PRD (Product Requirements Document) یعنی سند نیازمندیهای محصول. این سند توضیح میده چه مسئلهای رو میخوایم حل کنیم، هدفمون چیه و محصول یا قابلیت موردنظر چه نیازمندیهایی داره.
فرض کن میخوایم به اپلیکیشن برنامهریزی درسی، قابلیت یادآوری امتحان اضافه کنیم. PRD میتونه شامل این موارد باشه:
Problem: دانشجوها تاریخ امتحانهاشون رو فراموش میکنن.
Goal: کمک به دانشجوها برای بهموقع مطلع شدن از امتحانها.
Target Users: دانشجوهایی که از اپلیکیشن استفاده میکنن.
Requirements: امکان ثبت تاریخ امتحان و دریافت یادآوری.
Success Metrics: مثلاً بررسی درصد کاربرانی که یادآوری رو فعال میکنن یا تعداد امتحانهای ثبتشده.
PRD به تیم کمک میکنه درک مشترکی از مسئله، هدف و محدودهی قابلیت داشته باشه.
نکته: PRD در همهی شرکتها قالب یکسانی نداره؛ بعضی تیمها از سند کامل استفاده میکنن و بعضی اطلاعات رو در ابزارهای مدیریت محصول نگه میدارن.
User Story روشی کوتاه برای توصیف یک نیاز از دیدگاه کاربره. بهجای اینکه فقط بگیم چه قابلیتی باید ساخته بشه، توضیح میدیم چه کسی، چه چیزی میخواد و چرا.
قالب رایج User Story:
بهعنوانِ [نوع کاربر]، میخواهم [نیاز یا قابلیت]، تا بتوانم [هدف یا ارزش].
مثال:
«بهعنوان یک دانشجو، میخواهم قبل از امتحان یادآوری دریافت کنم تا بتوانم برای امتحانم بهموقع آماده شوم.»
این جمله سه بخش داره:
As a: چه کسی این نیاز رو داره؟
I want: چه چیزی میخواد؟
So that: چرا این قابلیت براش ارزشمنده؟
User Story کمک میکنه تیم فقط روی ساخت یک دکمه تمرکز نکنه، بلکه دلیل نیاز کاربر به اون قابلیت رو هم درک کنه.
Acceptance Criteria یا معیارهای پذیرش، شرایط مشخصی هستن که باید برقرار باشن تا بتونیم بگیم یک User Story نیازهای موردنظر رو برآورده کرده.
برای مثال، برای قابلیت یادآوری امتحان:
کاربر باید بتونه تاریخ امتحان رو ثبت کنه.
کاربر باید بتونه زمان یادآوری رو انتخاب کنه.
اگر یادآوری فعال باشه، اعلان باید در زمان تعیینشده ارسال بشه.
اگر تاریخ واردشده معتبر نباشه، سیستم باید خطای مناسبی نمایش بده.
این معیارها به تیم توسعه و تست کمک میکنن دربارهی نتیجهی موردانتظار توافق داشته باشن.
گاهی معیارهای پذیرش رو به شکل سناریو مینویسیم:
دانشجو یک امتحان ثبت کرده و یادآوری رو فعال کرده.
زمان تعیینشده برای یادآوری فرا میرسه.
سیستم باید اعلان یادآوری رو برای دانشجو ارسال کنه.
این ساختار کمک میکنه رفتار موردانتظار سیستم واضح و قابلآزمایش باشه.
تصویر کلی نیازمندیها و هدف قابلیت رو مشخص میکنه.
مثال: چرا قابلیت یادآوری امتحان رو میسازیم؟
نیاز رو از دیدگاه کاربر بیان میکنه.
مثال: دانشجو میخواد قبل از امتحان یادآوری دریافت کنه.
شرایطی رو تعریف میکنه که برای پذیرفتن نتیجه باید برقرار باشن.
مثال: اعلان در زمان انتخابشده ارسال بشه.
به زبان ساده: PRD میگه چه مسئله و نیازی داریم؛ User Story نیاز کاربر رو بیان میکنه؛ Acceptance Criteria مشخص میکنه نتیجه باید چه شرایطی داشته باشه.
برای ثبت و مدیریت User Storyها، وظایف و معیارهای پذیرش در فرایند توسعه.
برای نوشتن PRD و مستندسازی نیازمندیها.
برای تمرین امروز نصب هیچ نرمافزاری ضروری نیست؛ میتونی با Word، Google Docs یا حتی یک دفتر شروع کنی. اگر بخوای وارد فضای کاری واقعی Product Owner بشی، آشنایی با Jira خیلی مفیده.