ایمنی آید ؟؟که امان نیست الا در پناه لطف او .
در این اندیشه ها دلش را سودا میربود.سر ازبالش برمیداشت و باز مینهاد .
(عجبا للمحب کیف ینام ؟)
یعنی در عجبم که عاشق چگونه میتواند بخواب رود ؟؟؟
نا گاه غلبه و بانگ قدم نهادن تند بربام کوشک بدورسید ....چنانکه جمعی می آیند و می روند و بانگ قدم هایشان می آید از کوشک ....
شاه با خود میگوید که :(این پاسبانان را چه شد ؟نمی بینند اینها را که براین بام میدوند ؟)
باز از آن بانگهای قدم اورا حیرتی و دهشتی عجب میاید .چنانکه خود را و سرا. را فراموش میکرد و نمیتوانست که بانگ زند و سلاح داران را خبر کند و در این میانه یکی از بام کوشک سرفرو کرد و گفت :تو کیستی بر این تخت ؟؟
گفت :من شاهم شما کیستید بر این بام ؟؟
گفت :ما دو سه قطار اشتر گم کرده ایم بر این بامِ کوشک میجوییم .
گفت :دیوانه ای ؟؟
گفت :دیوانه تویی !
گفت :اشتر را بربام کوشک گم کرده ای ؟؟اینجا جویند اشتر را ؟؟
گفت :خدا را برتخت ملک جویند ؟خدا را اینجا می جویی ؟؟!!!
همان بود.. .دیگر ...کس اورا ندید.. برفت و جانها در پی او. ?
همین اتفاق به زبان مولانا ???
بر سر تختی شنید آن نیکنام
طقطقی و های و هویی شب ز بام
گامهای تند بر بام سرا
گفت با خود این چنین زهره کرا
بانگ زد بر روزن قصر او که کیست
این نباشد آدمی مانا پریست
سر فرو کردند قومی بوالعجب
ما همی گردیم شب بهر طلب
هین چه میجویید گفتند اشتران
گفت اشتر بام بر کی جست هان
پس بگفتندش که تو بر تخت جاه
چون همی جویی ملاقات اله
خود همان بد دیگر او را کس ندید
چون پری از آدمی شد ناپدید
معنیاش پنهان و او در پیش خلق
خلق کی بینند غیر ریش و دلق
چون ز چشم خویش و خلقان دور شد
همچو عنقا در جهان مشهور شد
جان هر مرغی که آمد سوی قاف
جملهٔ عالم ازو لافند لاف
چون رسید اندر سبا این نور شرق
غلغلی افتاد در بلقیس و خلق
روحهای مرده جمله پر زدند
مردگان از گور تن سر بر زدند
یک دگر را مژده میدادند هان
نک ندایی میرسد از آسمان
زان ندا دینها همیگردند گبز(بزرگ -قوی )
شاخ و برگ دل همی گردند سبز
از سلیمان آن نفس چون نفخ صور
مردگان را وا رهانید از قبور
مر ترا بادا سعادت بعد ازین
این گذشت الله اعلم بالیقین
بخش 34 از دفتر چهارم مثنوی????
حسن ختام این نوشتار روایتی منسوب به ابراهیم ادهم ??
نقل است که از او پرسیدند: روزگار چون میگذاری؟
گفت: چهار مرکب دارم بازداشته. چون نعمتی پدید آید بر مرکب شکر نشینم و پیش او باز روم؛ و چون معصیتی پدید آید بر مرکب توبه نشینم و پیش وی باز روم؛ و چون محنتی پدید آید بر مرکب صبر نشینم و پیش وی باز روم، و چون طاعتی پدید آید بر مرکب اخلاص نشینم و پیش وی باز روم.
الله اعلم