تکبر و عناد فرعونی فرو می‌ریزد

بسم الله الرحمن الرحیم
وَقَالَ فِرْعَوْنُ یَا هَامَانُ ابْنِ لِی صَرْحًا لَعَلِّی أَبْلُغُ الأسْبَابَ (۳۶) أَسْبَابَ السَّمَاوَاتِ فَأَطَّلِعَ إِلَى إِلَهِ مُوسَى وَإِنِّی لأظُنُّهُ کَاذِبًا وَکَذَلِکَ زُیِّنَ لِفِرْعَوْنَ سُوءُ عَمَلِهِ وَصُدَّ عَنِ السَّبِیلِ وَمَا کَیْدُ فِرْعَوْنَ إِلا فِی تَبَابٍ(۳۷)
و فرعون گفت:ای هامان! یرای من برجی بر پا کن، باشد تا بدان راه ها برسم.[منظورم] همان راه های آسمان ها[است]! تا از خدای موسی آگاه شوم! و البته موسی را دروغگو می پندارم! و بدین سان برای فرعون بدی عمل او آراسته شد و [توسط شیطان] از راه [و طریق حق] باز داشته گردید. و نیرنگ فرعون جز در زیان و تیاهی نبود.
(سوره مبارک غافر ۳۶_۳۷)
ترجمه:قرآن کریم........ زمانی

نکاتی تفسیری از تفسیر نمونه:

الف) هدف فرعون از ساختن برج بلند،1: انصراف ذهن مردم از مسئله نبوت حضرت موسی(ع) و معجزات ایشان بود.2:بکار گیری مردم در ساختن برج و وابسته کردن آنها به خود از نظر اقتصادی3:تحمیق و فریب مردم که؛ به بالای برج رفتم و یا پرتاب تیری خدای موسی را کشتم. بروید دنبال کارتان و با چشم بندی موسی از راه به در نشوید، که شما یک خدا دارید و آن هم منم،خدای زمین. خدای آسمان افسانه است. نمی شود که یک خدا در زمین باشد یکی در آسمان، با عقل جور در نمی آید. منم که صاحب و مالک و اختیار دار شما، سرزمین ها، ملک و دارایی‌ها و خلاصه همه چیز هستم. ان ربکم الاعلی، منم.

ب) فرعون از سر تکبر به هیچ وجه حاضر نبود دست از گردن فرازی بردارد، و اینچنین عملش برایش آراسته می شد تا هر چه بیشتر در تباهی و خسارت فرو رود. و شاید با خود می اندیشید:ساختن برج بلند هم فال و است و هم تماشا. هم مردم را سرگرم می کنم و هم شاید واقعاً بتوانم چیزی در آسمان ها بیابم که بکار خداوندگاریم بیاید. و این افکار تزیین شیطان بود.

ج) می گویند هامان در ساختن برج تا آنجا بالا رفت که دیگر وزش باد اجازه ی کار کردن به کارگرها را نمی داد و گفت به اوج آسمان رسیدیم. حضرت فرعون اکنون موقع سرک کشیدن شما(اطلع) از خدای موسی و نابود کردن اوست. اما زهی خیال باطل که با وزش تند بادی برج بلند که اکنون به صراحت از اقصا نقاط دیده می شد، فرو ریخت و با فرو ریختنش هیمنه ی دروغین فرعون و هامان هم در هم شکست.

د) اکنون بشر امروز متکبرانه هم در آسمانها و هم در اعماقِ زمین می کوشد تا خدای را منکر شود. با اینکه چشمانش از خیره شدن به آسمان خسته می شود، و در زمین سیاهی می رود. باز هم نمی خواهد، وجود خدای يگانه و دست اندکاری حکیمانه او را در همه ی امور ببیند. روزی به ماه پا می گذارد و تا مدتها جشن می گیرد، اما بعد می فهمد حتی به اندازه ی یک قدم نوزاد تازه راه افتاده هم ارزش نداشته است. روزی در اعماق زمین بعد از صرف هزینه های بسیار مادی و علمی و معنوی به دنبال ایجاد «ذره ی خدا» (بوزون هیگز) است تا اعلام کند که:یافتیم. چگونگی جرم دار شدن ماده را پیدا کردیم، همه اش کار ذره ی خداست. آسمانها این گونه خلق شده اند. خدایی در کار نیست، علمی پیدا کردیم آفرینش چگونه بوده است. خدا نیست پس همه چیز مجاز است. و بعد خودش هم از این خزعبلاتش سر در نمی آورد. اما می شود مردم را فریب داد. می شود ادعا کرد ما به همه جا سرک کشیدیم (اطلع) و خدایی ندیدیم. دم غنیمت است. هر کار از دستت بر می آید انجام بده و هر چه دل تنگت می خواهد بگو. آزاد آزاد. فریبت می دهند، خدا تویی. و همه کار از تو بر می آید.
و اگر بشر امروز به خدای حکیمانه ایمان دارد، پس این همه گناه و سر کشی چرا؟ کدام گناه است که از دستش بیاید و آن را انجام ندهد؟ آیا وقت آن نرسیده است این همه برج و بارو های متفرعن علمی که می خواهند خدای را منکر شوند فرو بریزند و بشر سرشکسته و ذلیل شود؟ خدا یهتر می داند. اما نباید منتظر چنین رویدادی باشیم؟

ه) چه  «کرونا» دست ساز بشر باشد و در آزمایشگاه تولید شده باشد، و چه واکنش طبیعت به دست اندازی بشر  به آن باشد، که در هر دو حال نتیجه یکی است، فرو ریختن تکبر و تفرعن بشر را با آمدن  «کرونا» تجربه می کنیم. باشد تا به خود آییم و رو به سوی خدا آوریم.

و) سوره مبارک ملک: او (خدا شکست ناپذیرِ آمرزنده) همان است که هفت آسمان را طبقه طبقه آفرید. در آفرینش خدای رحمان هیچ گونه ناهماهنگی و بی نظمی نمی بینی. حالا دوباره نگاه کن! کم و کاستی می بینی؟! 3 اصلا چند باره نگاه کن! آن قدر که خستگی و واماندگی در چشم هایت موج بزند 4

و) آیا بالاخره بشر روزی به درماندگی و بیچارگی اش در برابر خدای حکیم و کاردرست و مهربان و البته غفار و آمرزنده، اعتراف خواهد کرد؟ و یا باید با بلاهای  «کرونایی» بسیار دیگری سرشکسته و خاضع شود و خشوع یابد؟

تکبر و عناد فرعونی فرو می ریزد.