شاکله

بسم الله الرحمن الرحیم

«شاکله»

مقدمه:

وَ اللَّهُ أَخْرَجَكُمْ مِنْ بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ لَا تَعْلَمُونَ شَيْئًا وَ جَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَ الْأَبْصَارَ وَ الْأَفْئِدَةَۙ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ(نحل ۷۸)

وَ اللَّهُ خَلَقَكُمْ ثُمَّ يَتَوَفَّاكُمْۚ وَ مِنْكُمْ مَنْ يُرَدُّ إِلَىٰ أَرْذَلِ الْعُمُرِ لِكَيْ لَا يَعْلَمَ بَعْدَ عِلْمٍ شَيْئًاۚ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ قَدِيرٌ(نحل ۷۰)

قُلْ كُلٌّ يَعْمَلُ عَلَىٰ شَاكِلَتِهِ فَرَبُّكُمْ أَعْلَمُ بِمَنْ هُوَ أَهْدَىٰ سَبِيلًا( اسراء ۸۴)

بر طبق این آیات شریف خداوند آدمی را می‌آفریند در حالی که چیزی نمی‌داند، ولی برای او شنوایی و بینایی و قلبی برای تعقل قرار می دهد تا او راه را از چاه بشناسد و با اختیار شکرگزار او باشد. سپس آنچه را که آدمی با اختیار و البته با راهنمایی و هدایت فطری و تشریعی خداوند از خودش( شاکله، شخصیت، روح ) برساخته است به طور کامل تحویل می‌گیرد(فوت، یتوفی) و البته بعضی از آدمها را تا سخت‌ترین مراحل عمر( دوران پیری) می رساند تا بعد از آن همه علمی که از راه شنوایی و بینایی و تعقل( چه خوب و چه بد) کسب کرده است ، از یاد ببرد و بداند که تنها و تنها اوست که دانا و تواناست.و نیز تا آدمی بداند که هر کسی بر اساس آنچه که از خود برساخته است( شاکله، شخصیت ،روح) عمل می‌کند و تنها خداست که می‌داند کداممان رهیافته‌تریم.

"شاکله" طنابی است که به پای اَنعام می‌بستند تا در دایره‌ای که شعاع طناب اجازه میداده بچرد و علفِ زمین را بخورد.

هبوط( در اصل صعود) کوبیدن میخ آدمی به زمین است تا او با اختیار و انتخاب، در یابد که برای صعود ، هبوط کرده است.و این زمینی است و مقتضیات و شرایطی است( قضا) که او می‌تواند با اختیار ،خودی و وجودی از خود بسازد و شاکله‌ای از خود شکل دهد و قدر و اندازه‌ی خودش را خود مشخص کند.( قدر). اینکه در کدام زمین و زمینه ببیند و بشنود و اندیشه کند به اختیار آدمی است. آدمی هرگز مجبور نیست.به قول حکیم دینانی حتی وقتی که اسلحه روی سر آدمی است تا او را مجبور به انجام کاری کنند باز هم این اوست که می‌تواند انتخاب کند ( با اجابت و یا عدم اجابت خواست دارنده‌ی اسلحه) که یا کشته شود یا زنده بماند.

پس شاکله شخصیت و روح و روانی است که آدمی مجبور است آن را با اختیار و انتخاب خود شکل دهد. و آدمی تا پایان عمر می‌تواند برای تغییر به سمت تعالی و تنزل شاکله‌ی خود هر دم انتخاب‌های تازه‌ای داشته باشد.

در آزمایشی بعد از رها کردن ماهی‌های آکواریوم در آب‌های آزاد و وسیع ، آن‌ها در محیطی به ابعاد مکعب آکواریوم شنا می‌کردند و توان عبور از این محیط را نداشتند.همچنین مثال‌های دیگری در عالم حیوانات می‌توان پیدا کرد. وقتی آدمی در برساختن شاکله‌ی خود با نوع خاصی از زندگی اصرار کرد و بعد به آن عادت نمود و « ملکه»‌اش شد،( علیرغم توان تغییر) زمانی می‌رسد که دیگر نمی‌تواند از این شاکله رها شود و در دایره‌ای که خود تعیین کرده است به دور خود خواهد چرخید.