
اتوبوس تند میرفت و جاده تندتر از ماشین به استقبال ما میآمد. از پنجرهی ماشین شن و ماسههای کنار جاده را نگاه کردم که مثل تیر رها شده از کمان، جلوی چشممان فرار میکردند. انگار از ابهت زائران خانهی خدا میترسیدند؛ یا شاید از زندگی یکنواخت صحرایی خسته شده بودند و پا به فرار میگذاشتند.
یک ساعتی میشد که در راه بودیم و مسیر بیست کیلومتری تا سرزمین عرفات به خاطر ترافیک، طولانی شده بود. روحانی کاروان با یک بلندگوی دستی برای زائرین صحبت میکرد:« سرزمین عرفات جاییست که حاجیان از هر دیاری اجتماع میکنند و با دعا و راز و نیاز به درگاه بی نیاز الهی، پاکی از آلودگی های گذشته را از خداوندطلب می کنند.» یاد خانم جون افتادم که قبل از سفر میگفت وقتی برین حج مثل نوزاد پاک میشین. دیگه خیلی باید مراقب اعمالتون باشین.
به سرزمین عرفات که رسیدیم در چادرهایی که از قبل مشخص شدهبود مستقر شدیم. هوا آنقدر گرم بود که هشت کولر سرپایی بزرگ داخل چادر هیچ کاری از دستشان بر نمیآمد. و ضرب و زور آنها برای خنک کردن چادر به آن بزرگی بی نتیجه بود. به محض ورود، حاجیها مثل بچههای آزادشده از مدرسه با زیرانداز مستطیل شکل خود که به طول و عرض سنگ قبر بود، راه گرفتند و چیزی نگذشت که چادر شد نمایی از بهشت زهرا با سیصد قبر یکدست و منظم و چسبیده به هم. هوا رو به تاریکی میرفت و خانمها به دنبال پیدا کردن سرویسهای بهداشتی و آماده شدن برای نماز از چادرها خارج شدند. از خانم همراهم که توی مکه هماتاقم بود و سعی کردهبود زیر کولر برای هردویمان جا بیندازد، خواستم که نیم ساعتی استراحت کنیم تا دستشوییهم خلوت شود.
چشمهایم را روی هم فشردم. خیلی خسته بودم. نسیم خیلی ملایم و مطبوعی از کولر بلندی که مثل آدم آهنی غولپیکری پایین پایم ایستاده بود، به صورتم میخورد و از لای مقنعه به داخل، ریزریز نفوذ میکرد. یکی از دورها زمزمه میکرد، نمیدانم خواب بودم یا بیدار. نفهمیدم رفیقم بود که همیشه زیرلب تسبیح میانداخت یا در خواب میدیدم که کسی پشت هم میگفت: « الهی العفو... الهی العفو... »

از صدای هوهوی باد که به پهلو و سقف چادر میخورد از خواب پریدم. استیجهای زیر سقف جوری تکان میخوردند که هرآن بیم داشتی که روی سرت هوار شوند. زن پهلویی، در میان هقهق گریه، دعا میخواند و به طوفان بهپا شده توجه نداشت، یا نمیخواست حال معنوی خودش را خراب کند. به پهلو چرخیدم، رفیقم نبود. کمکم مناجاتهای ریزریز و انفرادی حاجیها بلند شده بود و از بیرون چادر به گوش میرسید. یک نفر آمد داخل چادر و از همه خواست بیرون بیایند. من که تازه تنم خنک شده بود و دیگر از آن چکههای راه گرفتهی پشت کمرم خبری نبود، از جایم تکان نخوردم. طوفان هر لحظه به چادرها میکوبید و ترس و وحشت هم بیشتر میشد.
دوستم برگشت و از همهمهی خانمها بیرون چادرها گفت. باز هم تکان نخوردم . یاد همسرم افتادم که هنگام سوار شدن به اتوبوس میگفت:« ممکنه امشب طوفان بشه یه وقت نت خدا میخواد بزرگیشو به بندههاش نشون بده.»
همانطور خوابیده تسبیح به دست صلوات فرستادم. ناگهان صدای باد و گردوخاکی که از بیرون به داخل چادر میآمد و صدای اذان مغرب همزمان بلند شد. بی اختیار از جا بلند شدم و همراه دوستم به طرف سرویسهای بهداشتی رفتیم. طوفان هر لحظه بیشتر میشد و کمکم برگ و تکههای چوب درختانِ اطراف چادرها در هوا بلند میشد.
یکی از خانمها که پارچهای به بازویش بسته بود با صدای بلند همه را به آرامش دعوت میکرد. پیرزنی عصا بهدست فریاد زد:« خواهرا، نترسین! آیةالکرسی بخونین.» یکهو برای لحظهای همه ساکت شدند بعد مثل کسی که تکلیف جدید گرفته باشد، شروع کردند به خواندن آیهالکرسی با صدای بلند و لرزان. با دوستم در حالی که دستهای همدیگر را به سختی فشار میدادیم به سمت چادر برگشتیم. همان خانم پهلویی که با گریه مناجات میکرد روبهرویمان سبز شد. تا مرا دید، دوباره زد زیر گریه:
_حاج خانم فداتون بشم. خداروشکر سالمین! من ندیدم شما بیرون رفتی، داخل نرو دارند خرابی چادر را تعمیر میکنند.
همان بیرون گوشهای نشستیم، ولی نفهمیدم خانم پهلویی چرا تا مرا دید گریه کرد؟
طوفان کمکم آرام گرفتهبود. آسمان آنقدر آرام بود که انگار اصلا طوفانی در کار نبوده. حتی خار و خاشاک معلق در هوا هم ناپدید شده بودند . گویی آنها هم گوشهای را به خلوت و مناجات گرفته بودند. نماز جماعت را بیرون چادرها خواندیم. بعد از نماز اتوبوسهای آقایون هم از راه رسید. کمکم هر کدام از حاجیها گوشهای زیرانداز پهن کردهبودند و مناجات میکردند. به داخل چادر رفتم تا زیرانداز و سجاده بردارم که با صحنهی عجیبی مواجه شدم. کولر غولپیکر پایین پایم، انگار خسته شده بود و کامل روی زیراندازم جا گرفته بود و همراهش لولههای استیج که پشت کولر بودند هم افتاده بودند روی کولر.
برگشتم بیرون چادر. صدای صلوات چند حاجی پشت سرم شنیده میشد.