
احساس میکنید شبانهروز کوتاهتر شده است؟ با وجود اینکه ساعتها کار میکنید، باز هم لیست کارهای انجامنشدهتان بیشتر میشود؟ حقیقت این است که مشکل اصلی، کمبود زمان نیست؛ بلکه «نشت انرژی و هدر رفت منابع ذهنی» است.
بسیاری از مدیران و افراد شاغل، ناخودآگاه در تلههای ذهنی و رفتاریای میافتند که سرمایهی ارزشمند «تمرکز و انرژی» آنها را میبلعد. در این مقاله قصد داریم مثل یک انسان حرفهای، منابع خود را آزاد کنیم و با تکنیکهای اثباتشده، کنترل زندگی و کسبوکارمان را به دست بگیریم.
قبل از اینکه بخواهید برنامهریزی جدیدی داشته باشید، باید جلوی سوراخهای کشتی بهرهوریتان را بگیرید. اتلافکنندههای اصلی به سه دسته تقسیم میشوند:
مغز شما یک پردازنده قدرتمند است، اما اگر آن را با موارد زیر درگیر کنید، قبل از شروع کار اصلی خسته میشود:
چندکاری (Multitasking): پریدن از یک کار به کار دیگر، بزرگترین قاتل تمرکز است.
نشخوار فکری و اضطراب: نگرانی درباره آینده یا مرور مداوم مسائل حاشیهای.
انتخابهای فرساینده (Decision Fatigue): مثل اینکه صبح کلی وقت صرف کنید که «امروز چی بپوشم؟» این تصمیمات پیشپاافتاده، انرژی تصمیمگیریهای بزرگ را نابود میکند.
اختلال های سلامت روان: مثل افسردگی، اعتیاد دارویی، ناتوانی کنترل عواطف و هیجان، وسواس
نداشتن فعالیت بدنی مناسب: اگر در هفته 3-2 ورزش هوازی (مثل شنا یا دو) ندارید که ضربان قلبتان را بالا ببرد، بدنتان در تولید انرژی پایدار دچار مشکل میشود.
زمانهای بدون بازده و استفاده غیرمفید از آن: مثلا زمان های رفت و برگشت از سرکار یا زمان های خستگی کارهایی انجام بدیم که یا بهمون انژی میدن یا انرژی زیادی از ما نمی گیرن مثل احوالپرسی با دوستان و آشنایان یا فیلم دیدن.
پیدا نکردن ماکسیمم و مینیمم انرژی خود: ما در طول روز یه موقع هایی خیلی انرژی مان بالا و یه موقع انرژی پایین هست، نیاز هست که طراحی کنیم چه زمان هایی چه کارهایی را انجام بدیم.
زیاد یا کم خوابیدن: بدن ما معمولا به 9-7 ساعت خواب نیاز دارد. کم خوابی باعث کاهش اراده و ناتوانی در کنترل هیجناتات می شود.
قشر خاکستری بودن_ پومودور: خاکستری کار کردن یعنی روی یک موضوع متمرکز نبودن. باید تا جایی میشه روی یک کار تمرکز کرد و بعد تا جایی که ممکن است از اون کار جدا شد و استراحت کرد.
کارهای غیرمهمی که کش میدهید: کارهایی که الان نباید انجام شوند یا باید به دیگران محول شوند (مثل سپردن به دیگران یا دیزاین مجدد کارهای ساده).
روابط بیهوده و عاطفی خراب: ماندن در رابطههایی که هیچ ارزش افزودهای برای رشد شما ندارند و فقط انرژیتان را تخلیه میکنند.
گم شدن وسایل: هر چیزی فقط یک جا باید داشته باشد. مثلا وسایلی که در هر ساعت استفاده می کنید روی میز باشد، وسایلی که در طول روز 3-2 بار استفاده می کنید در کشو بزارید، فایل های الکترونیکی حتما نامگذاری کنید.
عادت های ناسالم: مثلا تلویزیون یا رادیو مدام روشن است این توجه شما رو می جود یا خوردن از روی بی حوصلگی.
تکرارهای بیهوده: مثال چک کردن پیغام ها وقتی نمی توانید در آن زمان اقدامی انجام دهید.
بسیاری از ما بر اساس فرضیات اشتباهی جلو میرویم که ما را فرسوده میکنند. بیایید این باورها را اصلاح کنیم:
پرکاری = دستاورد بیشتر؟ خیر! خیلیوقتها «پرکاری ارزشمندی» داریم؛ یعنی خودمان را با کارهای شلوغ سرگرم میکنیم تا احساس عذاب وجدان نداشته باشیم، در حالی که خروجی خاصی تولید نمیشود.
دنیا منصفانه است و اگر تلاش کنی حتماً موفق میشی: تلاش کورکورانه کافی نیست؛ تلاش باید هوشمندانه و در دایره کنترل خود فرد باشد.
خودم بهتر انجامش میدم!: این تلهی کمالگرایی منفی است که جلوی سیستمسازی و واگذاری کارها به دیگران را میگیرد.
برای اینکه بدانید دقیقاً روی چه چیزی باید تمرکز کنید، کارهای روزانه خود را در ماتریس زیر قرار دهید:
مهم و فوری: ضرورتها (باید سریعاً انجام شوند).
مهم و غیرفوری: ذکاوت و آیندهنگری (اصل رشد و توسعه فردی در این بخش قرار دارد).
غیرمهم و فوری: بطالت و کارهای ظاهراً فریبنده.
غیرمهم و غیرفوری: تلف کردن وقت (حماقتهای روزمره).
جان کلام اینجاست؛ برای اینکه از همین امروز منابع خود را آزاد کنید، این راهکارهای عملی را به کار ببندید:
«قبل از آن» را بشناسید: دایره کنترل خود را مشخص کنید و روی موثرترین نقطهها تمرکز کنید.
دستهبندی کارهای همسان (Batching): ایمیلها را در زمانهای مشخصی از روز بررسی کنید، نه اینکه هر لحظه صندوق ورودی را رصد کنید.
مدیریت روابط و اهداف: اهدافتان را پشت کاغذ بنویسید و ارتباطات خود را با نقشه راهتان تطبیق دهید. روابط سمی و بیارزش را قاطعانه حذف کنید.
قانونمند کردن ابزارها: استفاده از گوشی و فضای مجازی را محدود کنید (مثلاً روزی دو بار یا تعیین مکان مشخص برای موبایل).
نه گفتن شجاعانه: شهامت داشته باشید و به تعهدات بیهوده، تقاضاهای نامعقول دیگران و کارهایی که در دایره تمرکز شما نیستند، «نه» بگویید.
آزادسازی منابع به معنی بیشتر کار کردن نیست؛ بلکه به معنی هوشمندانهتر زیستن و خالی کردن ذهن و برنامه از اضافات است. وقتی بارهای اضافی (از افکار منفی و روابط فرساینده گرفته تا کارهای غیرمهم) را زمین بگذارید، متوجه میشوید که چقدر انرژی برای رسیدن به اهداف بزرگتر دارید.
پیشنهاد اقدام: همین حالا یک کاغذ بردارید و بزرگترین «اتلافکننده انرژی» و «عادت ناسالم» خود را یادداشت کنید. برای حذف یا اصلاح آن، چه قدم کوچکی میتوانید در همین ساعت بردارید؟ نظرات و تجربه خود را با ما در میان بگذارید.